Bu Vật Của Đời  -   Mạc Ngn Pages  1  2  3  4  5  Next   

Lời giới thiệu

Mạc Ngn tn thật l Quản Mạc Nghiệp, sinh năm 1955 tại Cao Mật, tỉnh Quảng Đng, Trung Quốc.
Do Cch mạng Văn ha, ng phải nghỉ học khi đang học dở tiểu học v phải tham gia lao động nhiều năm ở nng thn. Năm 1976, ng nhập ngũ. Năm 1984, trng tuyển vo khoa văn thuộc Học viện nghệ thuật Qun Giải phng v tốt nghiệp năm 1986. Năm 1988, ng lại trng tuyển lớp nghin cứu sinh sng tc thuộc Học viện Văn học Lỗ Tấn, trường Đại học Sư phạm Bắc Kinh, năm 1991 tốt nghiệp với học vị thạc sĩ.
Hiện ng l sng tc vin bậc Một của Cục Chnh trị - Bộ Tổng tham mưu Qun Giải phng Nhn dn Trung Quốc.
Nh văn Mạc Ngn từng được thế giới biết đến qua tc phẩm Cao lương đỏ. Bộ phim cng tn do đạo diễn nổi tiếng Trương Nghệ Mưu chuyển thể từ tc phẩm ny đ đoạt giải Cnh cọ vng tại Lin hoan phim Canne năm 1994.
Truyện di Bu vật của đời (nguyn tc tiếng Hoa: Phong nhũ ph đồn) được xuất bản vo thng 9 năm 1995 v ngay trong năm ấy được trao giải thưởng cao nhất về truyện. Tc phẩm ny nhanh chng trở thnh một hiện tượng.
Bu vật của đời khi qut cả một giai đoạn lịch sử hiện đại đầy bi trng của đất nước Trung Hoa thng qua số phận của cc thế hệ trong gia đnh Thượng Quan. Từ những số phận khc nhau, lịch sử được tiếp cận dưới nhiều gc độ, tạo nn sức sống, sức thuyết phục nghệ thuật của tc phẩm.
C nhiều con đường để cảm thụ tc phẩm văn chương, v vậy trước một hiện trượng văn học xuất hiện nhiều kiến khc nhau u cũng l điều bnh thường, thậm ch cn lm phong ph thm đời sống văn học. Trn tinh thần đ, chng ti xin gởi đến bạn đọc Bu vật của đời của Mạc Ngn, một trong những tc phẩm được đnh gi l xuất sắc nhất của văn học Trung Quốc hiện đại.

Chương 1

1
Hằng h sa số thin thể vận hnh như con thoi tri chảy v mạch lạc trong vũ trụ. Chng phng ra những tia mu hồng rực rỡ. Thin thể ny c hnh bầu v, thin thể khc lại c hnh cặp mng. Chng vận hnh c vẻ ty tiện, nhưng thật ra mỗi ngi đều c quỹ đạo ring. R rầm, loạt soạt, mỗi ngi đều c điệu ht ring của mnh. Xin ngang, đm dọc, ngi no đi theo con đường của ngi ấy. Ngắm nhn sự hi ha vĩ đại ấy, mục sư Mala nước mắt rn rua ku ln:
- i! Thượng Đế ch tn! Người l tất cả!
Mục sư Mala nằm bất động trn giường. ng trng thấy một đạo hồng quang rọi trn bầu v mu phấn hồng của Đức Mẹ Ma-ria v trn khun mặt bầu bĩnh của Cha Hi Đồng trong tay Đức Mẹ. Ma h năm ngoi mi nh bị dột, bức tranh sơn dầu ny bị ố từng đm v nước mưa, khun mặt Đức Mẹ v Cha Hi Đồng trở nn ngắn ngủn, đần độn v nanh nọc. Một con nhện treo lơ lửng dưới sợi tơ mu trắng bạc trước cửa sổ, đung đưa mỗi khi c ln gi nhẹ. Sng bo tin vui, chiều bo pht ti; người đn b xinh đẹp, sắc mặt nhợt nhạt ấy đ ni như vậy về nhện sa trước mặt. Mnh th c g vui? Mnh chẳng c g vui cả! Những thin thể c hnh dng v v mng lọt qua trong đầu, ng giơ ngn tay khều dử mắt, nghe tiếng bnh xe lọc cọc ngoi đường, tiếng hạc ku từ đầm lầy vọng tới, v cả tiếng be be ai on của con d sữa. Những con chim sẻ mổ bồm bộp trn giấy dn cửa sổ. Chim khch ku lảnh lt trn cy bạch dương ngoi sn. Bỗng mục sư tỉnh như so. Người phụ nữ với ci bụng to kinh khủng bỗng hiện ra dưới ln nh sng, cặp mi kh nẻ mấp my, hnh như đang lẩm bẩm cu g đ. C ta mang thai đ mươi hai thng, chắc chắn hm nay sinh nở. Mục sư Mala chợt hiểu ra nghĩa của nhện sa v tiếng ku của con chim khch. ng bật dậy, bước xuống giường.
Mục sư Mala xch chiếc bnh gốm mu đen, đi men theo con đường lớn pha sau nh thờ. Thoạt nhn, ng đ nhận ra b L, vợ ng thợ rn Thượng Quan Phc Lộc, đang dng chổi vun đất bột trn đường. Tim ng mục sư đập thnh thịch, miệng lẩm bẩm:
- i Thượng đế! Người l tất cả!
ng giơ ngn tay ngượng nghịu lm dấu chữ thập rồi chậm ri np vo một gc trong, lặng lẽ quan st người đn b cao lớn v bo đẫy. B ta vun đất bột thấm đẫm sương đm, cẩn thận loại bỏ rc rưởi lẫn trong đ. Người đn b đồ sộ ny cử chỉ vụng về nhưng sinh lực th c thừa. Chiếc chổi bện bằng thn la mạch vng ng trong tay b chỉ như một đồ chơi. B bốc đất mịn cho vo sọt, dng tay nn chặt rồi b sọt đất đứng ln.
B L b sọt đất về đến đầu ng th nghe c tiếng ồn o pha sau. Ngoảnh lại, b thấy cnh cổng nh giu nhất của thị trấn - nh Phc Sinh Đường - mở toang, một đm dn b a ra. Họ cố ăn mặc li thi lếch thếch, mặt bi đầy nhọ nồi. Ngy thường, phụ nữ nh Phc Sinh Đường quần l o lượt, sao hm nay lại cải trang như vậy? Từ mảnh sn đối diện, lo x ch c biệt hiệu l Chim Sẻ Rừng đnh ra một cỗ xe lớn mới tinh, bnh hơi, rm mu xanh. Xe chưa dng hẳn, đm phụ nữ đ tranh nhau tro ln. Lo đnh xe ngồi xổm trước con sư tử đ bị sương đm lm ướt đẫm, lặng lẽ ht thuốc. ng chủ Phc Sinh Đường Tư M Đnh từ sau cổng vọt ra, tay cầm sng hỏa mai, động tc mạnh v nhẹ nhng như thanh nin. Lo x ch vội v đứng ln nhn ng chủ. Tư M Đnh giật chiếc tẩu từ miệng lo x ch, rt mấy hơi r ku, rồi ngẩng nhn bầu trời rạng đng đang ửng ln mu phấn hồng, bảo lo x ch:
- Sẻ Rừng, cho xe đến đầu cầu sng Mực rồi đợi ở đấy ta sẽ đến ngay!
Lo x ch tay cầm cương, vung roi cho ngựa quay đầu xe. Đm phụ nữ chen chc trn xe la ch che. Lo x ch vung roi đnh bốp, ngựa bắt đầu chạy nước kiệu. Nhạc ngựa ku loong chong, một vệt bụi di cuốn theo xe.
Tư M Đnh đi một bi ngay trn mặt đường ci, gừ gừ trong họng nhn theo chiếc xe ngựa, rồi m sng tro ln đi quan st. Đi cao ba trượng, dựng bởi chn mươi chn cy gỗ trn. Đỉnh đi l một mặt bằng nhỏ, cắm ngọn cờ hồng. Sng sớm trời khng gi, ngọn cờ ướt đẫm sương, ủ rũ. B L nhn thấy Tư M Đnh đứng trn đnh thp ngng về pha ty bắc, cổ vươn di ra, mi dẩu, y hệt con ngỗng đang uống nước. Một đm sương l l mặt thp, nuốt chửng Tư M Đnh rồi lại nhả ra. Rạng đng nhuốm đỏ khun mặt hắn. B L trng thấy khun mặt Tư M Đnh như bị phủ ln một lớp hồ long, nhớp nhp v sng lấp la. Hắn giơ khẩu sng bằng hai tay, mặt đỏ như mo g chọi. Một tiếng động nhỏ vang ln, đ l tiếng lẫy c đập vo hạt nổ. Hắn đợi với vẻ trang nghim. B L cũng đợi, đợi rất lu, mặc cho sọt đất trn tay nặng trĩu hai tay t dại, cổ mỏi nhừ. Tư M Đnh hạ sng xuống, mi trề ra, y hệt một đứa trẻ đang giận dỗi. B L nghe thấy hắn chửi cu g. Hắn chửi khẩu sng:
- Đồ n dịch, my dm khng nổ!
Hắn lại giơ sng ln, lẩy c, một tiếng đập nhẹ, một vệt lửa phụt ra đầu nng t cả mu đỏ của bnh minh, sng trắng khun mặt hắn. Một tiếng nổ đanh x toạc thn xm đang yn tĩnh, lửa đỏ rục phụt ln trời, tạo thnh cc nng tin đứng trn my, những cnh hoa sặc sỡ bay lả tả. B L thấy lng rạo rực. B l vợ ng thợ rn nhưng tay nghề th b giỏi hơn chồng một bậc, chỉ cần trng thấy sắt v lửa l mu dồn ln mặt, si ln trong huyết quản, cơ bắp nổi ln từng bi, chẳng khc chiếc roi tết bằng gn b. Thp đen đập trn sắt đỏ, hoa lửa bắn ra tứ pha, mồ hi ướt đẫm lưng, chảy thnh dng giũa hai v, mi tanh tanh của sắt rn len lỏi khắp chỗ.
B L trng thấy Tư M Đnh nhảy dựng ln một ci trn đỉnh thp. Khng kh ẩm ướt ban mai quyện đầy khi v mi thuốc sng. Tư M Đnh tht to, bo động cho cả vng đng bắc Cao Mật:
- B con ơi, giặc Nhật sắp đến đấy!

2
B L đổ đất ln mặt giường đắp bằng đất đ lột bỏ chiếu v đệm rơm, lo lắng nhn con du l chị Lỗ lc ny đang hai tay bm thnh giường, miệng rn rỉ. B dng cả hai tay san đất cho phẳng rồi khẽ bảo con du:
- Tro ln đi!
Trước ci nhn thương hại của mẹ chồng, chị Lỗ, một phụ nữ v to mng nẩy, sợ run ln. Tội nghiệp, chị nhn trộm nt mặt từ bi của mẹ chồng m đi mi nhợt nhạt run rẩy, như muốn ni điều g đ.
B L ni to:
- Lo Tư M lại bị ma m rồi!
Chị Lỗ ni:
- Mẹ...
B L phủi sạch đất trn tay, lẩm bẩm:
- Nng du qu ha của ti, hy cố ln! Lần ny lại l con gi th ti chẳng cn mặt mũi no bnh vực cho c được nữa!
Chị Lỗ ứa hai hng nước mắt, cắn chặt mi dưới, cố sc l ci bụng nặng nề ln giường, chỗ đ trải đất mịn sau khi lột bỏ chiếu.
- Đẻ nhiều lần rồi, cứ t t con ạ!
B L đặt cuộn băng trắng v chiếc ko ln giường, cau my, tỏ vẻ sốt ruột, ng gi v bố Lai Đệ đang đỡ đẻ cho con lừa đen ở chi đằng kia.
- N đẻ con so, ta phải chăm lo cho n!
Chị Lỗ gật đầu. Chị nghe thấy một tiếng sng bắn ln trời cao, tiếng sủa hốt hoảng của mấy con ch v tiếng của Tư M Đnh vẳng lại, đứt qung: B con ơi, chạy mau ln! Chậm l chết hết!. Hnh như hưởng ứng lời ku gọi của Tư M Đnh, chị cảm thấy một trận quẫy đạp bụng cuộn ln từng cục, đau đến nghẹt thở, mồ hi rỉ ra lỗ chn lng v tanh như mi c. Chị cắn răng, khng cho tiếng ku vọt ra khỏi miệng. Qua mn nuộc mắt mờ ảo, chị nhn thấy mẹ chồng tc đen nhnh, đang cắm ba nn hương ln bn thờ Quan m. Khi hương lờ lững bay ln rồi lan tỏa ra khắp phng.
- Đại từ đại bi, cứu khổ cứu nạn Quan Thế m Bồ Tt! Xin Người cứu gip chng con, hy thương con m cho con một đứa con trai...
Chị Lỗ đặt hai bn tay trn ci bụng vồng ln v lạnh ngắt, mắt hướng về bộ mặt bng long của bức tượng Quan m bằng sứ đặt trn bn thờ, lẩm bẩm cầu nguyện; một lần nữa, chị lại ứa nước mắt. Chị tụt ci quần đ ướt một mảng, vn cao hết mức chiếc o ngoi, để lộ bụng v v ra. Chị bm chặt thnh giường, sửa lại tư thế cho đng với đm đất mẹ chồng rải trn giường. Giữa hai cơn đau quặn, chị dng cc ngn tay chải lại te, tựa lưng vo chỗ đệm rơm v chiếu đ được cuốn ln.
Mảnh gương gắn trn bậu cửa soi nghing khun mặt của chị: Tc ướt đẫm mồ hi, con mắt di u tối, g mũi cao trăng mịn, chiếc miệng rộng kh nẻ co giật từng đợt. Một tia nắng yếu ớt lọt qua cửa sổ, chiếu chnh chếch ln ngi chị, chỗ gn xanh ngoằn ngoo v những nếp nhăn lồi lm mu trắng, trng dễ sợ. Chị ngắm ci bụng của mnh, trong lng lc hi vọng, lc chn nản y hệt bầu trời Cao Mật giữa ma h: khi th my đen cuồn cuộn, lc lại xanh trong thăm thẳm. Chị gần như khng dm ci nhn ci bụng to v cứng đến kỳ lạ của chị. C lần chị nằm mơ thấy mnh chửa ton l sắt thp. Lần khc, chị lại mơ thấy chửa ton l cc. Sắt thp th chị cn c thể chấp nhận, nhưng cc th mỗi khi nghĩ đến l chị nổi da g. Xin Bồ Tt che chở cho con... Xin tổ tin ph hộ... Cc thần cc thnh ph hộ độ tr cho con, hy tha thứ cho con, gip con sinh được một chu trai đủ tai đủ mắt... Con thn yu của mẹ, con ra đi... Trời cha đất mẹ ơi, thần tin yu qui ơi, hy cứu gip con.... Chị cầu nguyện, chị van xin, trả lời l từng cơn đau x ruột.
Chị bm chặt hai tay vo cuộn chiếu sau lưng, mỗi thớ thịt trn người rung ln. Chị mở to mắt, trước mặt l những tia lửa hồng, trong mu hồng của lửa lại c những tia sng trắng ngoằn ngoo, co dn y như những sợi bạc chảy trong l. Chịu khng nổi, một tiếng tht bật ra từ miệng chị vọt qua cửa sổ, trầm bổng trn đường ngang lối tắt ha quyện với tiếng ku của Tư M Đnh rồi xoắn chặt với nhau như một sợi dy thừng, như một con rắn xộc thẳng vo tai ng mục sư Mala người Thụy Điển. ng mục sư người cao lớn, bụng phệ, đầu to với những lọn tc đỏ, lỗ tai c chm lng trắng. Đang trn thang dẫn tới lầu chung, ng mục sư chợt sững ngươi, cặp mắt xanh lun mọng nước đầy quyến rũ v ngơ ngc như con nai lạc đn, le ln mừng rỡ. ng giơ ngn tay mũm mĩm lm dấu chữ thập, buột miệng ni một cu đặc thổ m vng Cao Mật:
- Lạy Cha ton năng!...
ng tiếp tục tro ln tận đỉnh, lắc vang chiếc chung han gỉ, vốn treo ở một ngi cha. Tiếng chung no lng lan tỏa trong sương sớm. Cng với tiếng chung, cng với tiếng cảnh bo qun Nhật sắp đến, l một bi nước ối chảy ra từ giữa hai chn chị Lỗ. Chị ngửi thấy mi thịt d, cn ngửi thấy ma hoa he thơm đậm m thanh nh. Cảnh yu nhau trong rừng he năm ngoi cng với mục sư
Mala lại hiện r trước mặt chị. Chị lưu luyến với hnh ảnh qu khứ, khng được lu, mẹ chồng chị giơ cao hai tay đầy mu chạy xộc vo phng. Chị kinh hoảng nhận ra rằng, trong tay mẹ chồng c một ngi sao xanh nhỏ xu
- Đẻ chưa? - Chị nghe thấy mẹ chồng lớn tiếng hỏi.
Chị lắc đầu, xấu hổ.
Mi đầu mẹ chồng lấp la dưới nắng, chị kinh hoảng khi thấy tc của b đ bạc trắng.
- Cứ tưởng c đẻ rồi! - Mẹ chồng ni.
Hai tay mẹ chồng vươn về pha bụng chị. Đ l hai bn tay th, to khỏe, mng rắn chắc, ngay cả trn mu bn tay cũng c những chỗ chai cứng. Chị sợ, muốn thot khỏi hai bn tay dnh đầy mu lừa của b mẹ chồng thợ rn, nhưng chị khng cn sức. Hai tay b ấn trn bụng chị một cch th bạo, chị cảm thấy như tim ngừng dập, khắp ngươi nổi gai ốc. Chịu khng nổi, chị bật ln tiếng rn, khng phải v đau m v sợ. Khng cht nương nhẹ, hai bn tay b mẹ chồng rờ rẫm trn bụng chị rồi lại ấn mạnh, cuối cng, như người ta thử dưa chn, b vỗ bộp bộp mấy ci trn bụng chị, tỏ vẻ ảo no như người ta mua phải quả dưa cn xanh. Hai bn tay rời bụng, rũ xuống dưới nh nắng, nặng nề v mệt mỏi. Ton bộ thn thể mẹ chồng như một ci bng, chỉ c hai bn tay l thật, đầy uy lực, lm g cũng được, muốn lm g th lm. Chị nghe thấy tiếng mẹ chồng như vọng lại từ xa, mi tận trong đầm lầy, ha quyện với mi bn v mi tm cua:
- Quả chn khắc rụng... đ đến lc th ngăn cũng chẳng được hy kin nhẫn... đừng sợ ngươi ta cười... chẳng lẽ c khng sợ bảy c thị mẹt của c cười cho!
Chị trng thấy một trong hai bn tay ấy lại uể oải g trn bụng chị như g một ci trống da d bị ẩm, pht ra những tiếng đng đục. Đn b by giờ cng văn minh lại cng yếu ớt. Ci đận tao đẻ bố n, vừa đẻ vừa khu đế giy!. Cuối cng th bn tay cũng đ ngừng g, thu trở lại trong bng tối, mờ ảo như mng vuốt chn th.
Tiếng mẹ chồng cất ln trong bng tối, mi thơm của hoa he từng đợt a vo phng.
- Bụng c qu lớn, hoa văn cũng rất lạ, c thể l con trai. Nếu vậy th phc cho c, phc cho ta, phc cho nh Thượng Quan. Bồ Tt linh thing, Cha Trời ph hộ, khng c con trai th suốt đời c chỉ l n lệ, đẻ con trai, c lập tức thnh b chủ nh. Ta ni vậy c tin hay khng tin th ty!...
Mẹ ơi, con tin, con tin m! - Chị Lỗ hon ton tin như vậy. Bức tường trước mặt chị vẫn cn vết ố mu nu. Chị nhn vết ố đ m lng đau quặn. Đ l cch đy ba năm, sau khi sinh đứa con gi thứ bảy, chồng chị l Thọ Hỉ nổi trận li đnh, cầm ci chy gỗ nm vo đầu chị, mu ở đầu vọt ln tường... Mẹ chồng đặt ci ln bn cạnh chị. Tiếng của b như ngọn lửa bng chy trong đm, tỏa ra những tia rục rỡ: Ni theo ta - Đứa con trai trong bụng ti đng gi ngn vng, ni đi!. Trong ln đựng đầy lạc củ. Nt mặt hiền ha của mẹ chồng, tiếng ni trang nghim, nửa l thin thần, nửa l mẹ. Chị Lỗ rất mực cảm động, vừa khc vừa ni theo: Trong bụng ti l con vng con bạc, l qu tử, con trai ti l qu tử!.... Mẹ chồng ấn vo tay chị mấy củ lạc, dạy chị ni:
- Lạc, lạc, lạc!....(*)
(*Sinh đẻ đồng nghĩa với củ lạc. Ni vậy cho dễ đẻ)
Chị đn lấy mấy củ lạc, lặp lại y nguyn lời mẹ chồng. B L l đầu vo, vờ tỏ ra thương cảm, ni:
- Bồ Tt hiển linh, cha Trời ph hộ cho nh Thượng Quan được cả hai niềm vui! Mẹ con Lai Đệ ny, con bc lạc để chờ đẻ nh, con lừa nh ta sắp đẻ con so, mẹ khng trng nom con được đu.
Chị Lỗ cảm động ni:
- Mẹ cứ đi Cha ph hộ cho con lừa nh ta đẻ thuận!...
B L lại thở di, lắc lư ra khỏi phng.

3
Trn bệ cối xay bột ở chi ty để một cy đn ạ đầy những vết du mỡ. nh đn vng vọt, leo lt, ko theo một sợi khi đen ngoằn ngoo bay ln. Mi thơm của đn dầu trộn với mi ct đi của lừa. Khng kh đầy nhiễm. Bn cạnh cối xay l mng cỏ của lừa bằng d xanh. Con lừa sắp đẻ của nh Thượng Quan nằm nghing giữa cối xay v mng.
B L bước vo trong chi, mắt chỉ nhn thấy ngọn đn, trong bng tối vọng ra cu hỏi của Phc Lộc:
- B n ny, con trai hay con gi?
B L bĩu mi về pha chồng, khng trả lời. B bước qua chỗ con lừa đen. Thọ Hỉ đang ngồi nắn bụng lừa. B giận dữ bước tới bn cửa sổ, x toạc lớp giấy dn mu đen. Mười mấy luồng nh sng mu vng ng dọi qua cc cửa sổ hnh chữ nhật, soi sng nửa bờ tường đối diện. B quay lại chỗ cối xay bột thổi tắt ngọn đn, mi dầu thực vật lập tức lan tỏa t hẳn mi x uế của gian tri. Khun mặt đen nhẻm của Thọ Hỉ sng ln lấp lnh dưới tia nắng, cặp mắt lươn sng ln như hai hn than.
Anh ta rụt r nhn mẹ, hỏi nhỏ:
- Mẹ, ta cũng chạy chứ? Nh Phc Sinh Đường chạy cả rồi. Bọn Nhật sắp tới!
B L nhn con trai như nhn một thỏi thp bị ti hỏng, khiến Thọ Hỉ phải đưa mắt nhn đi nơi khc, mồ hi rịn lấm tấm trn mặt, vội v ci đầu xuống.
- Ai bảo my l qun Nhật sắp đến? - B L giận dữ chất vấn con trai.
- ng chủ Phc Sinh Đường vừa nổ sng bo hiệu vừa thng bo đấy thi! - Thọ Hỉ lấy mu bn ty dnh đầy lng lừa lau mồ hi trn mặt, khẽ lẩm bẩm. So với bn tay hộ php của b L, bn tay của Thọ Hỉ vừa nhỏ vừa mảnh mai. Anh ta chợt dng tay, mi chm chm như trẻ ti sữa mẹ, ngẩng đầu ln, dỏng đi tai b t lắng nghe:
- Bố mẹ ơi, nghe ny!
Giọng Tư M Đnh vẳng đến gian chi, nghe r mồn một:
- Cc ng cc b ơi, cc ch cc c ơi, cc anh cc chị ơi! Chạy mau đi, trốn mau đi! Hy lnh đến hoang mạc đng nam. Qun Nhật sắp đến đấy! Nguồn tin chắc chắn đấy, ti khng ni bậy đu! B con ơi, đừng nấn n nữa, chạy đi, đừng tiếc mấy gian nh dột nt lm g! Người cn th của cn, cn người l cn tất cả. B con ơi, chạy mau, kẻo muộn hối khng kịp!...
Thọ Hỉ bật dậy, cuống qut v sợ:
- Bố mẹ nghe thấy chưa? Nh ta cũng chạy thi!
- Chạy đi đu - B L cằn nhằn - Nh Phc Sinh Đường chạy l phải rồi. Cn nh ta kiếm ăn bằng nghề rn, thc vua khng thiếu một cn, thuế vua khng thiếu một đồng, ai ln lm quan th nh mnh vẫn l người dn! Bọn Nhật khng phải l người sao? Chng chiếm đng bắc th cũng vẫn phải dựa vo người dn cy ruộng nộp t cho chng. ng n ny, ng l chủ nh, ti ni vậy c đng khng?
Phc Lộc miệng trễ xuống, để lộ hm răng to khỏe vng kh, nt mặt khng r cười hay khc. B L nổi giận ni:
- Ti hỏi ng, ng nhe răng nhe lợi ra lm g? Đng l v tch sự!
ng Phc Lộc nhăn nh:
- Ti biết g m hỏi! B bảo chạy th ti chạy, bảo khng chạy th ti ở lại.
B L thở di, ni:
- Phc hay họa đy? Họa th c trnh cũng khng thot! Cn đứng đực ra đấy lm g? Nắn bụng cho con lừa mau!
Thọ Hỉ mấp my mi, lấy hết can đảm hỏi to, giọng đứt qung:
- N đẻ chưa?
L đn ng th phải phn định cng việc cho r rng. My hy biết chăm sc con lừa, cn chuyện vợ my th đừng bận tm!
- Nhưng n l vợ của con... Thọ Hỉ cằn nhằn.
- Chẳng ai bảo n khng phải vợ của my! - B L ni.
- Con đon lần ny n đẻ con trai - Thọ Hỉ vừa ấn bụng con lừa, vừa ni.
- My l đồ bị thịt - B L buồn rầu, ni - Cầu Cha ph hộ cho my!
Thọ Hỉ cn định ni cu g đ, nhưng nh mắt b L khiến anh ta cm miệng. ng Phc Lộc ni:
- Mẹ con b ở dy, dể ti ra ngoi phố xem sao!
- ng cứ ở nh cho ti - B L tm lấy vai chồng, li đến bn cạnh con lừa, giận dữ:
- Ngoi phố th c g để ng xem? Nắn bụng lừa đi, gip n đẻ cho nhanh. Bồ tt ơi, Cha ơi! Tổ tin nh Thượng Quan ton những anh hng hảo hn, cắn sắt ngậm gang, m sao lại đẻ ra phường gi o ti cơm như thế ny?
ng Phc Lộc ci xuống bn con lừa, giơ hai cnh tay khẳng khiu như tay con trai, nắn bp bụng con lừa đang co giật Thọ Hỉ ngồi đối diện với ng, pha bn kia của con lừa. Hai cha con ngoảnh mặt vo nhau, cng trề mi, cng nhăn răng, y hệt một cặp khng ai tồi tệ hơn ai. Cha nhổm ln th con ci xuống, cha ci xuống th con nhổm ln, giống chơi tr bập bnh. Theo đ bập bnh, bốn tay cng vờ vĩnh xoa nắn. Hai cha con đều yếu ớt, nhẹ như bấc, mềm như bng, vờ vịt qua qut cho xong việc. B L đứng pha sau buồn b lắc đầu, giơ bn tay chẳng khc chiếc km sắt chộp lấy cổ chồng xch sang một bn, tặc lưỡi:
- Xo, trnh ra? - Rồi khẽ di một ci, Phc Lộc loạng choạng nho ra tận gc phng, phủ phục trn bao tải thức ăn gia sc.
- Đứng dậy! - B L qut con trai - - Chỉ tổ vướng chn vng tay người ta, ăn đi nhịn kht g đu m cứ như phủi bụi? Trời ơi, sao số ti khổ thế ny! - Thọ Hỉ như được phng thch, bật dậy chạy đến chỗ cha. Hai cha con chớp chớp cặp mắt đen, chẳng ra giảo hoạt, chẳng ra ngy dại. Lc ny, tiếng rao của Tư M Đnh lại ởăng tới, cha con Thọ Hỉ như mt đi, mt ỉa, nhấp nhổm khng yn.
B L qu cả hai gối trước con lừa, hon ton khng để nền nh rất bẩn. Nt mặt trang nghim, b xắn tay o xoa xoa bn tay th rp nghe như cọ gt giy vo nhau. B p một bn m vo bụng lừa, mắt lim dim nghe ngng. Rồi, b vuốt ve đầu con lừa, giọng thng cảm:
- Lừa ơi, bằng mọi gi phải đẻ bằng được, đn b con gi chng ta khng ai trnh được vượt cạn.
Sau đ, b khot chn qua bụng lừa, hai tay đặt song song trn bụng lừa như người ta bo gỗ, rồi dng sức đẩy miết. Con lừa cất tiếng rn, bốn chn đang co quắp duỗi di ra, bốn mng rung ln bần bật như g vo chiếc trống v hnh. Con lừa vươn di cổ trong khoảng khng, dừng lại một lt rồi nặng nề đổ xuống, pht ra một tiếng bịch.
- Lừa ơi, kin nhẫn nh! Ai bảo ta l đn b? Cắn răng lại, gắng ln!...
B th thầm với con lừa, hai tay thu lại trước ngực, rồi dồn sức lấy hơi, lại đẩy tiếp. Con lừa quẫy đạp, mũi sủi bọt vng, đầu quật bnh bịch. Pha sau, nước đi v phn lừa bắn tung te. Cha con Phc Lộc sợ hi bung mặt.
- B con ơi, qun kỵ của Nhật đ xuất pht từ huyện lỵ. Tin chuẩn xc đấy, khng dựng chuyện đu! Chạy đi, cn nấn n l khng kịp!...
Cha con nh Thượng Quan giương mắt nhn b L đang ci đầu thở dốc bn con lừa. Mồ hi ướt đẫm chiếc o cnh trắng, lộ r những đường nt rắn rỏi trn cơ thể b. Pha duỗi mng lừa l một bi mu tươi, một chiếc chn lừa xinh xắn l ra từ m đạo. Chiếc chn lừa như một sự giả tạo, như c một người no đ chơi c, cắm vo.
B L lại p bn m co giật dữ dội vo bụng lừa nghe ngng hồi lu. Thọ Hỉ thấy sắc mặt của mẹ như một quả hạnh chn nẫu, mu vng rộm. Lời cảnh bo của Tư M Đnh cứ lượn đi lượn lại chẳng khc ruồi nhặng đnh hơi thấy mi tanh, đập vo tường, bm trn thn lừa.
Thọ Hỉ run ln bần bật như cảm thấy tai họa sắp xảy ra. Anh ta định bỏ chạy nhưng lại sợ. Anh ta mang mng hiểu rằng, ra khỏi nh l rơi vo tay bọn giặc ln - những tn Nhật nhỏ th, chn tay ngắn ngủn, mũi củ hnh, mắt như lục lạc, ăn gan uống mu người khng tanh, v bị chng ăn thịt lun, khng chừa một mẩu xương. By giờ th chắc chắn chng đ từng đn từng lũ trong ng nh mnh đuổi bắt đn b con trẻ, lại cn biết đnh gt xuống đất, mũi thở ph ph như ngựa chiến. Anh ta liếc sang pha bố để tm sự an ủi v để lấy lại niềm tin, nhưng chỉ thấy sắc mặt của bố sạm như mu đất. ng ngồi trn bao tải, hai tay b gối, đầu v lưng lin tục đập vo tường. Khng hiểu sao, Thọ Hỉ thấy sống mũi cay x, từ hốc mắt ứa ra hai giọt nước mắt dng đục.
B L hng hắng ho, chậm ri ngửng đầu ln. B vuốt ve khun mặt con lừa, than thở:
- Lừa ơi, my sao vậy hả? My lẩm cẩm rồi, phải l đầu ra trước chứ?...
Nước mắt ứa ra từ cặp mắt đ thất thần của con lừa. B L dng tay lau nước mắt cho n, hắt hơi một ci r ku, rồi quay lại bảo con trai:
- Đi mời ng ba Phn. Tao đồng bỏ ra hai bnh rượu v một thủ lợn! Hừm, việc cần th khng thể tiết kiệm. Đi mời đi!
Thọ Hỉ rm người lại, dưa mắt kinh hong nhn ra ngoi, miệng lắp bắp:
- Ngoi ng đầy qun Nhật, ton l qun Nhật...
B L đin tiết đứng dậy sang phng bn mở toang cổng. Ln gi ty nam mang theo mi thơm của tiểu mạch xun, xộc vo trong nh. Ng vắng tanh. Một đn bướm bay chấp chới ngang qua, để lại trong tm tr Thọ Hỉ ấn tượng rạng rỡ về mu sắc của chng.

4
Nh ng ba Phn, th y kim b mụ của sc vật ở tận đầu thn, pha đng, nơi khởi đầu của vạt đất hoang chạy di về pha dng nam, st bờ sng Mực. Sau nh l con đ cao cao của sng Thuồng Luồng, di hng trăm dặm. Bị mẹ thc p, Thọ Hỉ phải ra khỏi nh, sợ đến rủn đầu gối. Anh trng thấy mặt trời sng la pha trn rừng cy, những tấm knh mu của nh thờ rục rỡ, v trn cng tầm cao với thp chung nh thờ l đi quan st, ng chủ Phc Sinh Đường đang nhảy như con choi choi trn đ, vừa lớn tiếng thng bo qun Nhật sắp vo thn, giọng đ bắt đầu khản đặc.
Một số người nhn rỗi đứng khoanh tay, ngẩng mặt ln nhn. Thọ Hỉ dừng lại ở đầu ng, phn vn lựa chọn lối đi đến nh ba Phn. C hai đường đến nh ba Phn: một đường qua phố lớn; một đường đi dọc theo con đ. Đi đường đ th sợ đnh động đn ch đen nh họ Tn. Ngi nh cũ kỹ của nh họ Tn nằm ở pha bắc của con hẻm, c tiếng vy thấp, mặt trăng sạt lở mấy chỗ nhẵn bng, thường xuyn c lũ g đậu ở đ. Chủ nh họ Tn l Tn Đại C, chỉ huy năm thằng chu trai đều cm. Cha mẹ chng như chưa hề tồn tại trn đời. Chng tro qua tương, tro đi tro lại thnh năm chỗ lm hnh yn ngựa. Chng ngồi nối đui như cưỡi ngựa trn cc vết lm. Tay gậy tay cung, hoặc những thanh kiếm gỗ, chng giương những cặp mắt đầy lng trắng, chăm ch di theo những người hoặc động vật đi qua ng. Chng tương đối lịch sự đối với người, nhưng tuyệt đối khng lịch sự với sc vật, bất kể l tru b hay mo ch, ngan ngỗng hay g vịt, chỉ cần pht hiện ra l đuổi kỳ cng. Chng dẫn theo đn ch, biến thn xm thnh bi săn. Năm ngoi, chng h nhau giết chết con la sổng chuồng to bự của nh Phc Sinh Đường, lột da xẻo thịt giữa đường phố đng đc. Mọi người chờ đợi mn kịch sẽ xảy ra: Phc Sinh Đường l đại gia, c ch bc lm đến Trung đon trưởng, trong nh nui cả đội sng ngắn. Ngang nhin lm thịt la của nh họ, chẳng khc tự tm lấy ci chết.
Nhưng ng Hi nh Phc Sinh Động l Tư M Khố, một con người bắn giỏi như thần, c miếng bớt bằng bn tay trn mặt - khng những khng rt sng ra, m cn thưởng cho năm anh em nh cm năm đồng bạc trắng.
Từ đ, lũ trẻ cm cng ngạo ngược, sc vật m gặp chng, chỉ tiếc khng mọc thm đi cnh. Khi chng cưỡi trn tường, năm con ch mục đen tuyền uể oải nằm dưới chn, mắt lim dim như đang mơ ngủ. Lũ trẻ cm nh ho Tn cng đn ch của chng đều c thnh kiến su sắc với Thọ Hỉ ở cng ng. Thọ Hỉ khng hiểu v sao, ở đu v từ khi no đắc tội với đm yu tinh ny. Chỉ cần gặp cảnh người trn tường, ch dưới chn l Thọ Hỉ biết mnh săp gặp vận đen, mặc d mỗi lần đi qua, Thọ Hỉ đều mỉm cười với lũ cm, nhưng vẫn khng trnh khỏi đn ch lao như tn bắn, xng ra tập kch, d chỉ l h dọa, da thịt khng bị đớp miếng no, nhưng vẫn khiến anh ta bị một phen khiếp hi, cứ nghĩ đến l lại rng mnh. Thọ Hỉ định đến nh ng ba Phn bằng con đường lớn xuyn ngang thị trấn, nhưng theo con đường lớn tất phải đi qua trước cửa nh thờ, m lc ny, ở đ c ng mục sư Mala to lớn, tc đỏ mắt xanh, đang ngồi xổm vắt sữa d dưới gốc cy hoa gạo ty với thn cnh đầy gai cứng. Hai bn tay ng đỏ au đầy lng mịn mu vng vuốt trn bầu v căng mọng của con d ci gi dưới cằm c ba chm ru. Những tia sữa mu trắng xanh vọt thnh tiếng trong chiếc chậu trng men han gỉ. Từng đn từng lũ nhặng xanh đầu đỏ bay vng quanh mục sư Mala v con d. Mi hăng hắc của cy gạo, mi gy gy của sữa d, mi ngầy ngậy của mục sư, quyện vo nhau v tỏa ra dưới nh sng mặt trời, nhiễm cả nửa đường phố. Thọ Hỉ khng chịu nổi ci nhn lườm lườm đầy c cảm của ng mục sư, mặc d nt mặt ng cố tỏ ra thn thiện với nụ cười thng cảm. V l cười mỉm, nn ng mục sư h mi, để lộ hm răng trắng la, bn tay hộ php bẩn thỉu lm dấu trn bộ ngực đầy lng l, A men! Khi ấy, Thọ Hỉ chỉ thấy ruột gan lộn tng pho, một tnh cảm kh tả, khiến Thọ Hỉ cụp đui bỏ chạy như ch. Trnh đn ch dữ của lũ trẻ cm l v sợ. Trnh mặt mục sư Mala v con d của ng ta l v ght. Cng đng giận hơn l vợ Thọ Hỉ c cảm tnh đặc biệt với ng tc đỏ ny. C ta l tn đồ trung thnh của ng. ng l Thượng đế của c.
Cn nhắc kỹ, Thọ Hỉ quyết định đi ln pha bắc rồi quặt sang đng đến nh ng ba Phn, mặc dầu quang cảnh ở chỗ thp canh rất hấp dẫn. Ngoại trừ trn thp canh Tư M Đnh nhảy nht như khỉ, trong thn vẫn bnh thường. Thế l tm trạng sợ Nhật tan biến, Thọ Hỉ phục st đất khả năng phn đon của mẹ. Để phng thn, anh ta nhặt hai cục gạch cầm tay, nghe r tiếng lừa rống rất to trn phố v tiếng gọi con của một người đn b no đ.
Đi qua nh họ Tn, Thọ Hỉ sung sướng khi thấy trn tường vắng tanh, khống c lũ trẻ cm cưỡi trn những chỗ lm, đn g cũng khng, đn ch cũng khng nằm mơ dưới chn tường. Tường nh họ Tn vốn rất thấp, những chỗ lm lại cng thấp, Thọ Hỉ dễ dng nhn vo trong sn, thấy ở đ đang diễn ra một cuộc đại tn st! Kẻ bị giết l những con g cao ngạo, kẻ ra tay tn st l b nội của lũ cm, một người đn b v nghệ cao cường, mọi người gọi b l Tn Đại C. Nghe ni Tn Đại C hồi trẻ c php khinh cng, l một tay cự phch trn chốn giang hồ, sau v phạm trọng tội, phải hạ mnh lấy anh thợ đắp l họ Tn. Thọ Hỉ trng thấy trong sn đ c bảy con g bị giết. Trn nền đất phẳng phiu ngả mu trắng, vương đầy những vng trn của vết mu g. Đ l những con g giẫy giụa trước khi chết. Lại một con g nữa bị cắt cổ. Tn Đại C quăng n ra sn. Con g nằm xạ, nhảy như choi choi thnh một vng trn. Năm thằng cm đều cởi trần, ngồi xổm giương mặt nhn những con g xoay trn giẫy chết, thỉnh thoảng lại nhn b nội tay cầm con dao sắc lẹm. Nt mặt, cử chỉ của chng giống nhau đến kinh khủng, ngay cả đến ci đảo mắt hnh như đều thống nhất từ một hiệu lệnh. Tn Đại C l người nổi tiếng ở thị trấn, thực ra chỉ l một b gi, mặt mỏng m đanh. Khun mặt b, sắc thi của b, tầm cao v phong cch của b, đều ni ln dĩ vng, người ta c thể đon được vẻ đẹp của b xưa kia. Năm con ch ngồi chụm một chỗ, đầu nghểnh ln, nh mắt đầy b hiểm v hoang dại, khng ai đon nổi chng đang nghĩ g?
Quang cảnh trong sn nh họ Tn như một tr chơi đầy ma lục, Thọ Hỉ như bị ht chặt, khng rời mắt v cũng khng muốn bỏ đi. Anh ta qun hết mọi sầu no, qun lun ca mệnh lệnh của mẹ. Người đn ng nhỏ th bốn mươi hai tuổi ny, qua đầu tường nhn vo sn, anh ta cảm thấy nh mắt sắc lạnh của Tn Đại C nhn về pha mnh như một lưỡi gươm, sắc như nước, mạnh như gi, hầu như c thể phạt rơi đầu mnh. Bọn trẻ cm v lũ ch của chng cũng nhn ra. Mắt bọn trẻ cũng le ln những tia tinh nghịch, chng đang hồi hộp. Lũ ch ngoẹo đầu, nhe hm răng sắc nhọn, gầm gừ trong họng, đm lng cứng trn gy dựng ngược. Năm con ch như năm mũi tn đ đặt trn dy cung, sẵn sng lao ra bất cứ lc no. Thọ Hỉ đ định bỏ chạy, chợt nghe thấy Tn Đại C dặng hắng một tiếng, những nt mặt đang hoan hỉ của lũ cm bỗng ỉu xu, đn ch tỏ ra phục tng, duỗi di chn trước, nằm bẹp xuống. Thọ Hỉ nghe thấy Tn Đại C hỏi, giọng dịu dng:
- Thằng cả nh Thượng Quan đấy hả? Mẹ chu đang lm g ở nh!
Thọ Hỉ khng biết nhất thời trả lời cu hỏi của Tn Đại C như thế no, lời lẽ đ tro ln khe miệng, nhưng y hệt một tn trộm bị bắt quả tang.
Tn Đại C thản nhin mỉm cười, khng hỏi g thm. B ta chộp lấy con g sống cuồng c bộ lng đui mu đen pha dỏ với những chiếc lng mịn mng như nhung. Con g sợ hi ku cng cục. B nhổ sạch tm lng đui của con g, bỏ vo ci bị ci. Con g trống quẫy đạp đin cuồng, cặp mng sắc hất tung từng đm đất. Tn Đại C hỏi:
- Bọn trẻ nh chu biết đ cầu lng khng? Lng đui g nhổ khi cn sống, lm cầu lng th khỏi ni! i, lại nhớ ngy no...
B nhn chằm chằm vo mặt Thọ Hỉ rồi ngừng bặt khng ni nữa, chm trong một trạng thi đờ đẫn. Mắt b như dnh vo một điểm trn tương, như muốn nhn xuyn qua bức tường. Thọ Hỉ nhn b khng chớp, khng dm thở mạnh. Cuối cng, b như một quả bng x hơi, nh mắt sng rục trở lại dịu dng, xa vắng. B dng chn chặn ln đi chn con g trống, kẹp đi cnh g vo hổ khẩu bn tay tri, ngn ci v ngn trỏ th kẹp lấy cổ g. Con g khng động cựa. B dng ngn ci v ngn trỏ vặt lng ở cổ g, lộ ra một mảng da mu đỏ ta.
B cong ngn giữa bng bng chỗ cổ con g đ vặt lng. Rồi bằng con dao l liễu sắc như nước, b nhẹ nhng khứa một nht. Những giọt mu đỏ sẫm, giọt to nối tiếp giọt nho phng ra... Tn Đại C giơ con g đầy mu ln, chậm ri đứng dậy nhn xung quanh như tm kiếm vật g nh nắng rực rỡ khiến b lim dim mắt. Thọ Hỉ đầu c quay cuồng. Mi hoa he xộc vo mũi- Ny! Thọ Hỉ nghe thấy b Tn Đại C ni vậy. Con g sống lộn một vng trong khng kh rồi rơi xuống giữa sn. Thọ Hỉ thở di nhẹ nhm, v tnh rời tay khỏi mp tường. Lc ny anh ta mới nhớ tới chuyện phải đi mời ng ba Phn đến đỡ đẻ. Chnh lc anh ta sắp sửa bỏ đi, th như c php lạ, con g trống xe hai cnh đỡ lấy thn, đứng ln đầy vẻ bất khuất. N đ bị vặt trụi lng đui, chiếc phao cu trần trụi cong ln, trng vừa xấu x vừa qui đản, khiến Thọ Hỉ v cng kinh hi. ở chỗ cổ con g lồi ra một cục thịt, mu me đầm đa. N khng giữ nổi ci mo vĩ đại trn đầu, ci mo trước đy mu đỏ tươi, nay đ xm ngot. Nhưng n vẫn gắng ngẩng đầu ln, ln cht nữa, ngừng lại, rồi lại ln nữa, rồi gục xuống. Con g lắc lư ci đầu chống đt xuống đất, mu sủi bọt ứa ra hai bn mp v ở nht cắt trn cổ. Mắt n như hai đốm lửa mu vng. Tn Đại C c vẻ bồn chồn. B ta lấy cỏ kh lau tay, miệng chuyển động như đang nhai, nhưng thực ra b chẳng ăn g cả. Đột nhin, b nhổ một bi nước bọt, qut với lũ trẻ cm:
- Ct!
Thọ Hỉ ng ngồi xuống đất.
Khi anh ta vịn vo tường để đứng ln th lng g đ bay lung tung trong sn nh họ Tn. Con g sống cuồng đ bị lũ ch x tan xc, mu thịt vương vi khắp sn. Lũ ch dữ như dn si, tranh nhau ăn bộ lng của con g. Lũ trẻ cm vỗ tay cười ngớ ngẩn. Tn Đại C ngồi trn bậu cửa, ht thuốc bằng tẩu cn di, vẻ đăm chiu.

5
Bảy con gi nh Thượng Quan: Lai Đệ, Chiu Đệ, Lnh Đệ, Tưởng Đệ, Phn Đệ, Niệm Đệ, Cầu Đệ (*) bị cuốn ht bởi một mi thơm thoang thoảng.
(* Tất cả cc tn đều tỏ mong c em trai)
Chng từ chỗ ngủ ở chi đng a ra, chụm đầu nhn vo trong cửa sổ. Chng trng thấy mẹ nửa nằm nửa ngồi trn giường, đang bc lạc như khng c chuyện g xảy ra. Nhưng mi thơm thoang thoảng r rng l từ cửa sổ buồng mẹ bay ra. C lớn mười tm tuổi Lai Đệ l người đầu tin hiểu ra mẹ đang lm g. C trng thấy mẹ tc ướt đẫm mồ hi, mi dưới bật mu, bụng mẹ co thắt dữ dội v nhặng xanh bay đầy phng. Tay mẹ bp nt từng hạt lạc. Lai Đệ nức nở gọi mẹ. Su đứa em gi cũng gọi theo. Nước mặt chảy di trn khun mặt bảy đứa. Cầu Đệ, đứa nhỏ nhất th go tướng ln, dẫm bnh bạch đi chn lấm tấm những vết đỏ v bị bọ ch v muỗi đốt lập cập chạy vo buồng mẹ. Lai Đệ chạy theo giữ em lại rồi thuận tay bế n ln. Cầu Đệ go khc, đấm vo mặt chị.
- Em vo với mẹ cơ... Em vo với mẹ cơ!...
Lai Đệ cảm thấy sống mũi cay x, nước mắt nng hổi trn ln m. C vỗ nhẹ vo lưng em gi, nựng:
- Em đừng khc nữa, mẹ sẽ đẻ cho em một em trai thật bụ bẫm, thật trắng trẻo!...
Trong buồng vọng ra tiếng rn yếu ớt v cu ni đứt qung của chị Lỗ:
- Lai Đệ con bảo cc em đi nơi khc! Chng n cn nhỏ khng hiểu g, chẳng lẽ con cũng khng hiểu sao? Một tiếng động vang ln trong buồng, cng với tiếng go to của chị Lỗ. Năm đứa trẻ đứng chen chc ngoi cửa sổ. Lnh Đệ mười bốn tuổi khc tht ln:
- Mẹ ơi, mẹ!
Lai Đệ đặt đứa em xuống, chạy ra ngoi bằng đi chn đ b nhưng sau được giải phng. Ngưỡng cửa mục lm em bị vấp, ng chi về pha trước, đ ln chiếc bễ thổi lửa. Chiếc bễ đổ kềnh, lm vỡ vụn chiếc thố men xanh đụng thức ăn cho g. Lai Đệ hốt hoảng đứng dậy, thấy b nội đang qu trước bn thờ Phật. Khi hương tỏa quanh bức tượng Quan m.
Lai Đệ run bắn ln. C dựng lại chiếc bễ, cuống qut nhặt nhạnh những mảnh vỡ, lm như bằng cch đ, chiếc thố c thể lnh lại hoặc giảm nhẹ lỗi lầm của mnh. B nội đứng vụt dậy, to lớn như một con ngựa ni, thn hnh lắc lư, đầu giật giật, miệng tun ra hng trng những cu kh hiểu. Lai Đệ co rm người lại theo bản năng, hai tay m đầu, chờ đợi. Nhưng b nội khng đnh c, chỉ xoắn vnh tai mỏng v trăng bệch của c, rồi di một ci. C ng lăn ra trn lối đi trải đầy những mảnh ngi vỡ trong sn.
C trng thấy b nội ci xuống quan st những mảnh thố vỡ, y hệt con tru đang chuẩn bị uống nước ở bờ sng. B nội nhặt mấy mảnh vỡ trn tay, g chng vo nhau thnh những tiếng vui tai. Những vết nhăn su v dầy đặc trn khun mặt b nội, hai mp trễ xuống, nếp nhăn hai bn ko di xuống tận dưới cằm, khiến ci cằm như một bộ phận khc gắn thm vo mặt.
Lai Đệ nhn đ qu trn lối đi, vừa khc vừa ni:
- B ơi, b đnh chết chu đi!
- Đnh chết my hả? - B L mặt buồn rười rượi - Đnh chết my th ci thố c lnh lại được khng? Đy l đồ sứ từ năm Vĩnh Lạc triều Minh, của hồi mn từ đời cụ tổ nh ny, đng gi một con la chứ t đu!
Lai Đệ mặt trắng bệch, xin b nội tha tội.
- My cũng đ đến lc đi lấy chồng rồi đấy! - B L thở di - Sng tinh mơ, việc th khng lm, chỉ nghịch tinh! Số mẹ my l ci số ngho, chết thế no được?
Lai Đệ m mặt khc.
- Đnh vỡ đồ dng lại cn kể cng chắc? - B L khng bằng lng, ni - Đừng c ở đấy m quấy rầy người ta. Dẫn lũ em ăn bm của c ra sng m tm. Khng đầy giỏ th đừng c về nh!
Lai Đệ vội vng đứng dậy, bế Cầu Đệ ln, chạy ra cổng.
Như đuổi g, b L dồn lũ trẻ ra cổng rồi quẳng cho Lnh Đệ chiếc giỏ cao cổ đan bằng nhnh liễu.
Lai Đệ tay tri bế Cầu Đệ, tay phải dắt Niệm Đệ, Niệm Đệ dắt Tưởng Đệ, Tưởng Đệ li Phn Đệ. Lnh Đệ một tay dắt Phn Đệ, tay kia xch giỏ. Bảy đứa con gi nh Thượng Quan dắt du nhau, nức nở si sụt, men theo con hẻm đầy nắng v lộng gi, đi về pha đ sng Thuồng Luồng.
Khi đi qua nh Tn Đại C, mi thơm điếc mũi khiến chng thm rỏ ri. Chng trng thấy ống Khi nh họ Tn cuồn cuộn khi trắng. Năm thằng cm cần c như những con kiến, chuyển củi vo trong nh. Đn ch mục nằm gc bn cổng. Chng th ci lưỡi đỏ cht như đang chờ đợi điều g đ.
Lũ con gi tro ln con đ cao cao trn sng Thuồng Luồng, quang cảnh nh họ Tn thu hẹp trong tầm mắt. Năm thằng cm đ pht hiện ra chị em nh Thượng Quan. Thằng lớn để ria mp loăn xoăn, mỉm cười với Lai Đệ. Lai Đệ vụt đỏ mặt. C nhớ lại cch đy khng lu khi đi lấy nước sng, thằng cm lớn đ quẳng vo thng nước của c một quả dưa chuột. Nụ cười mỉm của thằng cm tuy trơ trẽn nhưng khng c c . Lần đầu tin tim c đập dữ dội, mu dồn ln mặt. Nghing mnh xuống mặt nước phẳng như guồng, c thấy mặt mnh đỏ ửng. Sau đ c ăn quả dưa chuột, mi vị của n đến by giờ vẫn khng thể qun. Đưa mắt nhn ln, c trng thấy lầu chung rục rỡ của nh thờ v ci thp canh được ghp bằng những cy gỗ trn. Một người dn ng nhảy nht trn đ như con khỉ, go lớn:
- B con ơi, kỵ binh Nhật đ ra khỏi thnh!
Một đm người tụ tập dưới chn thp nhn ln. Người trn thp chốc chốc lại ci xuống, tay bm lan can, hnh như để trả lời người đứng dưới. Trả lời xong, nguội đ lại đứng thẳng ln, đi vng quanh, hai tay chụm lại lm loa, quay ra bốn pha thng bo tnh hnh qun Nhật sắp sửa ko đến.
Trn con đường xuyn x, chợt c một cỗ xe ngựa phi nước đại. Cỗ xe như từ trn trời rơi xuống. Ba con tuấn m ko cỗ xe bnh cao su, mười hai v ngựa băm trn đường như g nhịp, cộc cộc cộc cộc, bụi tung ln thnh một vệt vng. Một con mu vng mơ, một con đỏ như quả to một con mu trắng đục. Ba con ngựa bo mọng như được nặn bằng sp, mnh ngựa bng nhẫy, mu lng khi n người m mẩn. Một người đn ng nhỏ con đứng dạng chn sau dng xe, trng xa tưởng anh ta ngồi trn mng ngựa. Anh ta vung chiếc roi ngựa c ng đỏ, miệng qut: Hy hy, roi lia vt vt. Anh bất chợt g cương, những con ngựa như đứng thẳng ln, xe dừng lại như bị chặn đứng, đm bụi vng o ln pha trước, che khuất cả người ngựa v xe. Khi bụi tan đi, Lai Đệ trng thấy đm gia nhn nh Phc Sinh Động khun từng v rượu, từng b củi ln xe. Một người đn ng vạm vỡ đứng trn tam cấp ngoi cổng Phc Sinh Đường, đang qut tho. Một v rượu rớt xuống đất, một tiếng bịch nặng nề vang ln, chiếc nt bằng bong bng lợn bắn ra, rượu chảy trn ra đường. Mấy gia nhn lao tới dựng v rượu ln. Người đn ng vạm vỡ từ trn bậc tam cấp nhảy xuống, vung roi đnh mấy người kia, chiếc roi uốn lượn như một con rắn dưới nh năng mặt trời. Mi rượu theo gi bay tới. Cnh đồng mnh mng, la mạch cuồn cuộn từng đợt sng vng. Trn đỉnh thp, người đn ng lại ht to:
- Chạy đi b con ơi, chậm l mất mạng đấy!
Rất nhiều người ra khỏi nh, tu tt bận rộn như một đn kiến, v cũng chẳng việc no ra việc no như đn kiến. Người th di, người chạy, người đứng yn bất động, người chạy đng, người chạy ty, người loay hoay tại chỗ, ng hết chỗ ny ng chỗ khc. Lc ny, mi thơm trong nh họ Tn cng đậm, ln hơi trắng ra ngoi cổng. Lũ trẻ cm im hơi lặng tiếng, mảnh sn im lm, chỉ c từng chiếc xương trong nh quẳng ra, khiến lũ ch mực tranh nhau quyết liệt. Con no cướp được th chi đầu vo x tường nhai rau ru. Con no khng cướp được th đỏ mắt nhn vo trong nh, gầm gừ rn rỉ.
Lnh Đệ ko tay Lai Đệ ni:
- Chị ơi, về nh!
Lai Đệ lắc đầu, ni:
- Khng được, phải xuống sng bắt tm đ. Mẹ sinh em b, cần c canh tm để ăn.
Chng du nhau xuống chn đ, cả bọn đi thnh hng một, mặt hướng ra sng. Dng sng in r những gương mặt thanh t của cc c gi nh Thượng Quan, c no cũng sống mũi cao, vnh tai đầy đặn v trắng. Đy cũng l đặc trưng r nt của chị Lỗ - mẹ chng. Lai Đệ rt trong ti ra một chiếc lược bằng gỗ hồ đo, lần lượt chải cọng rơm v bụi trn tc cho từng đứa em, đứa no đứa ấy ku oai oi. Cuối cng, Lai Đệ chải tc cho mnh, tết thnh chiếc đui sam to tướng, thả sau lưng vừa chấm mng. C bỏ chiếc lược vo ti, xắn quần, lộ r cặp đi thon thả, trắng bc. Tiếp theo, c tụt giy, đi giy bằng nhung xanh lục. Cc em nhn đi bn chn tn phế một nửa của chị. C bỗng nổi cu:
- Nhn ci g? C g m nhn? Khng m được tm, b gi khng tha cho chng ta đu
Cc em gi của c nhanh chng tụt giy, xắn quần. C t Cầu Đệ cn tụt hẳn quần ra. C đứng trn bi sng được phủ một lớp bn, ngắm nhưng cụm cỏ nước mềm mại lượn lờ theo dng chảy. C n giỡn trong đm cỏ. Chim n bay như chạm mặt nước. C lội xuống sng, ni to:
- Cầu Đệ ở trn nhặt tm, tất cả xuống nước!
Cc em c ru rt lội xuống sng.
C cảm thấy, do b chn, nn gt chn pht triển hơn mức bnh thường của c ln su xuống bn. Những l cỏ nước mơn trớn bắp chn, khiến c cảm thấy buồn buồn, một cảm gic kh diễn tả. C ci xuống, hai tay r st gốc những cụm cỏ nước v những dấu chn chưa bị bn lấp đầy. Lũ tm rất thch np mnh trong những dấu chn ny. Một con vật nhỏ nhảy vọt ln giữa hai tay, c mng rỡ, con tm cong cong, di bằng ngn tay trỏ, trong suốt, đ bị kẹp giữa hai ngn. Con tm rất linh hoạt, mỗi sợi ru đều rất đẹp. C quăng n ln bờ, Cầu Đệ rất hỉ hả, vừa reo ln ra nhặt con tm bỏ vo giỏ.
- Chị ơi, em bắt được một con
- Chị ơi, em bắt được rồi!
- Em bắt được rồi!
Cầu Đệ mới hai tuổi, khng kham nổi cng việc nhặt tm. N bị ng, ngồi bệt xuống đất m khc. Vi con tm c sc bật khỏe, nhảy xuống sng, lập tức biến mất. Lai Đệ ln bờ xốc em dậy, dắt xuống mp nước, dng tay rửa bn trn mng Cầu Đệ. Mỗi lần c tạt nước, Cầu Đệ lại giật tht một ci, miệng la ch che, đi lc xen lẫn những cu chửi tục. Lai Đệ pht cho em một ci vo mng, rồi bung ra. Cầu Đệ chạy như bay ln giữa sườn d bẻ một ci roi, rồi bắt chước một b gi nanh c, tay cầm roi, mắt vằn ln, lớn tiếng nguyền rủa chị, khiến Lai Đệ khng nhịn được chơi.
Cc c gi đ m đến khc sng trn, kế cận đầu cầu. Bi sng sng lấp la. Mấy chục con tm nhảy tanh tch. Một đứa em ku ln:
- Chị ơi! nhặt nhanh ln!
C xch giỏ ln, mắng Cầu Đệ:
- Con ranh, về nh sẽ biết tay!
Rồi c vui vẻ nhặt những con tm vo giỏ, nhặt lin tục nn khng c th giờ rầu rĩ.
C buột miệng ht, khc ht m c cũng khng nhớ r học được ở đu:
- Mẹ l mẹ ơi, sao mẹ nỡ dứt tnh, gả bn con cho anh hng dầu?
Rất nhanh, c đuổi kịp cc em. Chng men theo mp nước gần bờ, vai kề vai, ci lom khom, chổng mng ln trời, cằm gần như chạm nước, hai tay mở ra, p st lại, vừa sục sạo vừa tiến ln. Nước sng trở nn đục ngầu sau lưng chng. Một số cụm cỏ nước bị dứt l, nổi ln. Mỗi khi chng đứng thẳng ln l chắc chắn bắt được một con tm, lc th Phn Đệ, lc Tưởng Đệ... Năm đứa em hn tục nm tm cho chị. Lai Đệ chạy đi chạy lại để nhặt tm: Cầu Đệ bm sau lưng chị.
Thong ci, cc c đ tiến st cy cầu đ bắc qua sng Thuồng Luồng. Lai Đệ gọi cc em:
- Ln đi, ln cả đi! Đầy giỏ rồi! Về nh thi!
Cc em c cn tiếc rẻ chưa muốn về, dừng lại trn bi. Ngn tay chng trắng bệch v ngm nước, chn dnh đầy ph sa.
- Chị ơi, sao hm nay nhiều tm thế!
- Chị ơi, chắc mẹ đ đẻ em b rồi!
- Chị ơi, giặc Nhật l g hở chị? Chng c ăn thịt trẻ con khng?
- Chị ơi, nh anh cm giết g đề lm g?
- Chị ơi, sao b nội cứ mắng bọn em?
- Chị ơi, em mơ thấy trong bụng mẹ c con c trạch...
Bọn em gi lun phin hỏi chị. C chẳng trả lời đứa no cả. C chăm ch nhn chiếc cầu đ nh ln mu xanh xm. Từ trong thn, cỗ xe ba ngựa ko lc ny, đang chạy ln cầu.
Anh x ch người thấp b g cương cho ba con ngựa dừng lại. Những con ngựa bực bội g mng, tiếng g sắc gọn, mặt cầu te lửa. Mấy người đn ng đều cởi trần, thắt lưng da to bản, kha thắt lưng sng long như bằng vng. Lai Đệ biết bọn họ. Họ l gia nhn của nh Phc Sinh Đường. Họ nhảy xuống xe, dỡ cc b cy cao lương xuống trước, rồi sau đ l cc v rượu, tất cả mươi hai v. Họ m lấy cổ ngựa, đẩy li cả ngựa lẫn xe xuống chỗ bi đất trống đầu cầu. Lc ny c trng thấy nhn vật số hai nh Phc Sinh Đường - Tư M Khố, cưỡi chiếc xe đạp phng tới. Đy l chiếc xe đạp đầu tin xuất hiện trn vng Cao Mật hẻo lnh, do Đức sản xuất, nhn hiệu IFA, một nhn hiệu nổi tiếng thế giới. ng nội Phc Lộc của c v t m, nhn lc khng ai để , sờ một ci vo tay nắm, khiến Tư M Khố trừng mắt. Đ l chuyện ma xun năm ngoi. Tư M Khố mặc chiếc o ngoi bằng lụa tơ tằm, quần vải ty mu trắng, bắp chn quấn x cạp xanh, đi ủng đế trắng. Hai ống quần rộng phồng ln như bơm đầy hơi. Vạt o vn ln dắt vo thắt lưng. Thắt lưng bằng lụa trắng, bỏ mi di mi ngắn. Phần trn người mặc g th khng nhn thấy. Vai tri đeo cho một dy da mu nu, mc giữ một bao da, miệng bao l ra mẩu lụa đỏ. Chung xe ku reng reng, Tư M Khố lướt tới như một trận gi. Hắn nhảy xuống xe, bỏ chiếc mũ ci xuống lm quạt, chỗ bớt ở mặt đỏ như miếng tiết.
Hắn lớn tiếng lệnh cho gia nhn:
- Mau ln, đem củi chất ln mặt cầu, tới rượu vo thiu chết bọn ch đẻ.
Gia nhn tu tt m cc b củi ln cầu, chỉ một lt đ chất cao đến nửa người. Những con cn trng sống k sinh trong củi hốt hoảng b ra, bay loạn xạ, con th rơi xuống nhc, lm mồi cho c, con th bị chim n đớp.
- Đổ rượu ln củi! - Tư M Khố qut to.
Cc gia nhn khing những v rượu ln cầu, mở nt, nghing v tưới trn đống củi. Rượu ngon, mi thơm ngy ngất trn dng sng. Những b củi loạt soạt. Rượu chảy trn ngang mặt cầu, rớt như mưa xuống lng sng. Nước chảy rc rch dưới chn cầu. Đổ hết mười hai v, cả cy cầu như tắm bằng rượu. Những b cao lương kh đ đổi mu. Mp cầu như treo một bức mn bằng rượu. Chng ht tn điếu thuốc, c con dưới sng đ nổi ln trắng xa.
Cc em của Lai Đệ định xuống sng m c. Lai Đệ gằn giọng qut:
- Đừng xuống nữa, theo chị về nh!
Chuyện lạ trn cầu li cuốn cc em. Chng đứng yn. Thật ra, cảnh tượng trn cầu cũng cuốn ht Lai Đệ. C ko cc em về, nhưng mắt vẫn khng rời cy cầu. Tư M Khố đứng trn cầu, vẻ đắc , vỗ tay bm bốp, hai mắt rục sng: Hắn cười hỉ hả. Hắn khoe khoang với bọn gia nhn:
- Diệu kế ny chỉ ta mới c thể nghĩ ra! Mẹ kiếp, chỉ c ta mới nghĩ ra. Bọn nhc Nhật mau mau đến chịu chết!
Bọn gia đinh phụ họa theo. Một gia đinh hỏi to:
- Thưa ng Hai, by giờ nổi lửa được chưa?
Tư M Khố ni:
- Hượm hẵng, đợi chng đến hy đốt!
Bọn gia nhn xm xt vy quanh Tư M Khố, đi về pha đầu cầu.
Cỗ xe của Phc Sinh Đường cũng trở về thn.
Trn cầu trở lại yn tĩnh, chi cn tiếng rơi t tch của rượu xuống mặt nước.
Lai Đệ tay xch giỏ, dẫn cc em rẽ nhưng bụi cy lp xp mọc đầy sườn đ, tro ln. Đột nhin, c nhn thấy một khun mặt đen nhẻm lấp l trong bụi cy. C hoảng hốt ku ln, chiếc giỏ trong tay rơi xuống, dập dềnh trn những cnh qun mộc rồi lăn đến tận mp nước. Tm trong giỏ văng ra, nhảy trn bi như những đốm sng. Lnh Đệ chạy theo chiếc giỏ cn cc em th nhặt tm vương vi trn ct. Lai Đệ đi thụt li về pha bờ sng, mắt khng rời khun mặt đen. Mặt đen cố nở một nụ cười ra vẻ co lỗi, hai hm răng trắng la những tia như vỏ x cừ. C nghe thấy người đ ni nhỏ:
- Em gi dừng sợ, chng ti l du kch. Đừng ni g cả, mau rời khỏi chỗ ny!
Lc ny c mới thấy r, trong cc bụi cy c đến mấy chục người mặt o xanh. Mặt đanh lại, mắt mở to, c người cầm sng trường, người cầm lựu đạn, người th đại đao c tua lụa hồng. Ngụm đn ng răng trắng mặt den, nt mặt vui vẻ, tay phải cầm khẩu sng lục c nh thp xanh, tay tri cầm một vật pht ra tiếng ku tch tắc. Sau ny, c mới biết đ l chiếc đồng hồ bỏ ti. V chnh con người mặt đen đ, cuối cng đ chui vo chăn của c.

6
Ba Phn rượu ng ng, bước vo cổng nh Thượng Quan với vẻ khng bằng lng. Qun Nhật sắp đnh đến nơi, con lừa nh cậu chọn thật đng lc! Ni thế no nhỉ? Lừa nh cậu, nhưng do ngựa của nh ti phối giống, bắn sng phải đền đạn. Cậu mặt dạn my dầy, cứt, cậu c giữ thể diện đu m xấu hổ Ti l ti nể mặt mẹ cậu. Mẹ cậu với ti... h h... mẹ cậu rn cho ti một ci nạo v ngựa...
Thọ Hỉ mặt đẫm mồ hi, bước theo sau ba Phn.
- Ba Phn! - b L gầm ln - Đồ gấu ch lm g m khệnh khạng thế!
Ba Phn lấy hết can đảm, ni:
- Ba Phn đ đến đy rồi!
Vừa trng thấy con lừa nằm dưới đất, ba Phn đ tỉnh rượu qu nửa.
- Ch ch, đến nng nỗi ny kia !
Lo quăng chiếc ti da trn vai xuống, sờ tai, vỗ vỗ bụng con lừa, lại vng ra pha đui, ấn ấn ci chn lừa con th ra ngoi m đạo. Lo đứng thẳng ln, lắc đầu buồn b, ni:
- Muộn rồi, thế l hết! Năm ngoi, khi con trai bc dắt lừa đến phối giống, ti c ni l, con lừa nh cậu thuộc loại tp riu, tốt nhất nn cho phối với lừa, nhưng cậu ta khng nghe lời khuyn của ti, cứ nhất định đi phối với ngựa! Con ngựa giống nh ti l giống ngựa Đng Dương thuần chủng, v của n cn lớn hơn đầu lừa nh b. N m nhảy, lừa nh b xụm ngay, chẳng khc g trống nhảy chim sẻ! Cũng chnh l con ngựa giống của ti được dạy dỗ tốt, nn n nhắm mắt lại m phủ con lừa, phải l con ngựa khc th, cứt! Thế no? Khng đẻ được hả? Con lừa nh b khng phải l loại đẻ ra la, lừa nh b chỉ c thể đẻ ra lừa!...
- Ba Phn, c im đi khng no! - B L cắt ngang lời lo
- Xong rồi, ni xong rồi!
Lo vớ lấy ci ti da khoc ln vai, trở lại trạng thi say rượu, dnh bỏ ra về. B L tm lấy cnh tay lo, ni:
- Ba Phn, bỏ đi như vậy m được ?
Ba Phn cười:
- B chị ơi, b chị khng nghe thng bo của lo Phc Sinh Đường sao? Thn xm chạy sạch rồi! Lừa hay ti quan trọng hơn.
B L ni:
- ng Ba ny, ng sợ ti để ng thiệt, đng khng? Hai bnh rượu ngon, một thủ lợn bo, ng khng thiệt! Nh ny ti l chủ.
Ba Phn ng cha con nh Thượng Quan, cười:
- Ti biết, chị giữ chn km của l rn, đn b cởi trần quai ba tạ, th cả Trung Quốc mới c chị l một! Sức ấy m...
Lo cười ranh mnh. B L pht cho lo một ci, ni:
- Đồ n dịch! Anh Ba đừng đi. G th cũng l hai sinh mạng! Ngựa giống l con trai của anh, con lừa ny l con du của anh, con la trong bụng n l chu nội anh. Anh trổ ti, n sống th cảm ơn anh, thưởng cho anh; n chết, khng trch anh, m chỉ trch ti km phc!
Ba Phn đm ra kh xử, ni:
- B chị bắt ti phải thng gia với lừa ngừa, ti cn g để ni nữa? Thử chữa lợn qu thnh lợn lnh xem sao!
- Phải rồi. Anh Ba ny, đừng nghe lo Tư M đin ni bậy. Bọn Nhật đến nơi khỉ ho c gy ny lm g? Vả lại, anh lm l lm việc phc đức. Ma quỉ cũng trnh người hiền nữa l...?
Ba Phn mở ti da, lấy ra một lọ chất nước mu xanh, ni:
- Đy l thần được gia truyền, chuyn trị gia sc đẻ kh. Dng thuốc ny m vẫn khng đẻ th đến Tn Ngộ Khng sống lại cũng đnh b tay! - Cc cha - lo gọi cha con Phc Lộc - Lại dy gip một tay!
B L ni:
- Để ti! Lo ta vụng về lắm!
Ba Phn ni:
- Nh Thượng Quan g mi gy, g sống khng đẻ trứng!
Phc Lộc ni:
- Ch Ba, muốn chửi th cứ chửi thẳng, đừng cạnh khe lm g!
Ba Phn ni:
- Cu hả?
B L ni:
- Đừng ma mp nữa. Ni xem lm g by giờ?
Ba Phn đp:
- Nng đầu lừa ln, cho n uống thuốc!
B L đứng dạng chn, nn thở, nng đầu lừa ln. Ci đầu cựa quậy mũi thở ph ph.
- Cao nữa ln! - Ba Phn ni to.
B L lại cố nng cao nữa, mũi b cũng thở ph ph. Ba Phn kh chịu ni:
- Cha con ng chết cả rồi hay sao?
Bố con Phc Lộc sn lại, sut nữa dẫm phải chn lừa. B L trừng mắt. Ba Phn lắc đầu. Cuối cng cũng nng được đầu lừa ln cao. Con lừa bập bập cặp mi dầy, nhe răng ra. Ba Phn dng ci phễu bằng sừng tru, rt thuốc vo miệng lừa rồi bảo:
- Xong rồi! Đặt xuống!
B L thở hồng hộc.
Ba Phn rờ rẫm nht thuốc vo tẩu, ngồi xổm đnh dim chm thuốc, rt một hơi thật su. Hai ln khi trắng thở ra từ hai lỗ mũi. Lo ni:
- Bọn Nhật đ chiếm huyện ly, giết Huyện trưởng Trưởng Duy Hn, cưỡng hiếp vợ ng ta!
B L hỏi:
- Lại l tin từ nh Tư M phải khng?
Ba Phn đp:
- Khng. Người anh em kết nghĩa của ti ni vậy. Nh lo ở Cửa Đng.
B L ni:
- Tin ngoi mười dặm, kh m đng sự thật?
Thọ Hỉ ni:
- Gia nhn nh Tư M Khố ln cầu đnh hỏa cng, sao lại khng thật?
B L giận dữ nhn con trai, ni:
- Ra g ci th đn ng như anh! Con th một đống. Trn cổ anh l quả b hay ci đầu? Cc người thử nghĩ, người Nhật th cũng cha sinh mẹ đẻ, với ta khng th khng on, vậy chng lm g ta? Chạy , chạy nhanh đến mấy cũng khng bằng hn đạn. Trốn hả, trốn đến bao giờ?
Nghe b L ln lớp, cha con nh Thượng Quan im thin tht, khng dm ni lại một cu. Ba Phn g tẩu cho sạch tn thuốc, đằng hắng mấy tiếng, ni:
- B chị nhn xa thấy rộng, suy xt đu ra đấy. Chị ni vậy ti cũng đỡ lo. Đng vậy, chạy đi đu by giờ? Trốn đi đu by giờ? Người th c thể bỏ chạy, nhưng cn con lừa, con ngựa giống của ti lừng lững như tri ni th trốn vo đu? Trốn mồng một chẳng thot ngy rằm, mẹ kiếp! Đếch cần, hy đỡ đẻ cho con lừa đ!
B L vui vẻ ni:
- Đng rồi!
Ba Phn con phắt o ngoi, xiết chặt thắt lưng, đặng hắng mấy ci, như v sĩ sắp sửa ln vũ di. B L gật đầu lia lịa tỏ vẻ tn thưởng:
- ng Ba ny, phải vậy chứ! Tru chết để da, người ta chết để tiếng. Con lừa mẹ trn cn vung th ti biếu thm một v rượu nữa, đnh trống khua ching cho anh đăng quang.
Ba Phn ni:
- B chị ni g lạ vậy? Ai bảo con lừa nh chị lấy giống nh ti? Vậy l khon giống, khon thu nhập, đ khon th khon đến cng! Lo đi quanh con lừa một vng, lay lay ci chn con lừa con, lẩm bẩm:
- B thng gia lừa ơi, đy l vượt cạn, l qua Quỉ Mn Quan, b rng ln cho lo Ba ny mở my mở mặt!
Lo vỗ vỗ đầu con lừa, gọi to:
- Cc cha, đem thừng v đn gnh ra đy! Xốc n dậy! Nằm khng đẻ được!
Cha con Phc Lộc nhn b L. B L ni cứ lm theo lời ng Ba. Cha con Phc Lộc lấy thng v đn gnh ra. Ba Phn luồn dy thừng dưới nch con lừa, thắt nt.
- Cậu sang pha bn kia- Ba Phn bảo Thọ Hỉ.
Ba Phn thử ci nt cho chắc, bảo Phc Lộc lồng đn qua. Từ hai pha, cha con Thọ Hỉ nng hai đầu đn. Ba Phn bảo ci xuống, đặt đn gnh ln vai. Cha con Thọ Hi lm theo.
- Được rồi - Ba Phn n i- Cứ thế, đừng vội. Ti bảo đứng ln hy đứng. C t tẹo sức no th vận hết ra, thnh cng hay khng l ở lc ny. Con lừa khng để vậy được đu! B chị, lại đy phụ ti một tay, chớ để n qu.
Lo vng ra pha đui con lừa, phủi tay, cầm lấy cy đn trn cối xay bột, dốc dầu vo lng bn tay, xoa đều, rồi thổi ph một ci. Sau đ, lo thủ luồn tay vo cửa mnh con lừa. Con lừa quẫy lung tung. Lo cho tay luồn su nữa, cổ lo gần chạm ci chn đỏ hỏn của con lừa con. B L nhn khng chớp, mi run ln. Tốt rồi - Ba Phn giọng ồm ồm - Cc b, ti h một hai ba, đến ba th đứng thẳng ln, đừng giở quẻ, đng lc m sụm lưng l toi. Tốt, cổ lo chạm vo mng lừa, cnh tay lt su vo m đạo như đang tm kiếm đồ vật rơi trong đ. Một, hai, ba no! Cha con nh Thượng Quan h ln một tiếng biểu thị một sức mạnh hi hữu, rồi cng đứng ln. Theo đ đ, con lừa được xoay mnh lại, hai chn trước co ln, cổ vươn ra, hai chn sau cũng được xoay lại, gập nếp dưới thn lừa. Cng với thn con lừa xoay chuyển, Ba Phn gần như nằm di dưới đất. Khng trng thấy mặt lo, chỉ nghe tiếng lo qut, nng ln, ln cht nữa. Cha con nh Thượng Quan cố nhn gt nng con lừa ln cao hơn. B L chui xuống dng lưng đỡ dưới bụng lừa. Con lừa hộc ln một tiếng, đứng dậy. Cng lc ấy, một vật to, bng nhẫy, vọt ra từ cửa mnh con lừa, cng với mu v nước ối dnh nhơm nhớp, đầu tin l rơi vo lng Ba Phn, rồi sau đ tưới ra mặt đất.
Ba Phn mc nhớt ri cho con lừa con, dng dao cắt rốn, thắt thnh một ci nt, rồi bế cn lừa ra chỗ sạch. Lau nhớt trn mnh lừa bằng miếng vải kh. B L nước mắt lưng trng, lẩm bẩm:
- Cảm tạ trời đất, cảm ơn Ba Phn! Cảm tạ trời đất, cảm ơn Ba Phn
Con lừa con run rẩy đứng ln lại ng xuống. Lng n mượt như tơ, mi đỏ sẫm như cnh hồng nhung. Ba Phn du con lừa dậy, khen:
- Kh đấy, đng l giống nh ta, ngựa l của ta, ch nhc ạ, ch l chu ta, ta l ng nội của ch (*). B chị ơi, nấu cho con du ti một t cho. N đ cho ta một sinh mạng rồi!
(* Ngựa phối giống với lừa, đẻ ra la Người dịch)

7
Lai Đệ dắt một c em gi vừa chạy được mấy chục bước chn th nghe trn trời c tiếng rt như x vải. C ngửng ln xem con chim no c tiếng ku qui gở đ. Một tiếng nổ long trời lở đất vang ln sau lưng, ở giữa dng nước. Tai c đi, mắt nảy đom đm. Một con c tr rch bươm văng đến trước mặt, vi vệt mu tươi vuơng trn đầu con c mu vng xỉn, cặp ru di rung rung, ruột vắt ln lưng. Rơi cng với con c tr, l một cột nước đục ngầu, nng hổi hổi, đổ ụp xuống đầu lm c ướt đẫm. C mụ người đi, ngoảnh lại nhn cc em như mơ ngủ, cc em cũng đờ đẫn nhn c. C trng thấy một nắm cỏ nước nho nhot như ợ ra từ miệng tru, bm trn tc Niệm Đệ. Trn m Tưởng Đệ dnh bảy tm vẩy c mu bạc. Giữa lng sng, cch cc c mười mấy bước, từng cuộn khi đen l l mặt nước, một ci xoy khổng lồ, những giọt nước nng bỏng tung ln trời, lả tả rơi xuống. Một ln khi trắng mỏng lan khắp. C ngửi thấy (cc em c cũng ngửi thấy, v cnh mũi chng phập phồng) mi thuốc sng nồng nặc. C cố phn đon tnh hnh, tuy khng r rng, nhưng một cảm gic khng an ton đang len lỏi trong c. C định ku ln, nhưng nước mắt đ ứa ra. Sao mnh lại khc nhỉ! C nghĩ. C khng khc, nhưng v sao lại c nước mắt? Đầu c rối tinh như mớ bng bong, tất cả, cy cầu rực sng, dng sng si sng sục, những bụi tầm ma dy đặc, những con chim n hốt hoảng, cc em gi đứng ngy như phỗng... tất cả quyện vo nhau, mờ mờ ảo ảo. C trng thấy đứa em nhỏ nhất nhếch miệng ra, mắt nhắm tịt, hai dng nước mắt trn m. Trong khng trung, tiếng r ro lan xa như tiếng vỏ đậu kh phơi dưới nắng. C một b mật ẩn sau những bụi cy thấp l t trn sườn đ, sột soạt, như c đn th nhỏ đang ẩn. Những người đn ng trong bụi cy im hơi lặng tiếng, những cnh cy nhỏ vẫn thản nhin chĩa ln trời, l trn như đồng tiền rung rinh. C đng l họ đang nấp trong đ khng? Họ lm g ở trong ấy? C suy đon một cch kh khăn, bỗng nghe thấy một giọng như cố km lại, từ rất xa vẳng tới:
- Nằm xuống cc em ơi! Cc em ơi, nằm xuống!...
C đưa mắt sục sạo mong tm ra nơi pht ra tiếng gọi trn, trong đầu như c con cua đang b, đau buốt đến khng chịu nổi. C trng thấy một vật đen s từ trn trời rơi xuống. Lng sng chỗ gần cầu từ từ dựng ln một cột nước đường knh bằng thn con tru. Ln cao đến ngang mặt đ, cột nước nở ra rồi trt xuống, trng giống một cy thy liễu. Tiếp theo, xộc vo mũi c, l mi thuốc sng, mi bn, mi tm c. Tai c ln, khng nghe thấy g cả, nhưng hnh như c nghe được một tiếng trầm đục lan ra tứ pha.
Lại một vật đen s nữa rơi xuống lng sng, một cột nước lại dựng ln. Một mảnh mu xanh, cạnh cuốn ln lởm chởm như răng ch, cắm xuống đất bi. C ci nhặt, đầu ngn tay bỗng tỏa khi nhẹ, cảm gic đau rt lập tức chạy khắp cơ thể. Đột nhin c lại nghe thấy tiếng ồn, hnh như cảm gic đau rt l từ trong tai chui ra, đẩy lỗ tai đang bị nt chặt m chui ra. Nước sng si sng sục, hơi nuộc mịt m. Tiếng nổ vang rền, lan xa.
Trong su chị em th ba đứa ngoc miệng ra go, ba đứa kia bịt chặt tai, nằm sấp, mng đt vổng ln, chẳng khc no chim đ điểu rc đầu trong ct khi gặp nguy hiểm.
- Em ơi! - C lại nghe thấy tiếng gọi rất to từ trong bụi cy - Nằm xuống mau! Nằm xuống, b lại đy!...
C b trn mặt đất để tm người vừa gọi. Cuối cng th c đ thấy: trong bụi cy, người đn ng lạ mặt răng trắng mặt đen đang vẫy c:
- B lại đy mau!
Đầu c mụ mị của c bỗng le sng. C nghe thấy tiếng ngựa h, ngoi lại, c thấy một con ngựa nhỏ mu vng kim, ci bờm đỏ như lửa dựng ngược, từ pha nam chạy ln đầu cầu. Con ngựa xinh đẹp khng đeo rọ mm, thuộc loại choai choai, chưa đến tuổi trưởng thnh, ngạo nước, nhanh nhẹn, đầy sức sống. Đ l con ngựa của nh Phc Sinh Đường, con của con ngựa giống Đng Dương nh Ba Phn. Ba Phn yu con ngựa giống như con. Con ngựa mu vng kim ny chnh l chu đch tn của lo. C biết v rất thch con ngựa choai ny, n thường chạy qua ng nh c, khiến bọn ch nh Tn Đại C tức đin ln. Con ngựa chạy đến giữa cầu bỗng dng lại, hnh như đống củi trn cầu chặn mất lối đi v cũng hnh như đầu vng mắt hoa v rượu đổ trn cầu. N ngoẹo đầu, chăm ch nhn đống củi. N đang suy nghĩ. N nghĩ.
Lại c tiếng rt trn khng, nh chớp la mắt nở bung trn cầu, một đm lửa bng ln một tiếng nổ như từ nơi rất cao rất xa dội lại. C trng thấy con ngựa nhỏ bị tan xc, một ci cẳng chn ti, dnh đầy lng văng tới bụi tầm ma, một dịch thể vừa cay vừa chua tro ln cổ khiến c muốn nn ọe. C chợt hiểu ra. Nhn ci cẳng ngựa, c nhn thấy chết chc. Một nỗi sợ ập đến, c bủn rủn chn tay, răng va vo nhau lập cập. C vụt dậy, li cc em vo bụi.
Su đứa em vy chặt xung quanh c như su tp tỏi bm quanh củ tỏi. C nghe thấy cch đy khng xa, giọng ni quen thuộc đang go ln điều g đ, nhưng đ bị dng sng si ng ục t mất.
C m chặt đứa em nhỏ nhất, cảm thấy mặt n nng bừng. Mặt sng tạm thời yn tĩnh, khi trắng tan dần. Lại c tiếng r rt trn trời, ko theo một vệt sng, vọt qua con đ Thuồng Luồng nổ trong thn, tiếng ng oang vang rền như sấm. Từ trong thn vẳng lại tiếng phụ nữ la khc, tiếng đổ vỡ của những vật nặng. Bn kia bờ đ khng một bng người, chỉ trơ trụi một cy he cổ thụ.
Pha dưới, dọc theo bờ sng, l một hng liễu rủ. Những qui vật đng sợ đ từ đu m ra nhỉ? C nghĩ. Ch ch! Tiếng ku lm đứt đoạn dng suy tưởng của c. Qua kẽ l c nhn thấy ng Hai nh Phc Sinh Động cưỡi xe đạp IFA phng ln cầu. ng ta ln cầu lm g nhỉ? Chắc chăn l v con ngựa, c nghĩ. Nhưng Tư M Khố tay dắt xe, tay kia cầm b đuốc chy rừng rực, r rng khng phải v con ngựa. Con ngựa nh ng ta xương thịt tung te, mu nhuốm đầu cầu, đỏ cả nước sng. Tư M Khố vội xuống xe, nm b đuốc vo đống củi đ tẩm đẫm rượu, ngọn lửa xanh bng ln v lan ra rất nhanh. Tư M Khố quay xe, khng kịp nhảy ln, dắt xe chạy trở lại. Đm lửa xanh đuổi theo sau. Tư M Khố lun miệng ku ch ch, rất kỳ quặc. Một tiếng nổ đanh, chiếc mũ ci rộng vnh trn đầu Tư M Khố bay vọt ln như một con chim, xoay trn rồi rơi xuống nước. ng ta quẳng xe, ng di rồi b lổm ngổm trn cầu như ch. Tằng tằng tằng, sng nổ ran như pho tp. Tư M Khố miết bụng trn cầu trườn xuống như con thằn lằn, chỉ một thong đ mất dạng. Cy cầu chy đng đng, ton lửa xanh, cao nhất l ngọn lửa ở giữa, khng c khi. Mặt sng cũng biến thnh mu xanh. Luồng hơi nng bỏng ập tới nghẹt thở, mũi kh rt, o o như gi. Những cnh tầm ma ướt sũng như đổ mồ hi, l quăn lại, ho quắt Lc ny c nghe r tiếng chi của Tư M Khố:
- Đ. chị thằng Nhật! My qua được Lư Cu Kiều, nhưng khng qua nổi ci cầu lửa ny! Rồi Tư M Khố cười lớn:
- Ha ha ha.. ha ha ha.
Tiếng cười chưa dứt, pha đ bn kia sng đ trng thấy những ci đầu l nh đội mũ vng, tiếp đ l nửa người trn v đầu ngựa. Rồi mấy chục người cưỡi những con ngụa cao lớn đứng đy mặt đ. Tuy khoảng cch c đến vi trăm mt, nhưng c thấy ngựa của bọn Nhật cao lớn chẳng km con ngựa giống Đng Dương của nh Ba Phn. Nhật, giặc Nhật tới rồi. Thế l bọn Nhật đến thật rồi!... Qun kỵ Nhật thc ngựa xuống dốc đ. Mấy chục con ngựa chen nhau lội xuống dng sng. C nghe thấy bọn chng qut tho. Ngựa n xuống nước, h vang. Nước ngập chn ngựa, mấp m bụng dưới. Qun Nhật ngồi thẳng trn yn, mặt hơi ngửa ln. Mặt nước phản quang trn những khun mặt sng tối lốm đốm, khng phn biệt được mắt v mũi. Ngựa vươn cổ như dnh phi nước đại nhưng khng thể. Chng lội nước một cch kh nhọc. Sng vờn dưới bụng ngựa, Lai Đệ c cảm gic đ l những tia lửa nhỏ, khiến chng cng vươn di cổ ra, rng mnh lin tục; nửa dưới đui thả trong dng nước. Bọn lnh nhấp nh trn mnh ngựa. Chng dng cả hai tay giữ dy cương, chn duỗi thẳng trn bn đạp, triển khai đội hnh theo tuyến tn binh. C trng thấy con ngựa hồng cao lớn chợt khựng lại giữa sng, dỏng đui ị một bi. Tn lnh Nhật sốt ruột, thc gt giy vo bụng ngựa.Con ngựa vẫn đứng yn, đầu lắc mạnh, hm thiết ku lch cch.
- Đnh đi, anh em ơi!
Từ lm cy bn tri c tiếng h to, tiếp đ l một tiếng nổ đng đục như đập mẹt. Rồi tiếng sng rộ ln, to c nhỏ c, lc thưa, lc mau. Một cục đen s bốc khi trắng rơi xuống sng, nổ đnh ầm, dựng ln một cột nước. Tn lnh Nhật cưỡi ngựa hồng bng dưới ln một ci rất kỳ quặc rồi bật ngửa, hai tay chới với, một dng mu đen vọt ra khỏi ngực bắn ln đầu ngựa, bắn cả xuống mặt nước. Con ngựa hồng chồm ln, lộ hẳn hai v trước v ci ức to khỏe, bng long. Khi con ngựa hạ v xuống, nước bắn tung te, tn lnh Nhật đ nằm ngửa, đầu gối ln mng ngựa. Tn lnh ngồi trn lưng con ngựa nho xuống sng. Tn cưỡi trn lưng con mu xm th gục trn cổ ngựa, hai tay bung thng, ci đầu đ bay mất mũ ngất ngưỡng, mu rỉ ra từ tai, rớt xuống nước từng giọt. Trn sng cực kỳ hỗn loạn. Những tn khc ci rạp, chn kẹp chặt bụng ngựa, bắn như đổ đạn vo cc lm cy trn thn đ. Những con ngựa thở ph ph, ướt như chuột lột, xng ln bi, dưới bụng tong tỏng nước, v bm đầy bn đỏ, lng đui di l th, lấp lnh như những sợi kim tuyến.
Một con ngựa đốm c ngi sao trn trn, cng tn lnh Nhật mặt my nhợt nhạt, xng ln đ. Tn Nhật nhu my, răng nghiến chặt, tay tri vỗ mng ngựa, tay phải khua thanh trường kiếm, xng tới bụi tầm ma. Lai Đệ trng r mồn một những giọt mồ hi trn sống mũi hẳn, những soi lng mi rất th của con ngựa đốm, nghe r tiếng thở ph ph từ lỗ mũi con ngựa, ngửi thấy mi mồ hi ngựa. Đột nhin, trn con ngựa bốc khi. N cố vng vẫy bốn v đ t dại, những nếp nhăn chạy rng rng trn mnh. Con ngựa giật giật bốn chn mềm nhũn, tn lnh khng kịp nhảy ra, ng xuống bn bụi tầm ma.
Đội kỵ binh Nhật chạy men theo bi về pha đng, nơi chị em Lai Đệ để giy, g cương, xng qua những bụi tầm ma ln đ. C khng trng thấy đội kỵ binh Nhật nữa. C trng thấy con ngựa đốm chết trn bi, đầu đầy mu v bn, một con mắt mu xanh mở to, đau đớn nhn ln bầu trời xanh ngắt. Nửa người tn lnh Nhật bị đ dưới bụng ngựa. Hắn nằm sấp, đầu ngoẹo sang một bn, một cnh tay trắng bệch tưởng như khng cn một giọt mu, th xuống nước, lm như đang vớt vật g đ. Buổi sớm, bi sng phẳng v bng long bị v ngựa dẫm nt. Giữa dng, con ngựa bạch nằm chết, nước sng đẩy ci xc lăn trn, nhch từng t một. Khi ci xc ngửa bụng ln, bốn v với những ci mng to tướng giơ thẳng ln trời khiến người kinh hi. Chỉ chớp mắt, nước sng đục ngầu, chn ngựa lại chm xuống nước, rồi lại chổng v ln trời. Con ngựa hồng, con ngựa đ để lại ấn tượng su sắc nhất trong Lai Đệ, tri theo dng nước cng với thi thể của kỵ sĩ, rất xa v pha dưới. Lai Đệ nghĩ, rất c thể con ngựa ny đi tm con ngựa giống nh Ba Phn. C quả quyết con ngựa hồng l ngựa ci, l vợ con ngựa giống của nh Ba Phn, v hon cảnh ly tn m xa nhau.
Lửa trn cầu vẫn chy rừng rực. Đống củi giữa cầu lửa vng khi trắng cuồn cuộn bốc ln. Cy cầu oằn mnh, thở ra những tiếng ph ph, pht ra những lời rn rỉ. C thấy chiếc cầu đ biến thnh một con rồng lửa, quằn quại, đau đớn, kht vọng bay ln, nhưng ci đui hnh như đ bị ghm chặt. i chiếc cầu đng thương. Khng kh sặc mi thuốc sng, mi tanh của mu v bn, đặc qunh. C cảm thấy lồng ngực như sắp nổ tung bất cứ lc no. Nguy hiểm hơn, những cnh tầm ma bị sức nng lm cho chảy nhựa, chỉ một đốm lửa theo luồng kh nng dưa tới, l c thể bng chy. C bế Cầu Đệ, hạ giọng gọi cc em, chui ra khỏi bụi tầm ma. Đến mặt đ, c kiểm lại, cc em c đều đ ln đủ. Đứa no cũng mặt my đen nhẻm, chn khng giy, mắt nhớn nhc, tai đỏ ửng. C ko cc em lăn xuống chn đ, bỏ chạy. Trước mặt l bi đất hoang, nghe ni xưa kia l nh của người đn b thuộc dn tộc Hồi, nay bị che khuất bởi những bụi tầm ma v cy ch đẻ. Rc vo một bụi tầm ma, c cảm thấy chn tay mềm nhũn như nặn bằng bột, chn mỏi dừ. Cc em chạy liu xiu, lun miệng go khc. Chị em m chặt nhau trong bụi tầm ma, cc em rc vo lng chị. C ngẩng ln, lo lắng nhn ngọn lửa chy rực trn đ.
Đầu tin l những người mặc o xanh m c đ từng trng thấy, chui ra khỏi đm lửa chẳng khc những hồn ma. Lửa bn trn người họ. C nghe một giọng quen thuộc ht to:
- Nằm xuống m lăn! Rồi anh ta lăn từ trn đ xuống. Hơn mười quả cầu lửa cng lăn theo. Lửa tắt, tc tai đều bốc khi. Những bộ quần o vốn cng mu xanh với l tầm ma hon ton thay đổi mu sắc, v chỉ cn l những mảnh vải đen nhẻm dn chặt trn người họ. Một người khng chịu lăn, chy như một cy đuốc, vừa ku go vừa chạy. Bn bụi tầm ma m bọn Lai Đệ đang nấp, c một hố bn mọc đầy cỏ dại v cy khoai nước, dọc mu phớt đỏ, l to bản đầy phấn trắng. Người kia nhảy đại xuống hố. Bn nước bắn tung te, những con nhi nhảy loạn xạ. Những con bướm đang đẻ trứng trn l khoai nước cất cnh bay vội v, mu kim nhũ trn cnh sng lấp la như bị mặt trời nung chảy.
Lửa đ tắt trn người, những bn bm đen nhẻm từ đầu đến chn, một con giun đất bm trn m, khng cn phn biệt mắt mũi, c chỉ cn trng thấy ci miệng của người đ. Anh ta đau qu, ku to:
- Con đau qu, mẹ ơi!
Một con trạch từ miệng anh ta chui ra rơi xuống bn rồi rc lun xuống đy, mi hi thối kinh nin xng ln.
Những người đ dập tắt lửa th nằm b ra đất m rn rỉ, chửi bới, sng ống gậy gộc đều quẳng trn mặt đất, chỉ ring người c bộ mặt xương xương đen nhẻm th vẫn cầm khẩu sng lục. Anh ta ku ln:
- Anh em ơi, tản ra mau! Bọn Nhật sắp tới!
Những người bị thương hầu như khng nghe thấy tiếng anh ta. Họ vẫn phủ phục như cũ. C hai người run rẩy đứng ln nhưng loạng choạng đi được vi bước, lại ng lăn ra.
- Anh em ơi! Tản ra mau!
Người kia lại gọi rồi đ vo mng người nằm bn cạnh. Người đ trườn ln mấy bước rồi cố qu dậy, vừa khc vừa ni:
- Tư lệnh ơi, mắt ti khng trng thấy g nữa!
Cuối cng th c cũng biết người mặt đen l Tư lệnh. Người đ ku ln, đau xt:
- Anh em ơi, ti lm hại anh em rồi!...
C trng thấy trn mặt đ cao cao pha đng, mấy chục con ngựa Nhật to lớn chở những tn lnh Nhật xếp thnh hai trung đội vận động tới như hai dng nước. Tuy trn đ khi lửa ngất trời, nhưng đội kỵ m Nhật hng ngũ tề chỉnh, ngựa ci đầu chạy nước kiệu, nối đui nhau chạy đến ngang tầm ng nh họ Trần th con ngựa đi đầu rẽ xuống, những con sau bm st, nhằm bi trống ngoi đ chạy tới (chỗ ny l sn phơi của nh họ M, đất nện, bằng phẳng). Đến đy th chng chuyển sang nước đại, chạy theo một hng dọc. Bọn lnh Nhật nhất tề rt kiếm ra, vừa go tht vừa thc ngựa xng tới
Vin Tư lệnh giơ sng ln bắn bừa một pht. Đầu nng sng ta ra một cụm khi nhỏ. Rồi, chn c nhắc, anh ta loạng choạng chạy tới chỗ chị em La Đệ nấp. Một con ngựa to lớn mu hong hạnh lướt qua. Tn lnh Nhật trn yn nghing người, vung kiếm nhằm vo đầu anh ta m chm. Anh vội nằm sấp, đầu cn nhưng bả vai bị phạt mất một miếng bằng bn tay. Miếng thịt văng ra đất co giật chẳng khc con ếch đ bị lột da. Vin Tư lệnh r ln một tiếng đau đớn, nhổm ln; lộn mấy vng rồi gục dưới gốc cy dẻ, nằm im như chết. Tn lnh Nhật quay ngựa lại, nhằm người thanh nin cao lớn vừa chống đại đao nhổm dậy xng tới. Người thanh nin lộ vẻ kinh hong, giơ đao ln chống đỡ một cch yếu ớt, hnh như anh ta định chm đầu con ngựa, nhưng con ngựa đ chồm hai v trước, dng ức hất ng anh ta. Tn lnh Nhật ci xuống bổ một nht, đầu anh ta bị chm lm hai mảnh. c phọt ra bắn cả ln quần tn Nhật. Chỉ trong chớp mắt, mấy chục người chạy thot từ trn đ xuống, đ yn nghỉ vĩnh viễn. Bọn lnh Nhật cho ngựa dẫm nt thn thể họ.
Lc ny, lại c một ton kỵ binh từ rng thng pha ty lng phng tới, theo sau l một đm đng mặc quần o mu vng. Hai cnh qun gặp nhau rồi tiến vo thn theo con đường bắc nam. Đm bộ binh đầu đội mũ sắt, khnh những chiếc nng pho đen bng, a vo thn như một bầy ong.
Đm chy trn đ đ tắt, chỉ cn những cột khi bốc ln trời. C trng thấy trn đ một mu đen như sơn v ngửi thấy mi thơm của những cy tầm ma bị lửa thiu. Từng đn ruồi nhặng như từ trn trời rơi xuống, dậu trn những xc người bị v ngựa dẫm nt, trn những đm mu đọng, trn cc tn l v cả trn người vin Tư lệnh. Trước mắt c chỉ ton ruồi l ruồi.
Mắt mờ đi, mi mắt nặng trĩu, hnh như c nhn thấy một cảnh tượng qui gở m c chua bao giờ được thấy: những cẳng ngựa đứt la nhảy nht, những đầu ngựa bị dao dm ngập, những đn ng trần truồng, hai chn kẹp ci roi cặc ngựa, những đầu người lăn lng lốc, vừa lăn vừa ku cục cục như g mi đẻ, lại c cả những con c nhỏ c chn nhảy nht bn bụi tầm ma. C kinh hoảng khi thấy vin Tư lệnh - người m c tưởng đ chết, từ từ ngồi dậy, lết bằng hai gối đến chỗ miếng thịt bị chm văng dưới đất, nhặt n ln gắn vo vết thương, nhưng miếng thịt lại nhảy xuống đất, rc vo bụi cy. Vin Tư lệnh vồ lấy miếng thịt, quật cho n chết hẳn, rồi rt một mảnh vải trn người băng vo vết thương.

8
Tiếng ồn o trong sn khiến chị Lỗ tỉnh lại. Chị tuyệt vọng nhn ci bụng vẫn căng phồng như cũ v đm mu tươi thấm đẫm nửa bn giường.
Sọt đất m mẹ chồng đem về đ biến thnh bn nho trộn bằng mu. Từ trạng thi mng lung, chị chợt tỉnh. Chị trng thấy một con dợi cnh mu phấn hồng bay lượn giữa cc cột ko. Một khun mặt xm ngot hiện dần ra trn tường. Đ l khun mặt một đứa b trai đ chết. Cơn đau x ruột x gan đ dịu đi. Chị sững sờ khi nhn thấy giữa hai đi l một bn chn nhỏ xu với những mng chn sng long. Thế l hết, chị nghĩ, cuộc đời mnh đến đy l kết thc. Nghĩ đến ci chết, chị cảm thấy v cng đau khổ. Chị hốt hoảng thấy mnh bị nht vo quan ti bằng vn mỏng, mẹ chồng cau my, mặt sa sẩm khng ni g, chỉ c bảy đứa con gi vy quanh quan ti m khc...
Giọng như lệnh vỡ của mẹ chồng t cả tiếng ku khc của bọn con gi. Chị mở mắt, ảo gic tan đi, cửa sổ trng r mồn một, sng rực. Mi thơm nồng của hoa he từng đợt a vo phng, một con ong mật đập vo giấy dn cửa sổ bồm bộp. Ba Phn, đừng rửa tay vội! Chị nghe tiếng mẹ chồng ni vậy: - C con du qu ha của ti vẫn chưa đẻ được, v cũng mới ra được một chn.
- B chị ơi, chị chỉ ni lung tung, miệng như tp nhảy, Ba Phn ti l bc sĩ của lừa, ngựa, lm sao c thể đỡ đẻ cho người?
- Người v vật th c khc g nhau!
- B chị đừng di dng văn tự nữa, cho ti t nước rửa tay. B chị, đừng ngại mất cng, phải mời Tn Đại C đến thi!
Mẹ chồng gầm ln như sấm:
- Chẳng lẽ anh khng biết ti v Tn Đại C khng ưa nhau? Năm ngoi mụ ta bắt trộm của ti một con g mi tơ.
Ba Phn ni:
- Ty b chị, con du chị đẻ chứ c phải vợ ti đẻ đu? B nội ơi, vợ ti cn trong bụng mẹ vợ, chưa cho đời. B chị đừng qun rượu v thủ lợn nh! Ti đ cứu hai sinh mạng của nh b chị đấy!
Bộ mặt mẹ chồng trở nn rầu rĩ:
- Ba Phn, gip ti một t no, người xưa c cu, lm ơn nn on, ai trnh được. Vả lại, sng nổ đng đng ngoi kia, lỡ gặp bọn Nhật th sao?
- Đừng ni nữa! - Ba Phn ni, bn anh em xa mua lng giềng gần. Hm nay ti ph lệ. Ni dại, tuy người v sc vật giống nhau, nhưng rốt cuộc sống chết c số của n...
Chị nghe c tiếng chn lạo xạo tới gần, xen lẫn l tiếng hắt hơi r ku. Chẳng lẽ bố chồng, chồng v lo Ba Phn mặt trơ trn bng vo buồng của người đẻ, mục kch thn thể la lồ của mnh. Chị cảm thấy uất hận v nhục nh, mắt mờ đi như phủ một lớp sương m. Chị định ngồi dậy tm quần o che thn, nhưng cơ thể chị như lọt xuống hố, khng động cựa được cht no. Trong thn vọng lại một tiếng nổ lớn, xen kẽ trong đ l tiếng ro ro quen thuộc v đặc sệt như hằng h sa số những con th nhỏ đang b, như rất nhiều hm răng đang nhai tro trẹo... Tiếng g m nghe quen thuộc thế nhỉ? Chị vắt c suy nghĩ. Một tia sng chợt le ln rỏi nở bng trong đầu. Chị trng thấy đn chu chấu mu vng xỉn che khuất cả mặt trời o tới như nước lũ. Chng ăn sạch l cy, gặm cả vỏ cy liễu. Tiếng gặm đng sợ của đn chu chấu như khoan vo lỗ tai, vo xương tủy. Chị rụng rời: Lại xảy ra dịch chu chấu rồi! V chị rơi vo một trạng thi tuyệt vọng. Trời ơi! hy cho ti chết đi, ti chịu đựng hết nổi rồi.... Cha ơi, Đức Mẹ ơi, hy tưới nhuần mưa mc, hy cứu vớt linh hồn chng con!... Trong cơn tuyệt vọng, chị ra sức cầu nguyện, viện dẫn cả đức tối cao của phương Đng lẫn phương Ty, nỗi đau của tm linh v nhục thể được vợi nhẹ rất nhiều. Chị nghĩ đến ng mục sư tc đỏ mắt xanh thn thiết như cha anh.
Tại bi cỏ xun lần ấy, ng ni rằng ng Trời của Trung Quốc v Đức Cha của phương Ty l một, như cnh tay với bn tay, như sen trăng với sen đỏ, như - chị đỏ mặt - chim của trẻ con với ci ấy của người lớn. ng đứng trong rừng cy he, ci ấy cương ln, ngật ngưỡng... ng vẫy chị, hoa he trắng nở rộ, hoa he đỏ nở rộ, hoa he vng nở rộ trn cy, từng cụm, từng cụm, những cnh hoa bay lượn, mi hương nồng khiến người ta say như say rượu. Chị cảm thấy mnh đang bay như một cụm my, như một chiếc lng. Chị v cng xc động trước khun mặt tươi tắn vừa trang nghim vừa thnh thiện, vừa thn thiện lại vừa hiền từ của ng mục sư. Chị nhắm mắt lại, nước mắt ứa ra theo vết nhăn rơi xuống lỗ tai. Mẹ chồng gần như th thầm:
- Mẹ con Lai Đệ ny! My lm sao thế hả? Con ơi, hy vững vng ln, con lừa nh ta đ đẻ một con la xinh xẻo rồi. Con phải đẻ một thằng cu vậy l thỏa mn lắm rồi! Con ơi, giấu cha giấu mẹ nhưng khng giấu được thầy thuốc, đỡ đẻ th khng phn biệt đn ng đn b, ta đ mời ng Ba Phn đến cho con...
Những lời từ tốn của mẹ chồng khiến chị rất xc động. Chị mở mắt, ng khun mặt ngăm đen của mẹ chồng, khẽ gật. Mẹ chồng vẫy ra phng ngoi gọi: Anh Ba, vo đy. Ba Phn mặt cng cng, lm ra vẻ trang trọng, bước vo. Mắt lo đảo lia lịa, ra điều trng thấy một chuyện đng sợ, mặt ti đi, khng cn một giọt mu.
- B chị ơi... Ba Phn ni nhỏ - xin chị giơ cao đnh sẽ, c giết chết th Ba Phn cũng khng lm nổi việc ny.
Lo vừa ni vừa đi giật li, vừa nhn thấy thn thề chị Lỗ liền vội vng đưa mắt nhn chỗ khc. Bước qua ngưỡng cửa, lo đụng phải Thọ Hỉ đang th đầu ng vo trong buồng. Lo ngn ngẩm nhn khun mặt gầy guộc của người chồng v vẻ sợ hi của anh ta. B L vội đuổi theo Ba Phn. Chị nghe tiếng b gọi to:
- Ba Phn, đồ ch đẻ!
Nhn lc chồng lại l đầu nhn vo, chị cố giơ tay vẫy một cu ni kh khan buột ra từ miệng chị. Chị khng tin l mnh lại c thể ni như thế.
- Đồ ch đẻ, lại đy!
Chị đ tới mức dửng dưng đối với chồng, khng th khng on, vậy chị cn chửi để lm g? Chửi l đồ ch đẻ, thực tế l chửi mẹ chồng, mẹ chồng l ch, con ch gi! Ch gi, ch gi đừng cắn bậy, cắn bậy th sẽ được ăn gậy? Chị nhớ lại cu chuyện xa xưa về chng rể ngốc v b mẹ vợ m chị được nghe cch đy hai mươi năm.
Đ l ci năm mưa nhiều v nng như đổ lửa, vng Cao Mật vừa được khai ph, dn cư thưa thớt, b d của chị l người sớm nhất đến lập nghiệp. ng ch dượng họ Vu thn hnh cao lớn, người ta tặng cho ch biệt hiệu Vu Hộ php, nắm tay của ch to bằng hai v ngựa gộp lại, một c đấm chết tươi con la. Ch m đnh bạc, đầu ngn tay dnh đầy những gỉ đồng... Trong cuộc mt tinh phản đối tục b chn, chị lọt vo mắt xanh của b L...
- Mnh gọi ti hả? Chị trng thấy Thọ Hỉ đứng ở đầu giường, mắt th nhn ra cửa sổ, ngượng ngập.
- Mnh gọi ti c việc g?
Chị nhn con người đ chung sống với mnh hai mươi năm m hối hận. Hoa he ngt tầm mắt, dập dềnh như sng biển... Chị ni như một hơi thở:
- Đứa ny... khng phải con anh!
Thọ Hỉ khc tấm tức:
- Mẹ n ơi! Mẹ n đừng chết! Để ti đi mời Tn Đại C
- Đừng? - Chị năn nỉ - Anh mời mục sư Mala hộ ti!
Ngoi sn, b L lng như dao cắt lấy ra gi giấy đầu, mở từng lớp để lộ ra đng bạc trắng. B nhn tay cầm đồng tiền ln, khe miệng run dễ sợ, mắt ngầu đỏ. Nắng dọi trn mi tc đ bạc trăng. Một ln khi đen từ đu a tới, khng kh nng bỏng. Pha bắc, sng Thuồng Luồng c tiếng ồn o như chợ vỡ, đạn bay chu chu trn trời. B L ni như khc:
- Anh Ba, lẽ no anh thấy người chết m khng cứu? Thật l độc như nọc ong, d tm như người tnh hụt. Người ta c cu: C tiền mua tin cũng được!. Đồng tiền ny liền kề da thịt ti đ hai mươi năm. Ti biếu n cho anh, hy cứu con du ti!
B ấn đồng tiền vo tay Ba Phn. Ba Phn vội hất ra như đụng phải miếng sắt đỏ. Khun mặt bng nhẫy của lo đẫy m hi, m giật giật, mặt mo xệch. Lo vắt ti thuốc ln vai, ni to:
- B chị hy tha cho ti, ti van chị đấy!
Ba Phn chưa chạy ra đến cổng đ thấy Phc Lộc chạy vo, trn người khng mặc o, giy chỉ cn một chiếc, ngực vấy bẩn đen như đầu bi trục xe, chẳng khc một vết thương to tướng thối rữa. Lo ở đu về thế nhỉ? Đồ chết tiệt, b L giận dữ cất tiếng chửi.
- ng anh, ngoi ấy c chuyện g thế?
Ba Phn sốt ruột hỏi. Phc Lộc khng để cu chửi của vợ, cũng khng trả lời cu hỏi của Ba Phn. Lo nở một nụ cười rất ngớ ngẩn, trong miệng pht ra những tiếng bập bập chẳng khc g mổ thc trong mng. B L nắm lấy cằm của chồng m lắc, khiến miệng Phc Lộc lc chnh ra lc chm lại, mp si bọt trắng. Lo ho, khạc nhổ rồi cũng trấn tĩnh lại.
- Bố n, ngoi ấy c chuyện g hả?
Lo buồn rầu nhn vợ, nhếch miệng khc:
- Kỵ binh Nhật đ trn vo nội đ rồi!
Tiếng v ngựa nặng nề dội tới người trong sn đứng như trời trồng. Những con chim khch đui trắng mnh xm bay qua sn. Những tấm knh mu trn lầu chung nh thờ vỡ vụn khng thnh tiếng, những mảnh vỡ lấp lnh. Knh vỡ rồi mới nghe thấy một tiếng nổ đanh, rồi lạo xạo lan xa chẳng khc một cỗ xe chở nặng trn đường. Một luồng kh p xộc tới, quật ng Ba Phn v Phc Lộc như những cy cao lương gặp bo. B L bị đẩy li dn lưng vo tường. Chiếc ống khi hnh nấm trn mi nh rớt xuống, lăn trn lối đi lt gạch vỡ.
Thọ Hỉ từ trong buồng chạy ra, khc:
- Mẹ ơi, n chết mất! N sắp chết rồi? Đi mời Tn Đại C chứ mẹ?
B L nghim nghị nhn con trai:
- Đ chết th trnh cũng khng thot, khng chết th chết thế no được?
Nghe b L thuyết gio, Phc Lộc tỏ vẻ hiểu m khng hiểu, chỉ nhường cặp mắt mọng nước nhn vợ. B L ni:
- Anh Ba Phn, cn loại thuốc thc đẻ no khng? Cn th cho con du ti một lọ, khng cn th li thi to rồi!
Ni rồi, khng đợi Ba Phn trả lời, b khng nhn một ai, ngẩng cao đầu, ưỡn ngực, oai phong lẫm liệt ra khỏi cổng.

9
Năm 1939, ngy thng theo m lịch l Mồng 5 thng 5, buổi sng, tại trấn Đại Lan l thị trấn lớn nhất của vng Cao Mật, b L dẫn kẻ th của mnh l Tn Đại C về nh, bất chấp đạn bay chu chu trn trời, để đỡ đẻ cho con du. Khi hai người bước vo cổng nh b L, cũng l lc bọn kỵ binh Nhật cho ngựa xo nt thi thể cc đội vin du kch.
Trong sn c chồng b L l Thượng Quan Phc Lộc v con trai Thọ Hỉ, ngoi ra cn c vin th y Ba Phn. Ba Phn giơ chiếc lọ đựng thứ nước xanh xanh như kể cng. Ba người ny c mặt từ lc b L đi mời Tn Đại C, một người mới đến thm l ng mục sư mắt xanh tc đỏ Mala. ng mặc một o chng mu đen, đeo cy thnh gi nặng trước ngực. ng đứng trước cửa sổ chị Lỗ, cằm dưới nh ra, mặt ngửa ln trời, cao giọng đọc thnh kinh: cha Gisu cao cả của con, xin người hy ban phước lnh, khi đứa con trung thnh của Người v c bạn của n gặp tai họa, xin Người giơ bn tay thing ling của Người xoa đầu ban phước cho chng con, cho chng con thm sức mạnh v dũng kh, cho người đn b ka mẹ trn con vung, cho con d kia c sữa, cho con g đẻ trng, cho bọn xấu chỉ nhn thấy một mu đen kịt, sng của chng bắn khng nổ, ngựa của chng lạc đường sa xuống đầm lầy. Cha ơi, xin Cha hy ging đn trừng phạt ln đầu con, cho con được cứu khổ cứu nan mọi sinh linh trn thế gian ny.
ng mục sư ni đặc giọng Cao Mật. Những người đn ng đứng lặng nghe lời cầu nguyện. Qua nt mặt thấy r họ rất xc động. Tn Đại C cười nhạt bước vo, gạt mục sư Mala sang một bn. ng mục sư mở to mắt, thốt ln A men tay lm dấu trước ngực, kết thc những cu cầu nguyện di dng.
Tn Đại C đầu chải bng long, tc bi gọn gng sau gy trm ci tc sng lấp lnh, bn tc mai ci một ci cặp. B mặc chiếc o ngoi phẳng phiu bằng vải trắng, vạt o đng khuy lệch, một khăn tay giắt sau khuy nch, quần mu đen, chn quấn x cạp nhỏ, chn đi giy mu thanh thin đế trắng. Ton thn b tot ln vẻ thanh nh, tc c mi x phng thơm. B c cặp lưỡng quyền cao, mũi thẳng, mi mm chặt thnh một đường chỉ, cặp mắt su m đẹp, nh mắt rực sng. B c vẻ tin phong đạo cốt, so với dng vẻ luộm thuộm v to đng của b L, thật khc nhau một trời một vực.
B L đn lọ nước mu xanh từ tay Ba Phn đến bn Tn Đại C, ni nhỏ:
- B chị, đy l thuốc thc đẻ của Ba Phn, c nn cho uống khng?
- Chị nh Thượng Quan! - Tn Đại C đưa nh mắt sắc lạnh nhn b L rồi nhn lướt cnh đn ng trong sn, tỏ vẻ khng bằng lng - Nh chị mời ta hay mời Ba Phn đến đỡ đẻ?
- B chị đừng giận, tục ngữ c cu: C bệnh th vi tứ phương, ai c sữa người ấy l mẹ m lại? - B L nn nhịn tới mức kh tin, ni nhỏ - Tất nhin l vạn bất đắc dĩ mới dm mời b chị, nếu khng, lm sao ti dm động vo thần linh?
- Thế nh chị khng bảo ta bắt trộm con g nhp của nh chị nữa hả? - Tn Đại C ni - Muốn ta đỡ cho, người khc khng được nhng tay vo!
- Xin vng, b chị bảo sao th lm vậy - B L ni. Tn Đại C rt trong bọc ra một dải lụa đỏ giắt ln cửa sổ, rồi lừng lững đi vo, đến của buồng, b dừng lại bảo b L:
- Nh chị Thượng Quan, vo đy!
Ba Phn đến bn cửa sổ lấy lại lọ nước mu xanh m b L để ở đ, đt vo ti thuốc. Rồi cũng khng cho từ biệt cha con Phc Lộc, chạy v ra cổng.
- A men! - Mục sư Mala lại lm dấu chữ thập trước ngực rồi nhn cha con nh Thượng Quan tỏ vẻ thn thiện.
Trong buồng vang ln tiếng qut tho của Tn Đại C, tiếp đ vang ln tiếng go tht của chị Lỗ.
Thọ Hỉ bịt tai ngồi xổm dưới đất, cha l Phc Lộc th chắp tay sau đt đi quạnh sn, bước chn gấp gp, đầu ci gằm như đang tm kiếm vật g đ.
Mục sư Mala lại nhỏ nhẹ cất lời cầu nguyện như lc ny, mắt nhn ln bầu trời đầy my. Con la mới sinh chệch choạng từ chi ty đi lại. Lng của n mượt như nhung. N đi ra trong tiếng go từng đợt của chị Lỗ. N dỏng tai ln, đui kẹp giữa hai chn, đến bn ang nước dưới gốc cy thạch lựu một cch vất vả, sợ hi nhn những người đn ng ở trong sn. Khng ai để đến n. Thọ Hỉ bịt tai m khc. ng Phc Lộc bận đi vng quanh sn. Mala nhắm mắt cầu nguyện. Con lừa vục mm vo ang nước, uống xong, n chậm ri đến chỗ ln lạc củ gc trn đống rơm, h miệng gặm vỏ lạc.
Tn Đại C th một tay vo m đạo chị Lỗ, ko nốt chn kia của đứa b ra. Người mẹ go ln v ngất xỉu: Tn Đại C thổi vo mũi chị Lỗ một t bột mu vng, rồi hai tay cầm hai chn đứa b, chờ đợi. Chị Lỗ tỉnh lại, rn rỉ, hắt hơi hn tục, người giật ln từng cơn. Chị cong người ln rồi lại thả phịch xuống. Chỉ đợi c thế, Tn Đại C li đứa b ra. Ci đầu vừa dẹt vừa di của đứa b khi ra khỏi bụng mẹ, th một tiếng ục vang ln, mu tươi bắn đầy chiếc o trắng của Tn Đại C.
Treo ngược dưới tay Tn Đại C l một b gi ton thn tm ngắt.
B L đấm ngực thm thụp, cất tiếng go. Bụng chị Lỗ co giật một cch đng sợ, mu tươi lại vọt ra giữa hai chn, một đứa nữa tc mu vng tuồi ra như c.
B L thoắt ci đ nhận ra ci chim b t như con nhộng giữa hai chn đứa b. B hục ln một tiếng rồi qu xuống bn giường.
- Tiếc qu, ci thai ny đ chết! - Tn Đại C tỏ tiếc rẻ.
B L thấy trời đất quay cuồng, đầu va vo thnh giường. B vịn vo thnh giường đứng dậy một cch kh nhọc, nhn thong một ci sắc mặt xm ngot của con du, rồi rn rỉ đi ra khỏi buồng.
Ngoi sn im lm như chết. Người con trai phủ phục dưới đất, cổ vươn di, dng mu rỉ ra chảy ngoằn ngoo trn mặt đất, ci đầu ngay ngắn trn cổ giữ nguyn vẻ kinh hong trn nt mặt. Người chồng th đang căn một mảnh ngi vỡ, một tay kẹp dưới bụng, tay kia xoi về pha trước, sau gy l một vết nt vừa to vừa di, chất nhầy mu trắng đỏ vương vi trn lối đi. Mục sư Mala qu dưới đất, tay lm dấu, tun ra hng trng những tiếng nước ngoi. Hai con ngựa cao lớn đủ yn cuồng đang nhai những thn cy lạc. Con lừa đen cng con la mới đẻ co rm ở một gc tường, đầu con la rc vo bụng mẹ, ci đui ngắn ngủn ngoe nguẩy như rắn. Hai tn lnh Nhật mặc binh phục mu vng, một tn đang dng khn tay lau mu trn kiếm, tn kia đang rạch thủng những bao ci đụng lạc. Nh Thượng Quan năm ngoi trữ được năm tạ lạc củ, đợi năm nay ln gi th bn. Lạc chảy tung te dưới đất, hai con ngựa ci xuống nhai lạc rau ru, ci đui đồ sộ v đẹp mắt khẽ vung vẩy tỏ vẻ mn nguyện.
B L bỗng thấy Trời đất quay cuồng. B định chạy đến cứu chồng v con trai, nhưng cơ thể đồ sộ của b đ đổ ập xuống chẳng khc một bức tường bị sập.
Tn Đại C đi vng qua người b L, bước những bước vững vng ra cổng. Tn lnh Nhật c cặp mắt rất xa nhau, lng my rậm v cụt lủn, vứt khăn lau xuống đất, vụng về nhảy tới trước mặt Tn Đại C, giơ thanh kiếm sng long chĩa thẳng vo ngực b. Tn lnh chửi cu g đ, vẻ mặt man rợ. B đứng im nhn tn lnh, thậm ch cn nhếch mp cuối giễu. B lui lại một bước, tn lnh tiến ln một bước. B lui hai bước, hắn tiến hai bước. Thanh kiếm sng long vẫn d mũi trn ngực b. Tn lnh lấn từng bước, b khng nhẫn nại được nữa, tung một c đ đẹp mắt đến mức kh tin, trng cổ tay tn lnh. Thanh kiếm văng đi. Tn Đại C tung mnh nhảy tới, cho tn lnh một bạt tai. Hắn m mặt ku như bị chọc tiết. Tn lnh kia vc kiếm xng tới nhằm vo đầu b m chm. B nhẹ nhng xoay người lại, chộp lấy cổ tay tn lnh bp mạnh, thanh kiếm rớt xuống đất, tn lnh ăn lun một bạt tai, ci bạt tai tuy c vẻ nhẹ, nhưng nửa mặt tn lnh lập tức sưng v.
Tn Đại C đi thẳng ra cổng, khng thm nhn lại. Tn lnh Nhật giơ sng ln, lẩy c. B dướn người một ci rồi ng vật xuống.
Qung trưa, một tốp lnh Nhật ko vo sn nh Thượng Quan. Bọn lnh tm thấy trong gian chi c một ci sọt dan bằng cnh liễu, bn trt đầy lạc vo sọt rồi khnh ra ng cho ngựa ăn. Hai tn lnh p giải mục sư Mala đi nơi khc. Tn bc sĩ qun y đeo knh gọng sng đi theo vin chỉ huy bước vo căn buồng chị Lỗ. Tn bc sĩ cau my, mở ti thuốc, đeo găng, dng dao mạ kền cắt rốn cho đứa b. Hắn cầm ngọc thằng b, pht vo lưng cho đến khi thằng b khe oe oe như tiếng mo ku, mới đặt xuống. Tiếp đ, hắn xch đứa b gi ln, lại pht bm bốp, cho đến khi em b hơi tỉnh. Tn bc sĩ bi thuốc dỏ vo rốn cho hai đứa b v băng lại. Cuối cng, hắn tim cho chị Lỗ hai mũi cầm mu. Trong qu trnh tn bc sĩ chữa cho sản phụ v hai đứa b, tn phng vin chụp nhiều p ảnh từ những gc độ khc nhau. Một thng sau, những tấm ảnh đ được đăng trn bo ch ở Nhật Bản.


Chương 2

1
Vng, ti v chị Tm từng rơi vo tay vin qun y Nhật, vượt biển, xuất hiện trn bo ch Nhật bản. Sau đ mấy chục năm, cc Hồng vệ binh dng roi my đnh ti, tra hỏi: Ni! Qun y Nhật v sao lại cứu my? Ti oan qu, vừa khc vừa ni: Ti khng r, khng biết g hết. Đnh, đnh chết ci ngữ vừa lọt lng mẹ đ lm Hn gian. Roi quất vun vt, mng đt ti bật mu tươi. Oan ti qu, ti ni, oan cho ti qu! Lại mấy chục năm sau, vin qun y Nhật đầu bạc phơ cng ng Chủ nhiệm Kinh tế đối ngoai thị trấn Đại Lan đến gặp ti, khi ấy ti năm mươi hai tuổi: ng ta giở ra một tờ bo đ ố vng cho ti xem. Trn bo l ảnh hai đứa trẻ xấu x hết cỡ, cn vin qun y Nhật th sao m đẹp, sao m thanh nh. Người phin dịch bảo ti, tin sinh Koyoto l triệu ph Nhật Bản đến thị trấn ta để đầu tư. ng ta ni rằng cch đy hơn năm mươi năm đ từng đến thị trấn ny, cứu sống một người mẹ v hai con.
- Chng ti đ r sot bằng nhiều cch, thấy rằng, những người được cứu chnh l mẹ con anh.
Đứng trước vị n nhn ny ti chẳng thấy xc động cht no. Ti ni vẻ lạnh nhạt:
- Xin lỗi, ng nhầm người rồi!
Ti trng thấy vẻ lng tng của vin bc sĩ qun y gi. ng ta ci rạp vi ti một vi, miệng l nh xin lỗi.
- Ct mẹ my đi - ti lẩm bẩm trong miệng, rồi quay lại đt mồi cho con yểng biết ni.
Sau khi tim thuốc cầm mu, mẹ ti tỉnh lại, ci nhn đầu tin l nhn ti - chnh xc hơn l nhn ci chim b như con nhộng ở giữa hai chn ti, cặp mắt u tối của mẹ chợt bừng sng. Mẹ bế ti ln, p mặt vo mặt ti. Mặt ti đẫm nước mắt của mẹ. Ti khc oe oe, miệng tm v. Mẹ nht v vo miệng ti. Ti mt v thnh thạo như đ được huấn luyện trước. Chỉ c mi tanh của mu, khng c sữa. Ti khc tht ln. Chi Tm cũng khc. Mẹ ti trng thấy chị nhưng khng bế chị ln. Mẹ đặt hai chị em nằm kề nhau, rồi bước xuống giường, lảo đảo ra chỗ ang nước, vục đầu m uống như lừa ngựa. Mẹ đờ đẫn nhn cc xc chết trong sn. Lừa mẹ v la con run rẩy bn vựa lạc. Mẹ thấy đất trời chao đảo. Cc chị lếch thếch nhạy về, vy quanh mẹ, chỉ khc được mấy tiếng rời rạc, rồi v mệt qu, đều ngất xỉu dưới chn mẹ. ống khi bếp nh ti tỏa khi trắng. Mẹ mở hm của b nội, lấy ra trứng g, to đỏ, đường phn v một củ sm đất để dnh đ lu. Nước trong nồi đ si, trứng g nho lộn trong nước. Mẹ gọi cc chị lại ngồi xung quanh một ci chậu, mc thức ăn từ nồi vo chậu rồi bảo: Cc con ăn đi! Cc chị mc thức ăn ra bt, tranh nhau ăn. Người th ăn trứng, ăn cả vỏ. Người ăn to, nuốt chửng cả hột. Mẹ chỉ uống phần nước. Mẹ uống liền ba bt, chậu thức ăn đ cạn tới đy. Mọi người ngồi yn một lt rồi m nhau khc. Khc chn, mẹ ni:
- Cc con ơi, chng ta c thm một em trai v một em gi!
Mẹ cho ti b sữa. Ti mt được một thứ sữa hỗn hợp c vị của to, đường v trứng g - một dịch thể vĩ đại v qu gi. Ti mở mắt, cc chị vui vẻ nhn ti. Ti mơ hồ nhn thấy cc chị. Ti ti cạn dng sữa trong v mẹ trong khi chị Tm khc ngằn ngặt, mắt nhắm nghiền. Ti nghe thấy mẹ thở di bế chị ln:
- Con ơi, con l người thừa rồi!
Sng sớm hm sau, tiếng thanh la vang ln ngoi ng. ng Cả Tư M Đnh nh Phc Sinh Đường giọng khản đặc, thng bo:
- B con ơi, nh no c xc chết th khnh ra!
Mẹ bế ti v chị Tm đứng trong sn, tấm tức khc trong họng. Tiếng khc của mẹ kh khốc, đứt đoạn như những thn cy liễu bị chặt ra từng khc, đầy cay đắng, khng c nước mắt. Cc chị vy quanh mẹ, người khc, người khng khc. Trn mặt cc chị cũng khng c nước mắt.
Tư M Đnh xch thanh la bước vo nh ti. Đ l một người như quả dưa ho, kh đon tuổi, v rằng trn khun mặt đầy nếp nhăn l một ci mũi trn trịa như nấm rơm v cặp mắt sng v đen như mắt trẻ. Lưng hơi g c vẻ đ bước sang tuổi gi, nhưng hai bn tay th vừa trắng vừa mập, lng bn tay c năm ci mụn cơm. Hnh như để mẹ ti ch , lo đứng cch mẹ chỉ một bước chn, g thật mạnh một di vo thanh la. Tiếng thanh la khn khn, vỡ ra như vết nứt l phng xạ, xoy vo từng mạch mu, từng đường gn thớ thịt. Mẹ ngừng bặt, họng cứng lại, ngưng thở trong một pht, tim cũng ngừng đập, mu khng chảy. Th thảm qu! Tư M Đnh thở di. Đi mi v hai mp lo, g m lo đều lộ vẻ đau xt v căm phẫn cng cục, nhưng ci mũi v cặp mắt của lo th lại lộ vẻ mừng thầm, cho rằng trong ci rủi c ci may. Lo bước đến bn ci xc đng cứng của Phc Lộc, đứng lặng một lt. Rồi lo lại gần ci xc Thọ Hỉ đầu la khỏi cổ, ci xuống nhn vo đi mắt đ mất hết nh sng, lm như muốn trao đổi tm tnh với Thọ Hỉ. Miệng lo trễ xuống để rớt một dng nước bọt, nt mặt lo đần độn v man rợ, hon ton tương phản với vẻ mặt thanh thản của Thọ Hỉ.
- Cc người khng nghe lời ti, cc người khng nghe lời ti!...
Lo lẩm bẩm trong miệng như trch cứ người đ chết, lại như đang ni một mnh. Trở lại trước mặt mẹ, lo ni:
- Chị Thọ Hỉ ny, ti cho người khing hai ci xc đi. Thời tiết ny, chị thấy đấy!
Lo ngửa mặt nhn trời. Mẹ cũng ngẩng ln nhn. Trn đầu l bầu trời mu ch đ nặng đến nghẹt thở, pha đng đỏ như mu bị những cụm my đen dồn nn.
- Con sư tử đ nh ti chảy mồ hi, mưa ập đến ngay by giờ. Khng đưa họ đi, dầm mưa di nắng, chị hiểu chưa?
Mẹ bế ti qu trước mắt Tư M Đnh, ni:
- ng Cả, ti mẹ ga con ci, xin nhờ vo ng! Cc con ơi, lại đy, cc con lạy bc đi!
Cc chị ti qu trc mặt Tư M Đnh. Lo g mấy tiếng thanh la thật to.
- Tổ sư chng n! Lo chửi, nước mắt ứa ra - Đy l bọn Sa Nguyệt Lượng gy ra đy! Chng n đnh phục kch, bọn Nhật liền nh vo dn chng m trt giận! Ny c em, ny cc chu, đứng cả dậy, đừng khc nữa, tai họa khng chỉ c nh mnh. Ai bảo ti được ủy nhiệm thay chc Trưởng trấn của Trương Duy Hn lm g? Huyện trưởng bỏ chạy, Trấn trưởng th khng. Tổ sư n!
Lo gọi với ra ngoi cổng:
- Ba Cu, Tư Diu đu, cn chần chờ g nữa, chẳng lẽ phải dng kiệu bt cống rước cc anh vo đy hả?
Ba Cu v Tư Diu rn rn bước vo sn, theo sau l một đm người v cng rỗi nghề trong thị trấn. Họ đều l tay chn của Trưởng trấn, thuộc đội danh dự v l ty tng của Trưởng trấn mỗi khi lm cng vụ. Họ l hiện thn của oai phong v quyền lực của Trưởng trấn. Tư Diu nch cắp quyển sổ mỏng đng lề bằng dy gai, ci trn tai chiếc bt ch sọc mu. Ba Cu cố sức lật ci xc Phc Lộc ngửa mặt ln bầu trời my đen vần vũ. Anh ta di giọng xướng:
- Thượng Quan Phc Lộc - đầu bị chm vỡ đi - chủ hộ.
Tư Diu nhấm nước bọt giở sổ, lật đi lật lại, tm hồi lu mới thấy trang giấy ghi chp về nh Thượng Quan, rồi gỡ bt ch trn vnh tai xuống, chn qu chn khng, dng gối lm bn viết, đặt quyển sổ ln, thấm bt bằng nước bọt, rồi cu một nt xa tn Phc Lộc...
- Thượng Quan Thọ Hỉ - giọng ba Cu đột nhin trầm hẳn xuống - chết đầu la khỏi xc.
Mẹ khc rống ln. Tư M Đnh bảo Tư Diu:
- Ghi đi, ghi đi, c nghe thấy khng?
Nhưng Tư Diu chỉ khoanh một vng trn ln tn Thọ Hỉ, khng ghi nguyn nhn v sao m chết. Tư M Đnh giơ di thanh la g vo đầu Tư Diu, chửi:
- Đ. mẹ my, ăn cắp ngy cng cả với người chết, my khinh tao khng biết chữ hả?
Tư Diu xịu mặt:
- Thưa ng, đừng đnh nữa, ti đ ghi trong lng rồi, nghn năm nữa cũng khng thể qun.
Tư M Đnh trợn mắt:
- Sống dai thế! Những một nghn năm, ra hay ba ba m sống lu thế!
Tư Diu ni:
- Thưa ng, đy chẳng qua l v von. Việc lượm xc ny của ng...
- Ai lượm cng với my!
Tư M Đnh lại nện Tư Diu một di. Ba Cu đứng bn thn thể bất động của b L, ngoảnh mặt hỏi mẹ:
- Mẹ chồng chị tn họ l g?
Mẹ lắc đầu. Tư Diu dng bt ch g g vo cuốn sổ, ni:
- Họ L...
Ba Cu ci xuống kiểm tra thn thể b L. Qui lạ, khng bị vết thương no, anh ta lẩm bẩm, rồi tm tc b L nng đầu dậy. Từ miệng b L lọt ra một tiếng rn yếu ớt. Ba Cu vội đứng thẳng ln, mắt trợn trn, đi thụt li liền mấy bước, miệng lắp bắp:
- Đu phải l... xc chết!
B L từ từ mở mắt, nhn m khng hẳn nhn vo chỗ no như đứa trẻ sơ sinh. Mẹ go ln:
- Mẹ ơi.
Mẹ bế ti đến bn b nội. Đi được hai bước mẹ dng lại, cảm thấy mẹ chồng r rng l nhn về pha mnh, nhn vo ti. Tư M Đnh ni:
- C em, b bc như vậy l hồi quang phản chiếu, xem ra bc ấy muốn biết con em l trai hay gi?
Ci nhn của b nội khiến mẹ ti rất kh chịu, ti khc, nước mắt rn rụa. Tư M Đnh bảo:
- Cho b ấy ng chu nội một ci, để b đi cho yn lng. Mẹ qu xuống, lết bằng gối đến bn b nội, giơ ti ln trước mặt b, vừa khc vừa ni:
- Mẹ ơi, con khng cn cch no khc mới ra thế ny...
Dưới đt ti, nh mắt của b bỗng le ln những tia giận dữ. Bụng b ro ng ục rồi xả ra một trng rắm thối.
- Hỏng rồi, thot kh rồi, thế l hết!
Tư M Đnh ni. Mẹ bế ti đứng dậy, trước c mặt những người đn ng, mẹ vn o cho ti ti sữa. Bầu v to bự phủ kn mặt, ti lập tức ngừng khc. Trưởng trấn Tư M Đnh tuyn bố:
- Thượng Quan L thị, vợ Thượng Quan Phc Lộc, mẹ đẻ Thượng Quan Thọ Hỉ, v chồng con du tử nạn, nn đứt ruột m chết! Được rồi, khing đi!
Mấy dội vin đội lượm xc vừa giơ mc cu ln th b nội từ từ b dậy như một con ra gi. Nắng dọi trn khun mặt ph thũng, xanh như vỏ chanh của b nội. B ngồi dậy tựa lưng vo tường, cười cay độc. B ngồi đ, vũng vng như một quả ni nhỏ.
Tư M Đnh ni:
- B bc ơi, mệnh của b lớn lắm! Khng chết, đừng xa tn!
Những ty tng của Tư M Đnh, người no cũng bịt miệng bằng chiếc khăn tẩm rượu để chống lại mi xc chết. Họ khing đến một chiếc cnh cửa trn đỏ cn lưu lại vết tch mờ nhạt của những cu đối, nếu khng l Một đm nối hai năm th chắc chắn l: Tuyết đầu ma bo hiệu được ma. Mỗi người đều mang theo mc cu bằng sắt, họ dng mc cu li xc ln cnh cửa. Bốn kẻ v cng rỗi nghề - giờ đy họ l đội vin Đội lượm xc của cơ quan Trấn, vội v dng mc cu mc chn tay Phc Lộc rồi quẳng ln tấm cửa. Hai người, một trước một sau, khnh ra ngoi cổng. Một cnh tay đ cứng đờ của Phc Lộc bỏ thng ngoi mp vn, đung đưa chẳng khc quả lắc của đồng hồ treo tường.
- Ko b lo ny sang một bn.
Một trong hai người khing ku ln. Hai người khc lại chạy ra. Đ l Tn Đại C, vợ ng thợ đắp l
- B ny sao lại chết ở đy?. Người trong ng hỏi vậy. Hy đem b ta ra xe!
Cảnh tượng ồn o diễn ra trong ng.
Tấm vn cổng đ đặt bn cạnh Thọ Hỉ. Anh ta giữ nguyn tư thế trước khi chết, từ ci lỗ trống hoc chĩa ln trời như ku gọi trời xanh, phun ra từng đm bọt, y như c một con cua nấp trong đ. Cc đội vin do dự, chưa biết giải quyết như thế no. Một người ni:
- i do, cứ cu ln đi. Anh ta vừa ni vừa giơ mc cu ln.
Mẹ go ln:
- Đừng dng mc cu mc anh ấy!
Mẹ ấn vội ti vo lng chị Lai Đệ, vừa ku go vừa phủ phục bn xc chồng. Mẹ thử nhặt ci đầu ln, nhưng vừa chạm tay liền rụt lại:
- Thi no, bc ơi! Chẳng lẽ bc chắp được đầu vo thn? Bc ra ngoi xe m xem, c người bị ch x nt, chỉ cn mỗi một ci chn! Bc giai thế l cn kh.
V vướng khăn, nn giọng ni ồm ồm:
- Trnh ra, quay mặt đi, đừng nhn! Họ li mẹ ra một cnh th bạo, dồn mẹ v cc chị vo một chỗ.
Anh ta nhắc:
- Nhắm mắt lại!
Khi mẹ v cc chị mở mắt ra, cc xc chết trong sn đ được dọn đi.
Chng ti đi sau cỗ xe ngựa chất đầy xc chết, trn đường phố đầy bụi. Ba con ngựa rất giống ba con m buổi sng hm ấy chị Lai Đệ đ trng thấy: một con mu hong hạnh, một con mu to hồng, một con mu lam ngọc, ba con ngựa hng dũng bo tốt l thế, m nay ủ rũ, xọm hẳn đi. Con hong hạnh bị thọt, mỗi bước đi đầu lại gật một ci. Chng bước đi lặng lẽ, chậm chạp. Lo x ch tay vịn dng xe, tay thả lỏng cy roi. Lo c bộ tc ba chm, hai bn đen, giữa l một vệt trắng. Lo dẩu mỏ, y hệt một con sẻ rừng. Hai bn đường, những con ch mắt đỏ ngầu, nhn chăm chằm vo những xc chết trn xe. Đi lẫn trong đm bụi sau xe, l thn nhn của những người bị hại, đi sau cng l Trưởng trấn Tư M Đnh cng Đội danh dự của lo cầm đầu l Ba Cu v Tư Diu, người vc xẻng, người cầm mc cu. Một người vc cy so di, đầu so c những tua bằng vải đỏ. Tư M Đnh tay xch thanh la, cứ khoảng mười bước chn lại g một tiếng. V mỗi lần tiếng thanh la dng ln, cc thn nhn lại a khc. Họ khc khng tự nhin, dư m của thanh la vừa dứt th tiếng khc cũng ngừng, hnh như khng phải v đau xt, m l để hon thnh nhiệm vụ do Trưởng trấn giao cho.
V cứ như vậy, chng ti đi sau xe, khc dứt qung từng chặp, qua nh thờ c gc chung đổ nt, qua khu vực c cối xay gi m cch đy năm năm, Tư M Đnh cng em trai l Tư M Khố lắp đặt thử để xay bột m. Hơn chục chiếc cối xay gi chỏng chơ chĩa ln trời, cnh quạt ku kn kẹt. Chng ti bỏ lại sau lưng trụ sở Cng ty trồng bng sản lượng cao m cch đy hơn hai mươi năm một thương gia Nhật tn l Myamoto chủ tr, bỏ lại sn phơi nh họ M cng với khn đi m Huyện trưởng Cao Mật Ngưu Đằng Tiu đ đứng diễn thuyết trong phong tro xa bỏ tục b chn. Cuối cng bỏ lại con đường song song với dng sng Mực, rẽ vo cnh đồng rộng, bằng phẳng, chạy di tới vng đầm lầy. Gi nam ẩm ướt đưa tới mi cỏ mục. ếch ku ồm ộp dưới lng mương v cc vũng nước rải rc đy đ. Từng bầy những con gọng v dầy đặc, lm nước sng thay đổi cả mu sắc. Xe tang vo đến cnh đồng th tăng tốc độ. Lo x ch biệt hiệu Sẻ Rừng vung roi thc ngựa đi nhanh, ngay cả con ngựa đi c nhắc cũng bị quất một roi. Mặt đường lồi lm, xe lắc dữ dội, những xc chết trn xe dồn nn, bốc mi nồng nặc, nước vng rỉ xuống từ kẽ hở sn xe. Tiếng khc đ ngừng hẳn, cc thn nhn ko vạt o bịt mũi. Tư M Đnh cng bọn ty tng lch ln vượt trước đon xe, khom lưng m chạy, bỏ lại chng ti, bỏ lại mi hi thối đến tắt thở lại sau. Mười mấy con ch dại cng cất tiếng sủa, nhảy như con choi choi trong đm la mạch ven đường, nhấp nh chẳng khc những con hải cẩu lặn hụp trn sng biển. Ruồi nhặng khng ch xc chết. Hm nay l ngy hội của quạ v diều hu. Tất cả những con quạ trn vng Cao Mật rộng lớn đều c mặt, đen kịt bầu trời pha trn xe. Chng bổ nho xuống đất, ku quạ quạ chi tai, tỏ vẻ mừng rỡ. Những con dy dạn, dng mỏ cứng mổ mắt xc chết, pht ra những tiếng bộp bộp. Sẻ Rừng dng roi vụt, mỗi lần vụt l chết một con. Vi con ng xuống đất bị bnh xe nghiền nt. C khoảng bảy tm con diều hu bay lượn trn khng. Dng kh lưu phức tạp khiến chng c lc s xuống thấp hơn lũ quạ. Diều hu cũng thch xc chết. Chng l loi ăn thịt thối. Nhưng chng khng nhập bọn với lũ quạ m giữ vẻ cao ngạo vờ vĩnh.
Mặt trời l ra khỏi tầng my, cnh đồng tiểu mạch trải đi tt tắp bừng sng. Gi bắt đầu đổi chiều. Trong qu trnh đổi hướng, c một khoảnh khắc lặng gi, sng la đang dồn dập bỗng im lm như ngủ, hoặc giả như chết. Một tấm thảm mu vng rộng mnh mng ko di đến tận chn trời, phơi dưới nắng. Cơ man no l ru của những hạt mạch chn, dựng tua tủa như kim, lấp la lấp la, một biển lấp la ngt tầm mắt. Chnh lc đ, cỗ xe rẽ vo con đường chật hẹp của cnh đồng la mạch. X ch chỉ c thể lội la mạch m di. Hai con ngựa đi đầu khng thể song hnh, hoặc l con mu hong hạnh đi trn đường th con mu lam ngọc đi trn ruộng, hoặc ngược lại. Hai con ngựa như hai đứa trẻ ngỗ nghịch, lc th con nọ huch con kia vo ruộng, lc th con kia huch con nọ vo ruộng. Xe đi chậm hẳn lại, lũ quạ cng đin cuồng. Vi chục con ngang nhin đậu trn xc chết, dựng cnh ln mổ như my. Lo Sẻ Rừng đuổi khng kịp. La mạch năm nay đặc biệt tốt, thn mập, bng nặng trĩu, hạt mẩy. Ru la quệt vo bụng ngựa, vo bnh xe cao su, vo thnh xe loạt soạt, khiến người ta c cảm gic ngứa ngy, tiếng quạ ku cũng khng t nổi. Tiếng r ro của la l biển cả. Tiếng ku của lũ quạ chỉ như một tấm vn tri trn biển. Trong đm ruộng mạch thi thoảng lại nh ln ci đầu của lũ ch. Chng khng dm mở to mắt, sợ m v ru la. Chng nhờ vo khứu gic m định hướng cho chuẩn xc.
Sau khi đi vo cnh đồng la mạch, đội hnh chng ti dn di ra. Mọi người ngừng ku go từ lu, ngay cả tiếng sụt sịt cũng chấm dứt. Thi thoảng lại c một em nhỏ vấp ng, người đi bn cạnh bất kể l ai lập tức giơ tay vực dậy. Trong khng kh đon kết trang nghim ấy, trẻ con vấp chảy mu mi cũng khng khc. Cnh đồng mạch m ả, nhưng trong đ l sự căng thẳng. Đi khi những con chim ct bị kinh động bởi cỗ xe hoặc lũ ch hoang bay vụt ln, l l một đoạn ngắn rồi lại mất ht trong đm la mạch. Rắn mạch tiu! Mạch tiu l loại rắn nhỏ, đỏ như lửa, nọc cực độc ở vng đng bắc Cao Mật. Chng thường phng điện trn ru la để đa rỡn. Ngựa trng thấy tia lửa điện trn ru la l run lẩy bẩy, gục đầu xuống rnh ư ử như ch, khng dm ngẩng ln. Mặt trời mọi khi khuất một nửa trong my th nửa kia nh nắng cực kỳ gay gắt. Những đm my khổng lồ vội v tri qua trn cnh đồng la mạch, những chỗ được nắng vng rục như lửa. Trong khoảng thời gian để gi đổi chiều, hng tỉ tỉ cy la quấy đảo khng kh, la đang r ro, la đang thầm th trao đổi những tin tức đng sợ.
Thoạt tin l một ln gi nhẹ từ hướng đng bắc lướt qua cnh đồng. Hnh dng của gi được biểu hiện qua hng tỉ cy la run rẩy. Biển la im lm, xuất hiện một số rnh nhỏ như khe suối. Ln gi tiếp theo mạnh hơn, chia cắt biển la ra từng vệt. Tm vải do trn đầu so bay phần phật, ro v v. Chn trời mạn đng bắc xuất hiện một con kim s khổng lồ, đỏ như pha mu, tiếng sấm nặng nề vọng tới. Lại một khoảnh khắc yn lặng, những con diều hu đang bay lượn bỗng s xuống thấp, rồi mất ht trong đm la mạch. Lũ quạ th bung ra như một quả tri ph, hốt hoảng tm chỗ cao ẩn nấp, vừa bay vừa ku. Rồi cơn bo ập tới, sng la quằn quại, từ bắc dồn sang ty, từ ty dồn xuống nam. Sng di, sng ngắn, x đẩy nhau, dồn p nhau xoắn lại thnh xoy la mu vng. Biển la đang si sục. Đn quạ tan biến. Những hạt mưa lớn, đơn độc, rơi lộp bộp, xen vo đ l những cục đ to bằng hạt hạnh đo. Thoắt ci, trời lạnh thấu xương. Những cục đ rơi rải rc trn những bng la mạch, trn mng v tai ngựa, trn bụng người chết v đầu người sống. Vi con quạ bị đ rơi trng đầu, chết ngay trước mặt chng ti.
Mẹ m chặt ti vo lng, che đầu ti - ci đầu mong manh dễ vỡ, dưới cặp v đồ sộ v ấm p của b. Mẹ thường đặt chị Tm - người m từ khi sinh ra đ bị coi l người thừa - trn giường, lm bạn với b nội nửa ngy nửa dại. B nội tự b vo được chi ty bốc phn lừa để ăn. Cc chị ti cũng học theo người ta, cởi o quấn ln đầu. Cặp v rắn chắc, to bằng quả to của chị Lai Đệ, đ ph vẻ đẹp bằng cch hằn qua ngực o. Chị khng cởi o như những người khc. Chị hai tay m đầu, người ướt đẫm nước mưa, gi dn chặt o vo người chị.
Lội bộ rất vất vả, cuối cng chng ti cũng tới nghĩa trang. Đy l một khun vin mười mẫu đất, xung quanh l ruộng la. Trong nghĩa trang c mấy chục ngi mộ lt trong cỏ dại, những tấm mộ ch bằng gỗ đều mục nt. Tạnh mưa, những đm my rch bươm vội v tri. Qua kẽ my, da trời xanh ngắt, nắng bỏng rt. Những cục đ chưa tan bốc hơi trong chớp mắt. Những cy la bị thương, c cy ngỏng dậy được, c cy nằm xuống vĩnh viễn. Gi lạnh chuyển nhanh sang gi nng, thay đổi từng pht một.
Chng ti tụ tập ở ra nghĩa trang nhn Trưởng trấn Tư M Đnh đi đi lại lại trong đ. Co co bay loạn xạ dưới chn lo, bn trong đi cnh cứng l cặp cnh lụa mu hồng, chẳng khc năm mươi năm sau, bn trong vy của người đẹp l chiếc xi-lp mu hồng. Tư M Đnh dừng lại bn khm cc vng đầy những bng cc nhỏ, chn dẫm dẫm mặt đất, ni to:
- Chỗ ny, đo chỗ ny! Bảy người đn ng đen nhẻm, uể oải đi tới chỗ đ định, chống xẻng nhn nhau, nhn kỹ như để nhớ mặt nhau. Rồi, nh mắt chuyển sang Tư M Đnh.
- Cc người nhn g ta? Tư M Đnh gầm ln - Đo đi!
Lo quẳng thanh la v di ra pha sau. Thanh la rơi xuống đm cỏ mao, một con dế hốt hoảng bỏ chạy. Chiếc di rơi vo đm l cy đui ch. Tư M Đnh giằng lấy một chiếc xẻng, cắm lưỡi xuống đất, đặt chn ln vai xẻng rồi dấn xuống. Lo kh nhọc bẩy tảng đất dầy đặc những rễ cỏ ln, rồi hai tay cầm chắc cn xẻng, trước tin lo xoay tri 90 độ, sau đ xoay mạnh sang phải 180 độ, tảng đất bay đi rơi bụp xuống bụi bồ cng anh như một con g chết.
Lo trả lại chiếc xẻng cho người kia, vừa thở vừa ni:
- Đo mau ln! Cc người c ngửi thấy mi g khng?
Những người mặt đen cố sức đo, từng tảng đất bay đi dưới đất đ hnh thnh một ci hố ngy cng su.
Đ giữa trưa, khng kh nng bỏng. Giữa khoảng trời v đất l một mu sng trắng, khng ai dm ngước nhn mặt trời. Mi trn xe cng nồng nặc, d chng ti đ đứng ở đầu gi, nhưng mi hi thối vẫn quẩn ngược lại, xo trộn gan ruột mọi người, chỉ muốn nn ọe. Lũ quạ lại ko đến. Chng như vừa tắm xong, bộ lng sạch tinh, mu xanh đen bng long. Tư M Đnh nhặt thanh la v ci di ln, chạy đến bn cỗ xe, bất chấp mi hi thối.
- Bọn sc sinh, xem chng my c dm s xuống khng? ng đập cho nt bt by giờ! Lo g thanh la, nhảy như choi choi, ngẩng ln trời m chửi. Đn quạ lượn vng trn khng ở độ cao mười mấy mt pha trn cỗ xe, ku ầm ĩ, đồng thời vi ct xuống. Lo Sẻ Rừng vớ lấy chiếc so c những tua vải đỏ, khua ln trời đuổi đm quạ. Ba con ngựa khp chặt lỗ mũi, ci đầu vốn đ vụng về, v ci thấp, cng tỏ ra nặng nề hơn. Đn quạ từng tốp lao xuống, ku chi tai. Vi chục con bay quanh đầu Tư M Đnh v lo Sẻ Rừng, mắt trn xoe, cnh khỏe v rắn chắc, những cặp vuốt xấu x bẩn thỉu, ấn tượng về chng thật kh qun. Hai người dng tay chiến đấu với lũ quạ. Những ci mỏ cứng mổ ln đầu họ. Họ bn đnh quạ bằng thanh la, bằng di g, bằng cy so c tm vai đỏ.
Những con quạ bị thương rơi xuống bi cỏ xanh mượt điểm những bng hoa nhỏ mu trắng, cnh xa ra, loạng choạng trốn vo đm la mạch. Nấp trong ruộng mạch l những con ch dại lao đến như tn bắn, x tan xc con quạ bị thương. Chi trong chp mắt, trn đm cỏ chỉ cn lại những ci lng quạ. Lũ ch phục trong ruộng la v ven ra nghĩa trang, th lưỡi đỏ như mu, thở hồng hộc. Lũ quạ chia lực lượng ra lm hai, một số quấy nhiễu Tư M Đnh v lo Chim Sẻ Rừng, cn số lớn th tề tựu trn xe ku quạ quạ, rất sung sướng, rất đng ght, cổ như l xo mỏ như mũi khoan thọc su vo cc xc chết, ngon tuyệt, bữa tiệc của ma quỉ! Tư M Đnh v lo Sẻ Rừng mệt đến nỗi nằm thẳng cẳng dưới đất, trn mặt bm một lớp bụi dầy, mồ hi chảy thnh rnh trn đ, khiến khun mặt cực kỳ nhem nhuốc.
Ci hố đ su ngập đầu. Chng ti chỉ cn trng thấy những chỏm tc khi ẩn khi hiện v từng xẻng đất nho mu trắng bay ln. Chng ti cn ngửi thấy mi du dịu của đất mới.
Một người đn ng tro ln miệng hố đến bn Tư M Đnh, ni:
- Thưa ng, đ đo tới nước rồi!
Tư M Đnh h mắt nhn anh ta, chậm ri giơ một cnh tay ln. Anh ta lại ni:
- ng Trưởng trấn, ng xem, su như vậy đủ rồi!
Tư M Đnh cong ngn tay trc mặt, anh ta tỏ vẻ khng hiểu.
- Đồ khốn! - Tư M Đnh ni Dựng tao dậy
Anh ta vội ci xuống ko Tư M Đnh ngồi dậy. Lo rn rỉ qui tay đấm lưng. Người kia du lo tro ln ụ đất mới đo.
- Cha mẹ ơi! - Tư M Đnh ku ln. - Bọn bay ln hết cả đi, đo nữa th đến suối vng mất!
Những người dưới hố tranh nhau leo ln bờ. Vừa ln khỏi mặt đất đ tối tăm mặt mũi v mi hi thối. Tư M Đnh đ lo x ch một ci, gọi:
- Dậy đi, vng xe lại!
Lo x ch nằm bất động. Tư M Đnh qut to:
- Ba Cu, Tư Diu đu, quẳng thăng cha ny xuống hố trước!
Ba Cu đứng lẫn trong đm phu huyệt, dạ ln một tiếng.
- Tư Diu đu? Tư M Đnh hỏi.
- Chuồn rồi! - Ba Cu tức tối chửi.
- Về nh đập vỡ bt cơm của n đi!
Tư M Đnh vừa ni vừa đ lo x ch một ci nữa, hỏi:
- Chết thật hả?
Lo x ch ngồi dậy, nt mặt thiểu no nhn ra cỗ xe ngựa đỗ bn ra nghĩa trang, trn xe dầy đặc những quạ bay loạn xạ, ku ầm ĩ. Ba con ngựa phủ phục trn mặt đất giấu mm trong bụi cỏ, những con quạ đậu đầy lưng. Trn bi cỏ quanh xe, lũ quạ đang vươn cổ m nuốt. Hai con quạ đang tranh nhau một khc ruột, chng như chơi tr ko co, con ny lui th buộc con kia phải tiến hoặc ngược lại, c lc cả hai cng sững lại trong thế cn bằng. Chng nhảy tng tng trn cỏ, cnh xa, cổ vươn di, lng ở cổ x ln để lộ sắc da mai mi, hai ci cổ như lc no cũng c thể bứt ra khỏi thn. Một con ch xộc tới cướp lấy khc ruột chạy đi, li theo hai con quạ lăn lng lốc.
- Thưa ng Trưởng trấn, xin ng mở lng nhn đức m tha cho ti! - Lo x ch qu xuống lạy Tư M Đnh.
Tư M Đnh cầm cục đất nm lũ quạ. Chng khng thm để . Lo đến trước mặt thn nhn những người bị hại, nhn họ bằng cn mắt thương cảm, ni l nh:
- Thế ny nh, cc vị nn đi về!
Cc thn nhn sững sờ. Mẹ l người đầu tin qu xuống, mọi người ha theo, tiếng khc dậy đất. Mẹ ni:
- Thưa ng Tư M, phải cho họ mồ yn mả đẹp, ng ạ!
Mọi người nhao nhao:
- Xin ng cho yn nghỉ trong lng đất! ối mẹ ơi. ối cha ơi! ới con ơi l con...
Tư M Đnh đầu ci gằm, mồ hi chảy rng rng trn cổ. Lo khot tay về pha chng ti tỏ vẻ bất lực rồi quay lại đm ty tng của lo, hạ giọng ni:
- Ny cc cậu ny anh em! Cc anh em co mượn oai hm, theo Tư M Đnh ny bắt g trộm ch, cn quấy đnh lộn, ăn hiếp b ga, đo mả phơi thy, nghĩa l bao nhiu chuyện thương lun bại l! Nui qun nghn ngy, dng binh một buổi, hm nay d c bị quạ mổ li mắt, vỡ đầu sứt trn th Tư M Đnh cũng quyết đảm đương lấy chuyện ny. Chẳng g cũng l người đứng đầu một thị trấn, ti xin xung phong! Kẻ no lười nhc trốn trnh cng việc ti ỉa vo mười tm đời tổ tng nh hắn! Xong việc, ti khao cc vị một bữa rượu! Dậy mau! - Lo xch tai x ch li dậy - Quay xe đi! Anh em ơi thu vn cho xong, no!
Lc ny c ba đứa trẻ rẽ la trườn đến. Tới gần, mới r đ l ba thằng cm của nh Tn Đại C. Chng đểu cởi trần, quần cộc cng mu. Trong tay đứa lớn nhất l thanh dao di bằng thp dẻo, khi vung ln pht ra tiếng v v. Đứa thứ hai thấp hơn, cầm thanh yu đao, đứa nhỏ nhất vc trn vai một thanh phc đao c cn di. Chng trợn mắt, miệng ku a...a!... Tay lm hiệu tỏ ra v cng đau xt. Tư M Đnh chợt hiểu, vỗ vai từng đứa, bảo:
- Cc chu ơi, b nội v anh em chu đều ở trn xe, bc phải chn cất cho họ. Lũ quạ c độc, khinh người. Cc chu ơi, bc đ đnh nhau với chng. Cc chu r chưa no?...
Tư Diu từ một nơi no đ chui ra, ni chuyện với lũ trẻ cm bằng những động tc. Nước mắt ứa ra, lửa giận bng ln, bọn trẻ ma đao xng vo lũ quạ
- Qun lu c! Tư M Đnh tm vai Tư Diu m lắc -Ny giờ my trốn ở đu?
- Oan cho ti, thưa ng - Tư Diu ni - Ti đi gọi ba anh em chng n.
Ba anh em thằng cm leo ln xe. Những thanh đao ma lượn, những mảnh thịt quạ rơi lả tả.
- Đến cả đi! Tư M Đnh gọi to. Mọi người a tới chiến dấu với lũ quạ. Tiếng khc, tiếng va chạm của gươm đao, tiếng vỗ cnh của những con quạ quyện vo nhau. Mi tử kh, mi mồ hi, mi mu, mi bn, mi la mạch, mi hoa dại trộn lm một.
Những mảnh thi thể chất đống dưới hố. Mục sư Mala đứng trn ụ đất mới đo, đọc lời cầu nguyện: Lạy Cha, hy cứu vớt những linh hồn đau khổ! Nước mắt ứa ra từ cặp mắt xanh của ng, chảy trn khun mặt cn hằn những vết roi thm tm, rỏ xuống chiếc o chng đen rch bươm, rớt xuống cy thnh gi nặng chịch đeo trước ngực.
Trưởng trấn Tư M Đnh ko ng mục sư xuống, ni:
- ng ra kia nghỉ một lt! ng cũng từ chỗ một chết một sống m về đấy thi!
Đm phu huyệt bắt đầu lấp đất. ng mục sư chệnh choạng đi tới chỗ chng ti. Mặt trời đ ngả về ty, bng ng trải di trn mặt đất. Mẹ nhn ng, tri tim mẹ ẩn sau cặp v đập rộn ln.
Khi nh nắng mặt trời chuyển sang mu đỏ, th một nấm mồ lớn đ đắp xong. Theo sự hướng dẫn của Trưởng trấn Tư M Đnh, thn nhn của những người tử nạn qu lạy trước mồ v khc vi tiếng cho đng bổn phận. Mẹ đề nghị họ vi tạ Tư M Đnh v nhm phu huyệt để tỏ lng cảm ơn. Tư M Đnh gạt đi:
- Thi, thi, miễn!
Nhm phu huyệt ra về trong rng chiều đỏ rực. Mẹ v cc chị rớt lại sau. Mục sư Mala thn hnh cao lớn, ra về sau cng. Đon người đứt qung, ko di đến hơn một dặm, bng đổ di trn cnh đồng la mạch. Trong sự tĩnh lặng mnh mng của hong hn, vang ln tiếng bước chn, tiếng gi xo xạc trn ngọn la, tiếng khc khan của ti, tiếng ku ai on của con c vọ sau một ngy ngủ vi trn cy đu thn to bằng đầu người, ở chnh giữa khu nghĩa trang. Tiếng ku của con c lm mọi người bủn rủn. Mẹ dừng bước, quay lại nhn nấm mồ, nhn b huống đang chy nghi ngt.
Mục sư Mala ci xuống bế chị Cầu Đệ, than thở:
- Khổ thn cc con!
ng vừa ni xong, bản dạ khc của ngn vạn cn trng từ bốn phương tm hướng đ a tới.

2
Ci hm ti v chị Tm vừa trn trăm ngy đng vo tết Trung thu. Buổi sng, mẹ bế ti v chị Tm đến chỗ mục sư Mala. Cổng lớn mặt tiền - mặt quay ra đồng, đng chặt. Cnh cổng viết đầy những cu tục tĩu phỉ bng thần linh. Chng ti men theo một lối nhỏ vng qua sn trước của nh thờ, khẽ g cổng xp nhn ra cnh đồng. Một con d gầy nhom buộc bn cổng. Mặt n rất di, khng thể nhận ra đ l mặt d, m phải l mặt con lừa, mặt con lạc đ, mặt b gi! N ngẩng đầu ln, đưa cặp mắt u tối nhn mẹ từ đầu đến chn. Mẹ dng ngn chn ci d nhẹ vo cằm dưới của con d. N ku ln một trng di rồi lại ci xuống ăn cỏ. Trong sn c tiếng động rồi tiếng đặng hắng của ng mục sư. Mẹ dập dập chiếc vng sắt trn cnh cổng. Trong sn, mục sư cất tiếng hỏi ai? Mẹ trả lời khẽ Ti đy.
Cnh cửa kẹt ln một tiếng, h mở. Mẹ bế ti nghing mnh lch vo. Mục sư đng cổng lại, quay sang m chầm lấy mẹ con ti, ni bằng tiếng địa phương chnh cống: Cục cưng của ti đy!
Lc ny, đội qun dng ton sng bắn chim mới thnh lập do Sa Nguyệt Lượng chỉ huy, đang men theo cn đường m chng ti đ đi hm chn cất người chết, để về thn. Hai bn đường, một bn l cao lương vụ thu gieo trồng trn đất la mạch dại tr, một bn l đồng ci ko di từ ven sng Mục. Một ma h nắng chi chang v mưa dịu ngọt, khiến cy cối hoa mu pht triển như đin. Cao lương thu l mập, thn to khỏe, tốt bằng đầu người m vẫn chưa trổ bng. Ci xanh rờn, mặt l đầy lng tơ. Tuy l giữa thu, nhưng khng hề ngửi thấy mi vị ma thu trong gi, nhưng bầu trời th cao vi vọi v trong vắt, nắng vng đng l nắng của ma thu. Trong khng kh c vị tươi mt của cy xanh, vị ngọt của l lục Đ l mi vị của ci non v cy cao lương đang th con gi. Đội ngũ của Sa Nguyệt Lượng c 28 người, đi thnh hng dọc. Tất cả đều cưỡi lừa đen, đặc sản của vng Khưu Lăng pha nam huyện Ngũ Lin. Chng to lớn, chn rắn chắc, chạy khng nhanh bằng ngựa nhưng sức bền th tuyệt, c thể chạy đường di. Sa Nguyệt Lượng chọn lấy 28 con chưa thiến trong số hơn 400 con. Chng c tiếng rống ồm ồm, sức trẻ bột pht, l chỗ dựa về sức tải của đội. Hai mươi tm con lừa nối đui nhau như một dng chảy. Một ln sương mu sữa trm ln mặt đường, thn lừa phản quang nh nắng mặt trời. Khi trng thấy thp chung đổ nt của nh thờ v thp canh,
Sa Nguyệt Lượng đi đầu hng qun, ghm cương cho lừa dừng lại. Những con đi sau dồn cả ln. Anh ta ngoi nhn nt mặt mệt mỏi của cc đội vin, hạ lệnh dừng lại nghỉ, tiếp theo l lệnh đi rửa mặt mũi chn tay v tắm cho lừa. Khun mặt xương xương, nt mặt nghim nghị, Sa Nguyệt Lượng khiển trch nghim khắc những đội vin khng chịu đi tắm rửa. Anh ta nng vấn đề tắm rửa cho người v cho lừa ln một tầm cao, ni rằng, cc đội du kch chống Nhật mọc ln như nấm, v vậy Đội sng chim phải p đảo cc đội khc bằng phong cch độc đo của mnh. Điểm đng qun cuối cng l địa bn Cao Mật. Cc đội vin đọc đả thng, tất cả đều cởi trần, o vắt trn lm ci, tm chỗ nước nng rửa mặt rửa người. Tất cả đầu cạo trọc, da đầu trắng xanh. Sa Nguyệt Lượng lấy trong xắc cốt một bnh x phng, cắt thnh nhiều miếng nhỏ chia cho cc đội vin. Tắm kỹ vo! Tắm thật sạch! Bản thn Sa Nguyệt Lượng cũng lội xuống nước, cởi trần, vai c một nốt ruồi to tướng, anh ta kỳ sạch ght trn người, trn cổ. Trong khi người tắm th những con lừa khoan khoi bt l cao lương để ăn v gặm mng nhau. C con đứng lặng như đang trầm tư mặt tưởng, cy gậy th ra khỏi bu, chốc chốc lại quật đnh bịch ln bụng. Trong khi những con lừa đi tm lạc th cho ring mnh, th mẹ ti vng ra khỏi vng tay ng mục sư, trch yu:
- Đồ con lừa! Chết bẹp thằng b by giờ!
Mục sư Mala mỉm cười tỏ vẻ biết lỗi, ph hm răng trắng la. ng cha cnh tay vạm vỡ về pha chng ti, ngừng một thong rồi cha nốt tay kia. Ti mt ngn tay chn chụt. Chị Tm lặng im như phỗng, khng khc cũng khng cựa quậy. Chị bị m bẩm sinh. Mẹ bế ti bằng một tay, bảo:
- Con n cười với anh đy ny! Rồi ti nằm gọn trong cnh tay hộ php của ng mục sư. ng ci st mặt ti. Ti trng thấy tc đỏ trn đỉnh đầu, ru vng dưới cằm, mũi khoằm như mũi chim ung v cặp mắt xanh biếc sng ngời của ng. Chợt lưng ti đau nhi. Ti nhả ngn tay ra, khc ầm ln, nước mắt rn rụa. Cặp mi ẩm ướt của ng chạm nhẹ trn m ti. Ti cảm nhận đượm mi ng đang run rẩy, ngủi thấy mi hăng hắc ở miệng ng.
ng trả ti cho mẹ, ngượng nghịu: Ti lm n sợ phải khng? Chắc l ti lm n sợ! Mẹ trao chị Tm cho ng, đn lấy ti vỗ nhẹ, đung đưa rồi nựng:
- Nn đi con, ng ấy l ai con biết khng? Đừng sợ, ng l người tốt, l cha thn yu của con!
Lưng vẫn đau buốt, ti khc khản cả tiếng. Mẹ vn vạt o, nht v vo miệng ti. Ti như chết đuối với được cọc, ngoạm chặt đầu v ra sức mt. Dng sữa c mi thơm của cỏ non chảy vo họng ti. Lưng vẫn nhức buốt nn ti lại nhả v ra, tiếp tục go khc. Mala vặn vẹo hai bn tay, y ny khng yn. ng chạy tới chn tường nhổ một cọng cỏ g rồi ve vẩy trước mặt ti: Chẳng ăn thua, ti vẫn khc dữ. ng lại chạy tới gc sn ngắt bng hoa hướng dương to bằng mặt trăng viển bởi những cnh mu vng, huơ ln trước mặt ti. Lần ny th ti thch. Trong lc ng mục sư tất bật chạy tới chạy lui, chị Tm vẫn ngủ yn trong tay ng. Mẹ ni:
- Cưng, cha hi mặt trăng cho con đy ny!
Ti giơ tay ra, sau lưng lại đau buốt.
- Thằng b lm sao thế nhỉ?
Mi mẹ nhợt nhạt, mặt đầy mồ hi. Mala ni:
- Xem c g chọc vo người n khng?
Mala gip mẹ cơi bộ quần o mu đỏ may cho ti nhn dịp ti được một trăm ngy tuổi, pht hiện một chiếc kim ci ở lưng o, lưng ti c vết kim đm, mu vẫn đang rỉ ra. Mẹ vt ci kim đi, vừa khc vừa ni:
- Khổ thn con ti? Ti dng đnh đn! Ni rồi, mẹ tự vả vo mặt mnh hai ci thật đau. Mala giữ tay mẹ lại, rồi từ pha sau m chặt cả hai mẹ con. Cặp mi mọng của ng thơm ln m ln tc mẹ, ni nhỏ:
- Khng ai trch em, m nn trch ti...
Được ng an ủi, mẹ bnh tĩnh lại, ngồi xuống ngưỡng cửa phng ng, nht v vo miệng ti.
Một dng sữa ngọt lm dịu cổ họng, vết kim chm trn lưng khng cn đau nữa. Ti ngậm một bn v, tay chụp bầu v bn kia, lại co một chn ln đạp lung tung để bảo vệ n. Mẹ cầm chn ti dằn xuống, nhưng b vừa bỏ tay ra l ti lại co chn ln. Mẹ tỏ vẻ nghi ngờ:
- Lc mặc quần o cho n, em đ xem rất kỹ, lm sao lại c kim ở đ? Chắc chắn đy l tr của mụ gi. Mụ rất căm hai mẹ con em!
- Mụ c biết chuyện giữa chng ta khng?
Mẹ ni:
- Em đ ni hết với mụ. Chnh mụ đ p em phải ni. Em chịu đựng đủ điều sỉ nhục! Mụ ấy bất nhn lắm!
Mục sư trả chị Tm cho mẹ:
- Cho n b mấy! Đều l qu tặng của Thượng đế, em khng nn thin vị qu!
Mẹ đỏ mặt, đn lấy chị Tm, định nht v vo miệng chị liền bị ti đạp một ci vo bụng, chị khc.
Mẹ ni:
- Hay chửa ka, ci thằng lỏi, đng l đồ b đạo. Anh pha t sữa d cho n vậy!
ng mục sư cho chị Tm uống no sữa d rồi đặt chị ln giường. Chị Tm khng khc, khng cựa quậy, hiền qu.
ng mục sư nhn mớ tc vng mềm mại trn đầu ti, nt mặt lộ vẻ kinh ngạc. Mẹ hiểu, ngẩng ln hỏi:
- Nhn g vậy? Khng nhận ra mẹ con em hay sao?
- Khng nhận ra. ng mục sư lắc đầu, mặt nghệch ra - Thằng nhỏ ny, ăn tham như ch si vậy!
Mẹ lườm ng mục sư một ci, nũng nịu:
- N giống ai no?
ng mục sư cng ngẩn người ra:
- Chẳng lẽ giống ti? Ti hồi nhỏ như thế no cũng chẳng nhớ!
ng c ci nhn đắm đuối như mắt thỏ, bồi hồi nhớ lại chuyện xưa xảy ra cch đy hng vạn dặm, hai giọt nước mắt ứa ra.
- Anh sao thế - Mẹ ngạc nhin, hỏi.
ng cười gượng, giơ ngn tay mập mạp chi nước mắt.
- Khng sao! - ng ni- Ti đến Trung Quốc... bao nhiu năm rồi nhỉ?
Mẹ ni giọng khng vui:
- Em lớn ln th đ thấy anh ở dy. Anh l dn bản địa cũng như em.
ng ni:
- Khng phải, ti c quốc tịch của ti, ti l sứ giả của Thượng đế, ti cn giữ những giấy tờ c lin quan đến cng việc truyền gio của ti. Ti đại diện cho gio phi Thin Cha gio Thụy Điển!
Mẹ cười:
- Anh Ma ny, c em bảo anh l ng Ty giả, những ci gọi l giấy tờ của anh đều do tay thợ vẽ ở huyện Bnh Độ lm hộ.
- Ni bậy.
ng nhảy dựng ln như chịu khng nổi sự sỉ nhục qu lớn, chửi:
- Đ. mẹ thằng Vu Hộ php!
Mẹ tỏ khng vui:
- Anh đừng chửi ng ấy, ng ấy l ch dượng em, c ơn lớn đối với em
Mala ni:
- Nếu lo khng phải l chồng d em th ti đ vặt đứt con c. của lo.
Mẹ cười bảo:
- Một quả đấm của dượng ấy chết tươi một con lừa?
Mala buồn rầu ni:
- Ngay cả em cũng khng tin ti l người Thụy Điển th cn mong ai tin?
ng ngồi xổm, lấy ống điếu v bao đựng thuốc l ra tọng đầy n rồi lặng lẽ ht thuốc. Mẹ thở di:
- Ka anh, em tin anh l ng Ty chnh cống, được chưa? Anh bực với ai vậy? Người Trung Quốc khng ai giống anh, mnh đầy lng l.
Trn mặt Mala nở một nụ cười như trẻ thơ:
- Rồi cũng c ngy ti về nước! - ng ni, vẻ trầm ngm - C điều, nếu cho ti về thật th ti cũng khng về, trừ phi em đi cng ti!
ng nhn mẹ. Mẹ ni:
- Anh khng đi, em cũng khng thể đi, đnh yn tm m ở đy thi! Hơn nữa, anh chẳng đ từng ni rằng, chỉ cần l người th d l tc vng, tc đỏ hay tc đen đều l con chin của Cha. C cỏ l c thể giữ được d. Vng Cao Mật cỏ nhiều như thế, chẳng lẽ khng giữ được anh ở lại?
- Em l cỏ Linh Chi nn ti mới ở lại, ti cn đi đu nữa? Mala v cng xc động ni.
Mẹ chợt ku to:
- Đuổi n đi!
Con lừa ko cối xay bột nhn lc mẹ cng Mala tr chuyện, ăn vụng bột m trắng. Mala xốc tới, đnh con lừa một bạt tai. Con lừa chạy, cối quay ro ro. Mẹ ni:
- Bọn trẻ ngủ rồi, để em ry bột cho! Anh kiếm một ci chiếu trải dưới gốc cy cho chng ngủ. Mala trải chiếu dưới gốc cy ng đồng. Khi mẹ đặt ti xuống chiếu, ti vẫn ngậm chặt v mẹ, khng nhả. Mẹ ni:
- Thằng nhỏ ny như ci thng khng đy, gần như n ht hết xương tủy em!
Mala giục con lừa đi nhanh, cối xay nghiền những hạt tiểu mạch thnh bột th rơi lả tả xuống vnh cối. Mẹ ngồi dưới gốc cy ng đồng, dựng một ci gi ba chn bằng cnh liễu trn một ci nong rồi treo ry bột ở chnh giữa, thong thả, từ tốn, c nhịp điệu hẳn hoi, mẹ đưa đẩy ci ry cho bột mịn rơi xuống; cn trấu th ở lại. nh nắng lọc qua kẽ l ng đồng rọi xuống mặt ti, đậu trn vai mẹ. Trong sn nh mục sư diễn ra cảnh gia dnh m ấm. Mala vụt vo mng con lừa bằng cnh liễu khng cho n ăn vụng bột. Con lừa ny l của nh ti, ng mục sư mượn từ sng sớm để xay bột. N chạy quanh cối, dưới ln roi, lng đổi mu v mồ hi ướt đẫm. C tiếng con g ku ngoi cổng, tiếp theo l cnh cổng h mở, con la xinh xắn sinh cng ngy với ti, l đầu vo. Con lừa mẹ nổi khng, cất v đ hậu. Mẹ bảo:
- Đuổi con la đi!
Mục sư Mala chạy ra, cố sức đẩy đầu con la li lại. Chiếc xch sắt tuột khỏi mc. ng mục sư vội lnh sang một bn, con la xng thẳng đến chỗ mẹ n, rc đầu tm v. Con lừa mẹ đứng yn. Mẹ thở di, ni:
- Con vật cũng như con người, c khc g nhau?
Khi con lừa của nh ti cho đứa con lai của n b t ở chỗ cối xay bột trong sn nh mục sư Mala, l lc Sa Nguyệt Lượng cng cc đội vin đang kỳ cọ tắm rửa cho những con lừa đục của họ. Họ lấy vải bng lau kh mnh lừa, dng lược sắt chuyn dng chải mượt bờm v ci đui lưa thưa của những con lừa, rồi bi ln một lớp sp ong. Hai mươi tm con lừa đẹp m hẳn ln, tinh thần phấn chấn. Cc đội vin người no cũng đeo hai bầu hồ l ở thắt lưng, một to một nhỏ. Bầu to đụng thuốc sng, bầu nhỏ đựng đạn ghm. Bầu no cũng được sơn ba lớp dầu ng đồng, thnh thử c tất cả năm mươi su ci bầu bng long. Cc đội vin đều mặc quần mu vng, o khoc mu đen, đầu đội nn tm cạnh bện bằng cy cao lương. Chp nn của Sa Nguyệt Lượng cn đnh một ci ng bằng những dải lụa đỏ để phn biệt với cc đội vin, khẳng định vị tr của anh ta. Sa Nguyệt Lượng nhn một lượt người v lừa, tỏ bằng lng, ni:
- Hăng hi ln, anh em! Cho họ thấy dội Hỏa-mai-lừa-đen của ta oai phong đến mức no!
Ni rồi anh ta nhảy ln mnh lừa, pht cho con lừa một ci vo mng. Con lừa lập tức chạy nhanh như gi. Ngựa chiếm qun qun về chạy, lừa rất gương mẫu khi hnh qun. Người cưỡi ngựa oai phong lẫm hệt, kẻ cưỡi lừa thư thi ung dung. Chỉ một thong, họ đ xuất hiện trn đường phố Đại Lan. Lc ny khng phải đường phố giữa ma gặt hi. Giữa ma gặt, đường phố đầy bụi, chỉ cần một con ngựa chạy qua, bụi che khuất con đường, quang cảnh đng như chị Lai Đệ từng trng thấy hm mồng năm thng năm. Đường phố hiện nay vừa qua một ma h mưa ro ln chặt, mặt đường nhẵn nhụi, chỉ lưu lại một t vết chn của đon lừa. Tất nhin những tiếng g mng th c. Những con lừa của Sa Nguyệt Lượng biết g mng xuống đất như ngựa. Đy l một pht minh của anh ta, giống như hai mươi năm sau, con chu của Ba Cẩu l Cẩu Giải phng đng mng sắt cho b. Trước tin, tiếng v rn tan thu ht lũ trẻ, sau đ l Tư Diu, người trng coi ti sản cng sở của thị trấn. Anh ta mặc chiếc o di đ lỗi thời, chiếc bt chi c sọc vẫn giắt trn vnh tai, từ trong nh chạy ra cản đầu lừa của Sa Nguyệt Lượng, vi cho nhăn nhở:
- Đề nghị ng chỉ huy cho biết đơn vị ng l đơn vị no? Lưu lại ở đy hay chỉ l qua đường? ng c điều g sai bảo tiểu nhn?
Sa Nguyệt Lượng từ trn mnh lừa nhảy xuống đất, ni:
- Chng ti l Đội du kch Hỏa-mai-lừa-đen, đơn vị biệt kch của Tổng đội khng Nhật, nhận lệnh cấp trn về đng qun lu di ở trấn ny để tổ chc chống Nhật. Anh thu xếp chỗ ở cho chng ti, ci ăn cho lừa, tiếp tế cơm nước cho đội. Thức ăn khng cần sang, chỉ trứng g bnh trng l được! Những con lừa l chỗ dựa chống Nhật, phải cho chng ăn uống cho tốt, cỏ kh phải băm nhỏ sng kỹ, trộn với đậu v cm, nước giếng phải l giếng mới đo, tuyệt đối khng được lấy nước đục ở sng Thuồng Luồng cho lừa uống.
- Thưa ng chi huy, những việc lớn như vậy ti khng dm quyết, phải xin kiến ng Trưởng trấn, m khng, ng ấy vừa được qun đội Thin hong bổ nhiệm lm Trưởng An ninh thị trấn.
- Mẹ kiếp! - Sa Nguyệt Lượng sa sầm nt mặt, chửi:
- Lm việc cho Nhật l Hn gian, l ch săn!
Tư Diu ni:
- Thưa ng chỉ huy, ng Trưởng trấn chng ti đu c thch lm Trưởng An ninh. Nh ng ruộng tốt hng trăm khoảnh, lừa ngựa từng đn, khng lo thiếu ăn thiếu mặc, chẳng qua bị p m phải lm. Với lại d sao th cũng phải c người lm chức ấy, để người khc đảm nhiệm th chẳng th để ng Cả nh chng ti lm cn hơn!
- Dẫn ti đi gặp ng ta! - Sa Nguyệt Lượng ni.
Đội du kch nghỉ lại trước cửa trụ sở. Tư Diu dẫn Sa Nguyệt Lượng vo nh Phc Sinh Đường qua cổng chnh. Khun vin Phc Sinh Đường c bảy dy nh, mỗi dy mười lăm gian, sn nọ thng sn kia, cửa sau liền cửa trước, tầng tầng lớp lớp chẳng khc m cung. Sa Nguyệt Lượng trng thấy Tư M Đnh giữa lc lo đang ci nhau với em trai l Tư M Khố, lc ny đang điều trị vết bỏng ở mng. Vết thương lm mủ, rất lu khng lnh miệng, Tư M Khố chỉ cn mỗi cch l nằm sấp trn giường, chổng mng ln. Tư M Khố phng tay xuống giường ngẩng đầu ln, mắt nẩy ẳa:
- Anh đng l đồ ngu! Ngu khổ ngu sở! Trưởng An ninh l ci chức lm ch săn cho Nhật, lm đầy tớ cho du kch, trở đi mắc ni trở lại mắc sng chứ bu g! Người khc khng lm, sao anh lại nhận?
- Ni như cứt ấy! - Tư M Đnh thấy mnh bị mắng oan th tủi thn, ni:
- Đồ đốn mạt mới thch ci chc ny! Bọn Nhật chĩa lưỡi l vo bụng ti qua ng thng ngn M Kim Long, bảo ti rằng: Em trai my l Tư M Khố cu kết với tn thổ phỉ Sa Nguyệt Lượng phng hỏa đốt cầu phục kch qun đội Thin Hong. Lẽ ra phải đốt trụi ci Phc Sinh Động ny, chỉ v thấy my l con người thật th nn bỏ qu cho! Ti nhận ci chức Trưởng An ninh ny một nửa l v ch.
Tư M Khố đuối l, quay ra chửi vết thương:
- Ci mng đt chết tiệt, bao giờ mới lnh đy?
- Đừng sốt ruột! - Tư M Đnh ni.
Lo quay ra th trng thấy Sa Nguyệt Lượng đang mỉm cười với lo. Tư Diu định giới thiệu th Sa Nguyệt Lượng đ ln tiếng trước:
- Thưa ng Trưởng ban, ti chnh l Sa Nguyệt Lượng!
Tư M Đnh chưa kịp phản ứng th Tư M Khố đ quay mặt ra:
- Mẹ kiếp, Sa Nguyệt Lượng biệt hiệu Sa Ha thượng đấy phải khng?
- Bỉ nhn hiện giữ chức Đội trưởng Đội du kch Hỏa-mai-lừa-đen! - Sa Nguyệt Lượng ni - Cảm ơn ng Hai chm lửa dốt cầu, phối hợp với nhau như vậy l tuyệt!
- Mẹ kiếp, vẫn cn sống hả? Cc anh đnh đấm như con cặc!
- Đnh phục kch đấy chức - Sa Nguyệt Lượng ni.
- Phục kch với chả mục kch! Bị chng nện cho tan tc. Ta m khng đốt cầu th...
- Ti c bi thuốc chữa bỏng rất hay, lt nữa sai người mang đến cho ng Hai - Sa Nguyệt Lượng cười tt mắt.
Tư M Đnh bảo Tư Diu:
- Mở tiệc chiu đi Sa Đội trưởng!
Tư Diu nhăn nh:
- Ban An ninh mới thnh lập, chưa c đồng no.
Tư M Đnh ni:
- Sao ch my ngu vậy! Qun đội Thin hong đu phải qun đội của nh ta! Của 800 hộ dn thị trn ny đấy chứ! Đội Hỏa-mai-lừa-đen cũng khng phải của ring ta. L của chung của ton thể nhn dn thị trấn đấy chứ! Cc gia đnh gp gạo gp tiền, khch chung th mọi người phải tiếp đi, cn khoản rượu th ta lo!
Sa Nguyệt Lượng cười:
- ng Trưởng ban đng l chẳng mất lng ai, được cả ch lẫn chi!
Tư M Đnh ni:
- Chẳng cn cch no khc, như lo mục sư từng ni: Mnh khng xuống địa ngục th ai xuống?...
Mục sư Mala mở vung, thả những sợi m vo nước si dng đũa khuấy nhẹ, đậy vung lại, rồi ni với mẹ đang cho củi vo l:
- Cho lửa to hơn nữa!
Mẹ lm theo, đẩy vo l từng nắm thn la mạch vng ng. Ti ngậm đầu v mẹ, liếc nhn ngọn lửa rừng rực trong l, lắng nghe tiếng nổ lp bp của củi, nhớ lại cảnh tượng ban ny: Họ đặt ti nằm trn nong, nhưng ti lật mnh nằm sấp để nhn mẹ đang nho bột trn bn, thn thể nhn nhảy, hai bầu v nhảy tng tng trước ngực như vẫy gọi, như trao đổi với ti những thng tin thần b. Hai nm v mu to đỏ c lc chụm vo nhau như đang thầm th điều g đ cn phần lớn thời gian l nhn nhảy, vừa nhảy vừa pht thnh tiếng, chẳng khc đi chim bồ cu g g bn nhau. Ti giơ tay về pha mẹ, miệng chảy đi. Đi v đột nhin c vẻ ngượng, bối rối, mu hồng lan nhanh khắp bầu v. Những giọt mồ hi đọng lại thnh rnh giữa khe v. Ti trng thấy c hai đốm sng đi động trn bầu v. Đ l ci nhn của ng mục sư. Từ cặp mắt xanh th ra hai cnh tay b xu đầy lng l định cướp miếng ăn của ti, ti giận đến nỗi mắt te lửa, mở miệng sắp khc th sự việc tiếp theo khiến ti cng đin tiết. Đi tay b nhỏ được thu về, nhưng hai bn tay mũm mĩm của ng th lại luồn vo ngực mẹ, thn hnh cao lớn của ng đứng pha sau, hai bn tay th bỉ ấp chặt đi bồ cu trn ngực mẹ rồi sờ nắn một cch th bạo, kẹp chặt nm v v cng sống sượng. i, đng thương cho bầu hồ l yu qu của ti! Đi bồ cu mềm mại của ti! Chng vng vẫy, chng co lại, co tới mức khng thể nhỏ hơn rồi đột nhin lại nở phnh ra, x lng x cnh kht vọng bay ln, bay tới những cnh đồng mnh mng tới trời xanh lm bạn với những đm my lững lờ tri, tắm trong ln gi nhẹ, được nh nắng mơn trớn, rn rỉ trong gi, cười vui dưới nắng, rồi lặng lẽ rơi xuống, rơi xuống một vục thẳm khng dy. Ti khc ầm ln, nước mắt lm mờ cả hai mắt, mẹ v Mala nghing ngả, mẹ rn ln.
- Bỏ em ra, đồ con lừa, con n khc kia ka! - Mẹ ni.
ng mục sư giận dỗi, ni:
- Thằng con lai!
Mẹ bế ti ln, vội v lật người ti lại, vẻ biết lỗi.
- Cung của mẹ, thương cục cưng qu đi thi!
Vừa ni vừa đẩy bầu v về pha ti. Ti hối hả ngoạm chặt đầu v, b chn chụt. Ti h to miệng nhưng vẫn sợ cn nhỏ nn h hết cỡ, miệng phồng ra như con hổ mang bnh, chỉ tiếc nỗi khng thể nuốt chửng, khng cho người no khc xm phạm bầu v của ti.
- Từ từ no, con trai của mẹ!
Mẹ vỗ nhẹ ln mng ti. Ti b một bn, tay nắm lấy bn v cn lại. N giống hệt con thỏ trắng c con mắt hồng. Ti nắn n, cảm thấy tim của n đập đập. Mala thở di:
- Thằng con lai ny!
Mẹ ni:
- Anh khng được gọi n l con lai!
Mala ni:
- Nhưng n l con lai chnh hiệu m lại!
Mẹ ni:
- Em định bảo anh lm lễ rửa tội cho n v đặt cho n một ci tn. Hm nay n vừa trn 100 ngy tuổi.
Mala vuốt mặt theo thi quen, ni:
- Rửa tội? Ti qun mất lm lễ rửa tội từ lu rồi. Ti lm m ko cho em ăn nh. Cch lm ny ti học ở người đn b tộc Hồi đấy!
Mẹ hỏi:
- Anh thn với chị ta đến mức no?
Mala ni:
- Khng để lại dy mơ rễ m g cả, trắng tinh!
Mẹ ni:
- Đừng c bịp!
Mala cười kh kh, vừa ko vừa lăn cho cục bột m thnh sợi, quật bồm bộp xuống bn cn rồi lại ko.
- Ni mau! - Mẹ giục.
Cục bột vừa dẻo vừa tơi, lc vồng ln như cnh cung, lc loằng ngoằng như rắn trong hang, bn tay th c vẻ vụng về của một người ngoại quốc lại c thể thao tc thnh thạo v kho lo như người Trung Quốc, khiến mẹ v cng ngạc nhin. ng ni:
- C lẽ ti khng phải l người Thụy Điển, những chuyện đ qua đều như trong mơ, em ni g đi!
Mẹ cười nhạt, ni:
- Em hỏi chuyện anh với ci c mắt c quầng đen, anh đừng c đnh trống lảng!
Mala dn mỏng cục bột rồi hai tay hai đầu nng ln, căng ra rồi chng lại, khi bỏ tay ra đ thnh b m sợi to bằng thn cy la mạch, vung một ci: chng xe ra như đui ngựa. Mala đang biểu diễn kỹ xảo của ng. Mẹ thở di ni:
- Người đn b no ko được loại sợi m như thế ny, mới l đn b giỏi!
ng mục sư ni:
- Thi, mẹ thằng cu đừng nghĩ ngợi lung tung nữa. Nổi lửa ln, ti nấu m cho em ăn!
- Ăn xong th lm g?. Mẹ hỏi.
- Ăn xong th lm lễ rửa tội v dặt tn cho thằng con lai!
Mẹ vng vằng:
- Những đứa con m anh đẻ với người đn b Hồi mới l những thằng lai.
Khi mẹ ni vừa dứt cu ny, l lc Sa Nguyệt Lượng chạm cốc với Tư M Đnh. Trong bữa rượu, họ thỏa thuận với nhau những việc như sau: Những con lừa của Đội Hỏa-mai-lừa-đen sẽ được tập trung trong nh thờ để chăm sc. Cc đội vin th chia ra đến ở với cc gia đnh. Trụ sở của Đội đng ở đu th Sa Nguyệt Lượng sẽ quyết định sau.
Sa Nguyệt Lượng được Tư Diu dẫn đường v bốn đội vin bảo vệ, bước vo sn nh ti. Thong ci anh ta đ nhn thấy chị Lai Đệ đang chải đầu bn ang nước in những bng my tri qua trn bầu trời. Qua một ma h ăn uống no đủ v tương đối phẳng lặng, cơ thể chị thay đổi hẳn. Ngực nh cao, ln tc kh rm nay bng mượt vng eo nhỏ, mềm mại, mng nở v vổng ln. Trong một trăm ngy, chị đ trt bỏ bộ khung thiếu nữ gầy nhom, trở thnh một c gi đẹp như con bướm mu. Ci mũi dọc dừa của chị l của mẹ, cặp v thy lẩy v ci mng nở nang cũng thuộc về mẹ. Đối mặt với c gi trinh trắng trong ang, nh mắt của chị đầy ưu tư. Bn tay thon thả đưa chiếc lược gỗ, nhn bng mnh m trăm mối tơ v. Sa Nguyệt Lượng vừa trng thấy chị đ m tt. Anh ta tuyn bố dứt khot với Tư Diu:
- Đy l trụ sở của Đội.
Tư Diu hỏi:
- Lai Đệ, mẹ c đu?
Khng đợi Lai Đệ trả lời, Sa Nguyệt Lượng khot tay bảo Tư Diu ra về. Anh ta đến bn ang nước nhn chị, chị cũng nhn lại anh ta.
- C em, c cn nhận ra ti khng? - Anh ta hỏi. Chị gật đầu, mặt ửng hồng.
Chị quay vo trong nh. Sau ngy mồng Năm thng Năm, cc chị dọn sang phng của ng b nội. Chi pha đng - nơi ở cũ của chị Bảy, được sửa thnh nh kho, chứa ba nghn cn tiểu mạch. Sa Nguyệt Lượng theo chị ti vo phng trng thấy su chị của ti đang ngủ trưa. Anh ta mỉm cười thn thiện, ni:
- Đừng sợ, bọn ti l du kch chống Nhật, khng st hại dn chng. Ti chỉ huy chiến đấu như thế no, cc em cũng đ từng chứng kiến. Trận đ thật bi trng ho hng, lưu danh thin cổ. Rồi sẽ c ngy người ta sẽ sng tc về ti.
Chị ci đầu, tay mn m đui sam, nhớ lại ci hm mồng Năm thng Năm khng bnh thường ấy, người đứng trước mặt chị quần o rch bươm từng mảnh.
- Em nhỏ, khng, em gi ơi ta c duyn với nhau đấy!
Anh ta bung một cu đầy tứ rồi đi trở ra sn. Chị theo ra đến cửa, thấy anh ta bước vo gian chi pha đng, lại sang chi pha ty. ở chi ty, anh ta giật mnh kinh hi v cặp mắt xanh lục của b L, bịt mũi trở lui, lệnh cho cc đội vin:
- Dọn đẹp cc bao la mạch lại, dọn giường cho ti ở đấy!
Chị Cả tựa cửa, ngắm người đn ng xương xương, vai lệch một bn, đen nhẻm như cy he bị st đnh.
- Cha em đu? Anh ta hỏi.
Tư Diu đứng np ở gc sn từ tốn trả lời:
- Bố c ấy bị giặc Nhật, khng, bị qun đội Thin hong st hại hm mồng Năm thng Năm, cng ng nội c l Thượng Quan Phc Lộc.
- Qun đội Thin hong ci cứt! Giặc th c! Giặc Nhật!
Sa Nguyệt Lượng giận dữ qut tho, vừa chửi vừa dậm chn bnh bạch, tỏ căm th bọn lnh Nhật. Anh ta ni với chị ti:
- Em gi ơi, mối th của em cũng l mối th của anh, phải trả mối th ny! Ai l chủ gia đnh em?
Tư Diu cướp lời:
- B L!
Ti v chị Tm được lm lễ rửa tội trong gio đường. Cửa sau phng ngủ của mục sư thng sang gio đường. Trn tường treo một số tranh đ phai mu v năm thng, vẽ những hi đồng trần truồng c cnh, bo mũm mĩm, về sau ti mới biết đ l những thin sứ. Tận cng của phng nguyện l một ci bục xy bằng gạch, một người đn ng cởi trần tạc bằng gỗ to bị đng đinh trn gi. Do ti nghệ qu km hoặc do gỗ to qu rắn, nn ci tượng khng giống người cht no. Sau ny ti mới biết tượng gỗ ấy l Cha Gisu, một dại anh hng, một thiện nhn. Ngoi ra, trong phng nguyện cn để linh tinh những chiếc ghế băng, bm đầy bụi v phn chim. Mẹ bế ti v chị Tm bước vo phng nguyện, hng đn chim sẻ hốt hoảng bay loạn xạ đập cả vo cửa knh. Cửa chnh của phng nguyện hướng ra phố. Qua khe cửa, mẹ trng thấy những con lừa đen đi lại như con thoi.
Mục sư Mala b ra một chiếc bồn bằng gỗ, nước nng chiếm lưng bồn, mẩu xơ mướp nổi lềnh phềnh. Hơi nước bay ln, ng mục sư lim dim mắt như một sợi chỉ. ng cng lưng v chiếc chậu qu nặng. ng cố vươn di cổ ra, hai chn loạng choạng, c lần sut ng, nước nng trong bồn bắn ln mặt, nhưng ng vẫn gượng được. D bước đi kh khăn, nhưng cuối cng ng đ b được ci chậu ln bục giảng.
Mẹ bế chng ti bước tới. Mala đn lấy ti thả xuống bồn. Vừa chạm vo nước nng, hai chn ti lập tức co ln. Tiếng khc của ti vang dội phng nguyện. Một tổ yến trắng trn đầu x, những con yến cn năm trong tổ l đầu ra quan st chng ti bằng cặp mắt đen ly. Bố mẹ chng bay vo bay ra qua chỗ knh vỡ, con cn trng kẹp ở mỏ. Mala trả ti cho mẹ. ng lấy tay khuấy nước trong bồn. Cha Gisu hiền từ nhn chng ti, chăm ch. Những thin sứ trn tường đuổi theo bọn chim sẻ, từ x ngang bay sang cột dọc, từ tường đng bay sang tường ty, từ cầu thang gỗ cong queo đuổi tới gc chung cũ kỹ, rối từ gc chung trở lại nghỉ ngơi trn tường. Ci mng trần trụi lấp lnh mồ hi. Nước trong bồn xoay trn thnh hnh phễu. Mala nhng tay thử, ni:
- Nước được rồi, thả n vo!
Ti bị lột hết quần o. Mẹ đủ sữa, m sữa lại tốt, ti rất bụ bẫm. Nếu như ti chuyển nt mặt từ nhăn nh sang giận dữ hoặc nghim nghị, nếu như ti mọc thm đi cnh, th ti l thin sứ. Những đứa trẻ trn tường sẽ l anh em ti. Mẹ thả ti vo bồn, ti lập tức nn khc v nước ấm lm ti khoan khoi. Ti ngồi giữa bồn, tay vỗ nước, miệng reo ln a... a.... Mala vt cy thnh gi p ln đỉnh đu ti, ni:
- Từ hm nay, con l đứa cn gần gũi nhất của Cha, Halila!
ng dng quả bầu nhỏ mc đầy nước dội ln đỉnh đầu ti. Mẹ dọc theo như một con vẹt:
- Halila!
Ti tiếp nhận nước thnh, mỉm cười hạnh phc.
Mẹ v cng hn hoan thả chị Tm vo bồn nhẹ nhng kỳ cọ cho chng ti bằng miếng xơ mướp. ng mục sư dội hết bầu ny đến bầu khc ln đầu chng ti, mỗi lần dội, ti lại cười khanh khch. Chị Tm th khc ề mấy tiếng. Ti tm lấy chị bằng cả hai tay.
Mẹ ni:
- Chưa đứa no c tn! Anh đặt cho chng đi!
Mala bỏ ci go bằng quả bầu xuống, ni:
- Đy l chuyện hệ trọng, để ti nghĩ đ!
Mẹ ni: - Mẹ chồng em c lần bảo, nếu sinh con trai th đặt tn l Cn, Tm Cn! B bảo đặt tn xấu cho con trai th dễ nui!
Mala lắc đầu lia lịa, ni:
- Khng hay, khng hay. Cn với Miu, đặt tn vật l tri Thượng đế, tri với lời dạy của đức Khổng Tử. Thầy Khổng ni rằng: danh phận khng r th ni ai nghe!
Mẹ ni:
- Em nghĩ ra một ci tn, gọi n l A Men được khng?
Mala cười:
- Khng hay. Em đừng ni nữa, để ti nghĩ.
ng mục sư đứng ln, tay chắp sau lưng, đi lại thoăn thoắt trong phng nguyện sặc mi ẩm mốc. Khi no ng đi nhanh l lc c ng lm việc căng thẳng. ng điểm lướt những tn người tn hiệu của Trung Quốc v nước ngoi, từ trn trời đến dưới đất, từ cổ ch kim. Mẹ nhn ng, cười bảo ti:
- Trng cha con ka, ng đu phải l đang tm một ci tn, m đang hối hả như nh c tang!
- Mẹ cất tiếng ht khe khẽ, cầm ci go ln dội nước cho ti v chị Tm.
- Nghĩ ra rồi!
Mục sư Mala sau hai mươi chn lần đi tới cửa chnh đng chặt rồi lại trở lui, ng dng lại, ku ln với chng ti.
- Tn l g? - Mẹ vui mừng hỏi.
Mala chưa kịp trả lời th c tiếng đập cửa rất mạnh v c tiếng người ồn o bn ngoi. Mẹ hốt hoảng đứng ln, tay vẫn cầm chiếc go. Mala nhn qua khe cửa, khi đ ti chưa r ng nhn thấy g, chỉ thấy ng đỏ mặt ta tai, khng r ng bị xung huyết v giận dữ hay v căng thẳng, ng giục mẹ ti:
- Ra sn sau, mau ln!
Mẹ vứt go xuống, bế ti ln. Chiếc go nhảy tng tng trn mặt đất như con cc đực đi tm ci. Thanh dng chặn cửa chợt gy đi, rớt xuống đất, tiếp theo l cnh cửa bật tung, ci đầu của một đội vin du kch lao vo như một vin đạn, hc giữa ngực ng mục sư. ng giật li đến tận bức tường đối diện, pha dưới cc thin sứ Khi chiếc dng cửa rơi, ti bị tuột từ tay mẹ xuống bồn, nước bắn tung te v chị Tm th bị một c trời ging.
Năm đội vin Đội Hỏa-mai xng vo, c phần bớt hung hăng khi nhn thấy quang cảnh trong phng nguyện. Người hc phải mục sư Mala xoa xoa đầu, ni:
- Sao thế ny, ở đy vẫn c người ? Anh ta nhn bốn người kia, ni tiếp: - Bảo rằng bỏ hoang đ lu, nay sao lại c người?
Mala chặn tay ln ngực đi tới trước mặt cc đội vin. Dung mạo của ng đầy vẻ trang nghim, cc đội vin c vẻ bng hong, lng tng. Nếu như ng tun ra một trng tiếng ty v giơ tay ra hiệu, c thể cc đội vin sẽ lặng lẽ rt lui, m d khng ni tiếng ty, ng chỉ ni vi cu tiếng Trung Quốc với giọng lơ lớ, cc đội vin cũng khng dm ngang ngược. Nhưng ng mục sư đng thương với giọng Cao Mật trăm phần trăm, hỏi cc đội vin:
- Người anh em cần g? Ni xong, ng vi cc đội vin một vi.
Trong khi ti khc nc nở, chị Tm tuyệt nhin khng khc tiếng no - cc đội vin Đội Hỏa-mai cười rộ ln.
Họ ngắm ngha ng mục sư từ đầu đến chn như ngắm một con khỉ. Tn đội vin mo miệng cn giật giật tm lng ở lỗ tai ng mục sư.
- Khỉ đột, ha ha, một con khỉ đột! - Một đội vin ni. Những người khc ha theo - Con khỉ ny cn giấu một phụ nữ xinh đẹp nữa chứ!
- Phản đối! Ti phản đối! - Mục sư Mala ht to - Ti l người ngoại quốc.
- Ngoại quốc? Anh em c nghe thấy khng? - Người đội vin mo miệng ni: - Người ngoại quốc m biết ni thổ ngữ Cao Mật? Xem ra con khỉ đột ny đ c một thằng con lai. Anh em ơi, dắt lừa vo đi!
Mẹ bế ti v chị Tm, bước tới ko tay mục sư Mala ni:
- Đi thi! Đừng tru vo bọn chng.
Mala giằng tay ra, một mực xng tới, cố sức đẩy những con lừa ra ngoi cửa. Chng nhe răng như răng ch gầm gh với ng mục sư.
- Trnh ra - Một đội vin hch mục sư một ci, qut to.
- Gio đường l nơi thnh địa, l mảnh đất tinh khiết của Cha, ai cho cc người nhốt lừa? - Mục sư phản đối.
- Thằng ty rởm! - Một đội vin mặt trắng bệch, mi thm tm ni: - B nội ti từng ni rằng, người ny - Anh ta chỉ ln cha Gisu bằng gỗ to - sinh ra trong chuồng ngựa. Lừa v ngựa rất gần gũi, Cha của anh mắc nợ con ngựa, cầm bằng mắc nợ con lừa, chuồng ngựa c thể lm phng sản th tại sao gio đường khng trở thnh chuồng lừa?
Anh ta vnh vo v những l lẽ của mnh, nhn chằm chằm ng mục sư, cười đắc .
Mala lm dấu trước ngực, khc:
- Xin Cha hy trừng phạt những kẻ c ny, sấm st hy ging xuống đầu chng rắn độc hy cắn chết chng, pho đạn của Nhật hy bắn chết chng!...
- Thằng Hn gian ch chết!
Người đội vin mo miệng đnh ng mục sư một bạt tai. Anh ta định vả vo m nhưng lại trng ci mũi chim ung của ng mục sư, mu tứa ra, nhỏ từng giọt. ng mục sư đau đn ku ln, giơ cao hai tay ni với Cha Gisu bị đng đinh trn cy thập c:
- Cha ơi, lạy Cha ton năng!...
Cc đội vin Đội Hỏa-mai trước hết nhn Cha Gisu đầy bụi v cứt chim rồi nhn lại khun mặt ng mục sư loang lổ những mu. Cuối cng, họ nhn mẹ ti từ đầu đến chn. Mẹ rng mnh, như c gii bọ trn người. Tn đội vin biết chuyện Cha Gisu sinh trong mng cỏ th lưỡi như lưỡi cc, liếm cặp mi thm. Hai mươi tm con lừa a vo phng nguyện, con th thủng thẳng đi dạo, con th cọ lưng vo tường gi ngứa, con th ỉa đi, c con lại giở tr lưu manh, lại c con gặm vữa trn tường.
- Lạy Cha ti!
Mục sư Mala r ln, nhưng Cha của ng vẫn như cũ. Mấy ng du kch giằng chng ti khỏi tay mẹ, quẳng vo giữa đm lừa. Mẹ chồm ln như một con si, nhưng bọn chng đ chặn mẹ lại v bắt đầu ra tay. Tn mo miệng chộp v mẹ. Tn mi thm hch bật tn kia ra, hai tay chộp lấy hai con chim bồ cu trắng của ti, bầu hồ l của ti. Mẹ go khc, co rch mặt tn mi thm. Tn ny cười đểu, x tan quần o của mẹ.
Cảnh tượng tiếp theo l nỗi đau m ỉ suốt đời ti. Sa Nguyệt Lượng ve vn chị Cả trong sn nh ti, bọn ch m Ba Cẩu trải đệm bằng thn cy mạch ở chi đng. ở nh thờ năm tn đội vin du kch - ton thể tổ nui lừa, dằn mẹ ti xuống đất. Ti v chị Tm khc khản cả giọng giữa đm lừa. Mala nhảy dựng ln, vớ lấy thanh dng cửa bị gy, vụt một nht ln đầu một tn du kch. Một tn nhằm vo đi mục sư nổ sng. Một tiếng đong, cả nắm đạn ghm xuyn qua đi ng mục sư, mu phọt ra. Thanh dng cửa rớt xuống đất, ng mục sư từ từ khuỵu xuống. ng ngước nhn Cha Gisu trn đầu ton cứt chim, lẩm bẩm cầu nguyện. Tiếng Thụy Điển m ng qun từ lu, tun ra hng trng từ miệng ng. Bọn du kch lun phin lm nhục mẹ ti. Bọn lừa đen lun phin ngửi ti v chị Tm. Tiếng ku lảnh li của chng chọc thủng nc nh nguyện, bay ln bầu trời th lương. Trn khun mặt Cha Gisu bằng gỗ to, mồ hi đọng từng giọt Bọn du kch đ thỏa mn. Chng quăng mẹ v chị em ti ra ngoi đường. Đn lừa cũng theo nhau xng ra, ngửi ngửi mẹ ti rồi chạy tn loạn. Khi đm du kch chạy đi bắt lừa, mục sư Mala l đi chn bị thủng lỗ chỗ như tổ ong, tro ln ci thang bằng gỗ, cc bậc nhẵn bng v khng biết bao nhiu lần ng tro trn đ, ln gc chung. ng bm gờ cửa sổ, qua lần knh nhn ton cảnh thị trấn Đại Lan, thủ phủ của vng đng bắc Cao Mật m ng từng sống mấy chục năm, nơi no cũng lưu vết chn ng: từng dy nh tranh vung vắn, những ng to nhỏ mu xm, Những cy xanh trng như cụm khi, dng sng lấp lnh m lấy thn xm, mặt hồ phẳng như gương, những đồng ci xanh mượt, những vạt cỏ dại khảm trn mặt đầm, những đầm nước mu dỏ quạch, thin đường của cc loi chim v cnh đồng tt tắp đến tận chn trời trải ra như bức họa, ngọn ni Tru Nằm mu vng dỏ, những ghềnh lớn hoa he nở rộ... ng nhn xuống, thấy chị Lỗ phơi bụng nằm dưới đường như một con c chết. Một nỗi đau cng cực bp chặt tri tim ng, hai dng lệ ứa ra, mờ cả đi mắt. ng lấy ngn tay quệt mu trn đi, viết ln tường bốn chữ lớn:
KIM ĐỒNG, NGỌC NỮ.
Rồi ng ku to:
- Xin Cha hy tha thứ cho con!
Mục sư Mala nho ra khỏi gc chung, như một con chim khổng lồ gy cnh, rơi cắm đầu xuống đường phố, c tung te khắp mặt đất như bi ct chim mới ỉa.

3
Ma đng năm nay đ tới gần, mẹ mặc chiếc o bng bọc lụa xanh của b nội. Chiếc o được may nhn dịp b nội su mươi tuổi, nhờ một b con chu đầy đn trong thn, may gip. Giờ đy n trở thnh o rt của mẹ. B nội đ mất khả năng ni năng, hnh động, đnh bạn với lừa ngựa ở chi ty. ở hai vạt trước của chiếc o bng, mẹ khot hai lỗ hnh trn để hai v lộ ra ngoi, tiện cho ti b t bất cứ lc no. Ci ngy thu phẫn nộ ấy, đi v của mẹ bị ch đạp, nhưng tai họa rồi cũng qua đi, bầu v chn chnh th khng thể bị hủy hoại, giống như c những người trẻ mi, xanh tươi mi mi như cy tng. Để che gi lạnh, giữ cho v được ấm, mẹ đnh hai miếng vải đỏ trước hai lỗ như rm che. Pht minh của mẹ trở thnh truyền thống, đến nay vẫn thịnh hnh ở Cao Mật, c điều, by giờ hai lỗ thật trn, vải rm cng mềm mại, hơn nữa cn thu một bng hoa trn đ.
Trang phục ma đng của Kim Đồng l một ci ti rất bền bằng vải bạt, c thể thắt miệng ti lại bằng một sợi dy. Thn ti đnh hai quai thật chắc, qung đuổi cặp v của mẹ. Khi cho ti b, mẹ tht bụng lại, xoay ci ti ra trước ngực. Trong ti, ti chuyển từ tư thế đứng sang tư thế qu l đầu ti ngang tầm ngực mẹ, ti chỉ việc ngoẹo đầu sang tri l ngoạm được đầu v phải, ngoẹo đầu sang phải l bập được vo đầu v tri, sang tri sang phải đều gặp nguồn sữa. Nhưng ci ti cũng c điều bất tiện. Tay ti bị vướng, khiến ti mất thi quen thường ngy: miệng ngậm bầu ny th một tay bảo vệ bầu kia. Quyền được b t của chị Tm đ bị ti tước đoạt hon ton. Hễ chị sn lại gần l ti tay cấu chn đạp, khiến chị khc suốt. By giờ chị sống bằng cho. Thấy vậy, cc chị đều rất khng bằng lng. Do vậy, cả một ma đng di đặc v khắc nghiệt, ti lun lun nơm nớp lo sợ mỗi khi ti sữa. Khi ngậm v tri, ton bộ tinh thần ti tập trung ch bầu v bn phải, lun cảm thấy những bn tay lng l đột nhin th vo lỗ thủng, bắt bầu v đem đi. V lo sợ như vậy, ti lin tục đổi bn, vừa mt cho chảy sữa ở bầu tri, ti đ lập tức chuyển sang bầu phải. Mẹ đon ra tm trạng ti, thơm ti bằng cặp mi lạnh ngắt, ni khẽ:
- Kim Đồng, con cưng của mẹ. Sữa mẹ chỉ dnh cho con, khng ai cướp được của con!
Mẹ ni vậy khiến ti đỡ lo nhưng vẫn khng thể yn tm hon ton, ti vẫn cảm thấy lun lun c những bn tay lng l rập rnh bn v mẹ.
Một buổi sng, tuyết rơi nhẹ, mẹ mặc chiếc o bng c khot lỗ, địu Kim Đồng cuộn trn trong ci ti m p trn lưng, chỉ huy cc chị khun củ cải vo hầm. Ti khng quan tm củ cải từ đu tới m chỉ để hnh dng của chng. Đầu nhọn, thn phnh to đột ngột của chng khiến ti nghĩ đến bầu v. Từ đ, trong k ức về v, ngoại trừ những bầu hồ l bng long, ngoại trừ con chim cu trắng mềm mại, đ c thm hnh ảnh những củ cải đỏ Chng c mu sắc ring, thần thi ring v độ ấm ring, tất cả đều c hnh dng như bầu v, đều tượng trưng cho bầu v trong bất cứ thời tiết no, hon cảnh no.
Bầu trời hết hng sng lại u m, tuyết nhẹ lc rơi lc dừng. Cc chị mặc quần o mỏng, co ro trước gi bấc. Chị Cả chịu trch nhiệm nhặt củ cải từ trong sọt ra, chị Hai v chị Ba chịu trch nhiệm b đến cửa hầm, chị Tư v chị Năm san đều củ cải trong hầm, chị Su v chị Bảy th khng lm g. Chị Tm khng c khả năng lao động, một mnh trn giường trầm tư mặc tưởng. Chị Su mỗi lần b bốn củ, chị Bảy mỗi lần b hai củ. Mẹ v Kim Đồng đi lại trong khoảng từ đống củ cải đến cửa hầm, sai phi, rầy la cc chị v than vn. Những lời ca cm của mẹ, tựu trung xoay quanh trung tm tư tưởng sau đy: cuộc sống gian trun, phải cố m lm việc mới c thể vượt qua. Cc chị c thi độ tiu cực khi mẹ ra lệnh, bất mn khi nghe mẹ than thở. Cc chị thờ ở trước những lời than vn của mẹ. Đến nay ti vẫn khng hiểu v sao nh ti bỗng c nhiều củ cải đến thế! Sau ny ti mới r v sao mẹ ti dự trữ củ cải nhiều đến như vậy cho ma đng năm ấy.
Cng việc khun vc sắp kết thc, mặt đất chỉ cn lại một số củ vặn vẹo như những bầu v dị dạng. Mẹ khom người qu trước cửa hầm, th tay xuống li chị Tưởng Đệ v Phn Đệ ln. Trong qu trnh đ, ti bị hai lần chổng ngược, từ dưới nch mẹ ti trng thấy mờ ảo những bng tuyết trắng. Cuối cng, mẹ b một ci ang sứt miệng, trong ang chất đầy những bng gn v vỏ hến, đậy miệng hầm lại. Cc chị xếp thnh một hng ngang đứng st tường p mi, như đang chờ lệnh mới. Mẹ lại than thở:
- Lấy g may o bng cho cc con by giờ?
Chị Ba ni:
- Mua bng, mua vải.
Mẹ ni:
- Chỉ c vậy th hỏi cc con lm g? Mẹ ni l kiếm đu ra tiền?
Chị Hai tỏ vẻ khng bằng lng, ni:
- Bn mẹ con con lừa đi!
Mẹ cắt ngang:
- Bn lừa v la đi th sang xun cy ruộng bằng g?
Chị Cả Lai Đệ trước sau giữ thi độ im lặng. Mẹ liếc sang pha chị, chị ci gằm xuống. Mẹ lo ngại nhn chị, ni:
- Ngy mai, con v Chiu Đệ dắt con la ra chợ m bn?
Chị năm Phn Đệ tht ln, giọng the th:
- Con la vẫn cn b sữa mẹ. Sao nh mnh khng bn thc đi! Thc nh mnh nhiều như thế cơ m! Mẹ liếc sang chi đng, cửa buồng khp hờ, trn sợi dy thp căng ngang cửa sổ c đi tất của Đội trưởng Sa Nguyệt Lượng. Con la lon ton chạy ra sn, n cng ngy thng năm sinh với ti, cũng như ti, n l con đực. Ti vẫn cn đứng trong ti vải bạt trn lưng mẹ, n đ cao bằng mẹ n rồi.
- Vậy đấy, ngy mai bn con la đi! - Mẹ vừa ni vừa đi vo trong buồng. C tiếng gọi sang sảng từ pha sau lưng chng ti:
- Mẹ nui ơi!
Sa Nguyệt Lượng mất tăm đ ba ngy, nay trở lại nh ti dắt theo con lừa đen của anh ta. Trn lưng lừa l hai bọc to tướng bằng vải hoa căng phồng, t kẽ hở lộ ra những mu sắc rực rỡ.
- Mẹ nui ơi!
Anh ta tỏ vẻ thn thiện. Mẹ quay lại, nhn khun mặt xương xương đen nhẻm với nụ cười ngọng nghịu của anh ta, ni dứt khot:
- Sa Đội trưởng, ti đ ni nhiều lần rồi, ti khng phải l mẹ nui của anh!
Sa Nguyệt Lượng khng nao nng, ni:
- Khng phải mẹ nui? Cn hơn cả mẹ nui nữa ka! Mẹ nui khng ưng ti, nhưng ti một lng hiếu thuận với mẹ!
Ni rồi, anh ta gọi hai đội vin du kch vo đỡ hai bọc vải xuống, bảo họ dắt lừa về nh thờ. Ti cũng nhn con lừa đực của Sa Nguyệt Lượng bằng cặp mắt căm giận. N hếch mũi ln, ngửi ci mi tỏa ra từ con lừa ci nh ti. Sa Nguyệt Lượng cởi ci bọc, cầm ln một chiếc o khoc băng lng co, giơ ra dưới tuyết. Sức nng tỏa ra từ chiếc o khiến những bng tuyết nhẹ tan thnh nước cch ci o một thước.
- Mẹ nui ơi! Sa Nguyệt Lượng cầm o lại gần mẹ. - Mẹ nui ơi, đy l cht lng hiếu thảo của ti!
Mẹ vội v n trnh, nhưng khng trnh được, kết cục l chiếc o khoc ln người. Mặt ti tối sầm, mi lng co v mi long no khiến ti nghẹt thở. Khi ti lại thấy nh sng, sn nh ti đ trở thnh một thế giới động vật: Chị cả Lai Đệ khoc chiếc o lng tử điu, cổ quấn khăn lng chồn cn nguyn hai mặt lng lnh. Chị hai Chiu Đệ khoc chiếc o bằng lng điu thử. Chị ba Lnh Đệ khoc chiếc o lng gấu đen. Chị tư Tưởng Đệ khoc chiếc o da mu vng rơm. Chị năm Phn Đệ khoc chiếc o bằng lng si đốm. Chị su Niệm Đệ khoc chiếc o lng cừu. Chị bảy Cầu Đệ khoc chiếc o bằng lng thỏ trắng. Chiếc o khoc lng co của mẹ rơi xuống đất. Mẹ qut:
- Cởi hết ra cho ti, cởi hết ra!
Cc chị hầu như khng nghe mẹ ni g, đầu ngọ nguậy trong cổ o, hai tay vuốt ve thn o. Qua nt mặt, thấy r cc chị như mụ đi v ngạc nhin v vui sướng, vui sướng trong ngạc nhin. Mẹ run ln, thều tho:
- Chng my đin cả rồi hay sao?
Sa Nguyệt Lượng cầm ln hai chiếc o khoc nhỏ cuối cng, dng tay phủi nhẹ mặt ngoi o bng như lụa, nền nu điểm hoa đen, xc động ni:
- Mẹ nui ơi, đy l da con mo rừng, cả vng Cao Mật chỉ c hai con. Cha con lo Cảnh Thuyn phải bỏ ra gần ba năm mới tm được chng. Đy l da con mo rừng đực, đy l da con mo rừng ci. Cc em đ trng thấy con mo rừng bao giờ chưa?
Anh ta đưa mắt nhn một lượt cc chị, khng ai trả lời. Anh ta giảng giải cho cc chị như một gio vin tiểu học: Mo rng giống như con mo nhưng lớn hơn nhiều, giống con bo nhưng nhỏ hơn bo, biết tro cy, biết bơi, một c nhảy cao một trượng, c thể bắt chim trn ngọn cy. Loi ny chẳng khc yu tinh. Hai con mo rừng vng Cao Mật ny sống trong cc hang bi tha ma, bắt được chng cn kh hon ln trời, nhưng cuối cng đ tm được. Mẹ nui ơi, hai chiếc o ny ti tặng hai em Kim Đồng v Ngọc Nữ.
Anh ta vừa ni vừa vắt hai chiếc o may bằng da con mo rừng biết tro cy, biết bơi, nhảy cao một trượng, ln cnh tay mẹ. Rồi ci nhặt chiếc o lng co đỏ như lửa, rũ bụi, cũng vắt ln tay mẹ, ni một cu khiến người cảm động:
- Mẹ nui ơi, hy nể mặt ti.
Đm hm ấy, mẹ chốt cửa buồng chnh, gọi chị Lai Đệ sang buồng chng ti. Mẹ đặt ti v Ngọc Nữ nằm sng đi trn đầu giường. Ti giơ tay co một ci vo mặt chị Tm. Chị khc, co người lại một gc. Mẹ khng kịp ng đến chng ti. Mẹ quay lại chốt cửa buồng. Chị Cả khoc chiếc o lng chồn, quấn chiếc khăn lng co của chị, d dặt nhưng ương bướng đứng bn giường. Mẹ gc một chn ln giường, rt chiếc trm sau gy khu bấc đn. nh đn bng ln. Mẹ ngồi xếp thẻ trn giường hỏi chị Cả, giọng mỉa mai:
- Thưa tiểu thư, tiểu thư ngồi xuống đi, đừng sợ lm bẩn chiếc o da của tiểu thư!
Mặt chị Cả đỏ ửng, chị chnh mi, ngồi xuống chiếc ghế băng cạnh giường. Con co của chị vnh ci mm ln ở giữa ngực chị, hai mắt lấp lnh.
Ngoi sn l thế giới của Sa Nguyệt Lượng. Từ khi anh ta dọn đến ở chi đng nh ti, ci cổng lớn khng bao giờ khp chặt. Đm nay, ở chi đng cng ồn o, nh đn măng-sng sng trắng, xuyn qua giấy dn cửa sổ, soi sng cả ngoi sn. Tuyết bay trong nh đỡn. Trong sn, tiếng chn đi nhộn nhịp, cnh cổng ku ken kt, v ngựa vang ln từng chặp trong ng. Trong gian chi vang ln tiếng cười ầm ĩ v th lỗ. Những tr đố vui, no l Đo vin kết nghĩa, no l năm ng trạng nguyn, no l tm đa hoa mai, tm ch ngựa... Mi c thịt thơm lừng khiến su chị tập trung tại cửa sổ buồng pha đng thm rỏ đi. Mắt mẹ như te lửa, nhn chị Cả khng chớp. Chị Cả ngang ngạnh nhn lại mẹ, hai luồng mắt gặp nhau, cng te lửa xanh.
- My nghĩ như thế no? Mẹ hỏi.
Chị Cả vuốt những chỗ lng x ở đui khăn lng co, hỏi lại:
- Mẹ hỏi g cơ?
Mẹ ni:
- Đừng c giả vờ!
Chị Cả ni:
- Mẹ, con khng hiểu mẹ?
Mẹ đổi giọng rầu rĩ, ni:
- Lai Đệ, con c chn chị em, con l lớn, nếu xảy ra chuyện g th biết dựa vo ai?
Chị đứng phắt dậy, giọng xc động chưa bao giờ thấy ở chị:
- Mẹ, mẹ cn muốn g ở con? Trong tri tim mẹ chỉ c Kim Đồng, cn lũ con gi chng con khng bằng bi cứt ch!
Mẹ ni:
- Con dng nghĩ sai về mẹ. Kim Đồng l vng, cc con t ra cũng l bạc, sao lại c thể khng bằng bi cứt ch? Đm nay, mẹ con mnh c g cứ ni thẳng với nhau. Ci anh chng Sa Nguyệt Lượng ấy chẳng khc co đến chc Tết g, tm địa chẳng c g tốt. N đang cu con đấy!
Chị Cả ci đầu, vuốt ve ci đui con co, nước mắt đột nhin ứa ra, chị ni:
- Mẹ, lấy được người như vậy l con mn nguyện lắm rồi!
Mẹ như bị điện giật, ni:
- Lai Đệ, con lấy ai mẹ cũng đồng , nhưng đừng lấy Sa Nguyệt Lượng!
Chị Cả hỏi: - V sao hả mẹ?
Mẹ ni: - Chẳng v sao cả!
Chị Cả với giọng day nghiến, khng ph hợp cht no với ci tuổi của chị:
- Ti lm thn tru ngựa cho nh Thượng Quan đủ qu rồi!
Giọng gay gắt của chị khiến mẹ giật tht. Mẹ đưa mắt d xt nhn khun mặt đỏ gay v giận của chị, rồi lại nhn bn tay nắm chặt đui con co của chị. Mẹ sờ soạng bn cạnh ti, vớ được ci chổi qut giường giơ cao ln:
- My đổ đốn rồi! Tao th đnh chết my!
Mẹ nhảy xuống đất, giơ chổi vụt vo đầu chị Cả, chị giơ đầu ra, khng trnh n cũng khng chống lại. Tay mẹ dng lại giữa chừng, khi hạ xuống th đ mềm nhũn. Mẹ vt cy chổi, m vai chị m khc:
- Lai Đệ, ta với thằng Lượng khng đi cng đường. Mẹ khng muốn nhn thấy con gi của mẹ nhảy vo lửa!...
Chị Cả cũng nức nở khc.
Cuối cng, khc đ chn, mẹ dng mu bn tay lau nước mắt, van ni:
- Lai Đệ, con hứa với mẹ đi, khng quan hệ với thằng ấy nữa!
Nhưng chị Cả th rất kin quyết, ni:
- Mẹ cho con được lm theo mnh. Con cũng muốn cho gia đnh mnh được tốt đẹp!
Chị liếc nhn chiếc o khoc bằng lng co v hai chiếc o bằng da mo rừng ở trn giường. Mẹ cũng kin quyết:
- Ngy mai phải cởi hết những thứ ấy ra!
Chị Cả ni:
- Mẹ nỡ lng no nhn cc em con bị chết cng!
Mẹ ni:
- Ci thằng bun o lng chết tiệt!
Chị Cả rt then cửa đi thẳng về buồng của chị, khng ngoi lại.
Mẹ ủ rũ ngồi xuống mp giường, thở gấp.
Lc ny tiếng chn lạch bạch của Sa Nguyệt Lượng đ tới bn cửa sổ. Lưỡi lu, mi t dại, anh ta cũng định từ tốn g cửa, nhẹ nhng ni với mẹ về chuyện hn nhn đại sự, nhưng rượu đ lm t liệt thần kinh khiến cử chỉ phản lại muốn của anh ta. Anh ta g mạnh đến nỗi cửa sổ rung ln thủng cả giấy dn, gi lạnh từ sn lọt vo, hơi rượu từ miệng anh ta cũng lọt vo. Với giọng l nh dng ght đồng thời cũng đng yu của thằng say, anh ta go ln:
- Mẹ ơi!
Mẹ nhổm dậy trn giường, ngớ ra một thong rồi ko ti li xa cửa sổ. Sa Nguyệt Lượng ni:
- Mẹ, chuyện vợ chồng giữa ti v Lai Đệ th khi no tổ chức?... Ti sốt ruột lắm rồi
Mẹ nghiến rằng, ni:
- Anh Lượng, cc ghẻ muốn ăn thịt ngỗng trời, c m năm mơ!
Sa Nguyệt Lượng ni:
- Mẹ ni vậy l thế no?
Mẹ ni:
- Ta bảo anh nằm mơ!
Sa Nguyệt Lượng chợt tỉnh rượu, ni rnh rẽ:
- Mẹ nui ơi, Sa Nguyệt Lượng ny chưa bao giờ hạ mnh xin xỏ ai!
Mẹ ni:
- Ai bảo anh xin m xin!
Sa Nguyệt Lượng ni: - Mẹ nui ơi, Sa Nguyệt Lương ny định lm g l lm bằng được.
Mẹ ni: - Vậy anh hy giết ti đi đ.
Sa Nguyệt Lượng cười:
- Ti định lấy con gi th lm sao lại giết mẹ vợ.
Mẹ ni:
- Vậy đến mạt kiếp anh cũng khng lấy được
Sa Nguyệt Lượng ni:
- Con gi lớn rồi, mẹ cứ mnh sao được? Mẹ vợ ơi, chng ti bỏ đi cho m xem!
Sa Nguyệt Lượng vừa cười vừa đi tới buồng pha đng, chọc thủng giấy dn cửa sổ, tung nắm kẹo to tướng vo trong, ni to:
- Cc d ơi, c anh rể của cc d đy, ngọt bi ta sẽ c nhau!...
Đm ấy Sa Nguyệt Lượng khng ngủ, đi lại suốt đm trong sn, chốc lại ho, chốc lại hut so miệng. Ti nghệ xuất sắc, anh ta nhại được giọng mười mấy loại chim. Ngoi chuyện ho, hut so, anh ta cn ht cc tch tuồng cũ v cả những bi ca chống Nhật đang lưu hnh, với giọng to hết cỡ. Lc th mắng Trần Sĩ Mỹ tại phủ Khai Phong, lc lại hươi đao chm đầu qun giặc. Để đề phng người hng chống Nhật, tnh duyn bị ngng trở xng vo buồng, mẹ chn cửa bằng cy chống, bễ thổi lửa, rương quần o, gạch vỡ... Mẹ cho ti vo ti, địu trn lưng, tay cầm dao phay đi đi lại lại trong nh, từ buồng ty sang buồng đng. Cc chị khng ai cởi bỏ o khoc, ngồi m nhau, mồ hi lấm tấm trn mũi, rồi ngủ thiếp đi trong tiếng ồn đủ loại do Sa Nguyệt Lượng gy ra. Nước di của chị Cầu Đệ lm ướt o lng si của chị hai Chiu Đệ. Chị su Niệm Đệ như con cừu non, rc vo chiếc o lng gấu của chị ba Lnh Đệ.
Giờ dy nghĩ lại, ti thấy cuộc đấu với Sa Nguyệt Lượng, mẹ đ thua ngay từ đầu. Sa Nguyệt Lượng dng lng th thuần phục cc chị ti, thnh lập một mặt trận thống nhất rộng ri, mẹ ti mất quần chng, bị c lập.
Ngy hm sau, mẹ địu ti trn lưng, chạy như bay đến nh ng Ba Phn giải thch ngắn gọn: Để trả ơn Tn Đại C đ đỡ đẻ cho, mẹ gả Lai Đệ cho thằng cm lớn, người hng cầm nhuyễn đao chiến đấu với bầy quạ. Ni dứt khot ngy thứ nhất chạm ng, ngy thứ hai đưa snh lễ, ngy thứ ba lm lễ thnh hn.
Ba Phn cứ ngẩn ra m nghe. Mẹ ni:
- Ch ơi, ch đừng căn vặn lm g, rượu biếu ch, con đ chuẩn bị xong rồi!
Ba Phn hỏi:
- Lm mối ngược ?
Mẹ bảo:
- Ngược!
Ba Phn lại hỏi:
- V sao phải lm thế?
Mẹ ni:
- Ch ơi! Xin ch đừng hỏi. Ch bảo thằng cm trưa nay đem lễ đến.
Ba Phn ni:
- Nh n c g đu?
Mẹ ni:
- C g đem nấy.
Chng ti chạy về nh, dọc đường tim mẹ giật thon tht, v cng lo lắng. Mẹ linh cảm khng sai. Vừa vo sn đ thấy một l động vật: chồn, gấu đen, si đốm, cừu, thỏ trắng... đang nhảy ma, chỉ khng thấy tử điu. Tử điu trn cổ quấn con chồn đang ngồi trn bao la mạch ngắm vin đội trưởng du kch. Hắn ngồi lau sng, lau hồ l trn đệm của hắn.
Mẹ ko Lai Đệ đứng dậy, lạnh nhạt bảo Sa Nguyệt Lượng:
- Anh đội trưởng, n đ c chủ rồi! Cc anh l đội qun chống Nhật, chắc khng dụ dỗ gi c chồng chứ?
Sa Nguyệt Lượng bnh tĩnh ni:
- Điều ny th bc khỏi bận tm.
Mẹ li chị Lai Đệ về căn buồng pha đng. Gần trưa, thằng cm lớn xch một con thỏ đến nh ti. Hắn mặc chiếc o chẽn hở cả bụng, tay o di đến khuỷu, lộ hai bắp tay vạm vỡ. Cc o đứt sạch, hắn khp hai vạt bằng sợi dy thừng. Hắn ci rạp cho mẹ, nụ cười ngơ ngẩn trn khun mặt. Hắn đưa con thỏ cho mẹ bằng cả hai tay. Ba Phn cng đến với thằng cm, ni:
- Chị Thọ Hỉ, ti đ lm như lời chị dặn.
Mẹ bng hong nhn con thỏ rừng miệng cn dnh mu.
- Ch ơi, trưa nay ch ở lại, anh cm cũng ở lại đy.
Mẹ chỉ vo thằng cm ni:
- Củ cải ninh thịt thỏ, coi như lễ đnh hn cho bọn trẻ!
Trong căn buồng pha đng, tiếng khc của chị Lai Đệ chợt vỡ ra. Lc đầu khc ti tỉ như trẻ con, vi pht sau chuyển thnh tiếng go tht, xen lẫn những cu chửi tục kinh khủng. Rồi mươi pht sau chỉ l tiếng go khan, khng c nước mắt.
Chị Lai Đệ ngồi bệt xuống đất bẩn trong buồng, qun phắt đang mặc chiếc o qu. Mắt chị ro hoảnh, miệng h ra như một ci giếng cạn, tiếng go khan từ đ bật ra. Su chị khc của ti cố ghm giọng nức nở, nước mắt lăn trn o lng gấu, nhảy trn o lng chồn, lấp lnh trn o lng si, thấm vo o lng cừu, dy bẩn o lng thỏ.
Ba Phn th đầu vo buồng đng, mắt trợn trng như gặp ma, mi run bần bật. ng đi giật li ra giữa nh rồi loạng choạng bỏ chạy.
Thằng cm lớn của nh họ Tn đứng giữa nh ti ng ngang ng dọc, trn khun mặt hắn, ngoi nụ cười ngớ ngẩn, cn gợn ln nt suy tư kh bề đon trước, sự hoang văng như ha thạch v một nỗi đau t buốt. Sau ny ti cn chứng kiến vẻ mặt đng sợ khi hắn nổi giận.
Mẹ lấy sợi dy thp nhỏ xu miệng con thỏ rồi treo dưới mi hin. Mẹ coi như khng nghe thấy tiếng gầm của chị Cả, coi như khng nhn thấy nt mặt cổ qui của thằng cm. Mẹ cầm con dao gỉ, st mẻ, lột da con thỏ. Sa Nguyệt Lượng khoc sng từ buồng đng đi ra, mẹ khng ngoi lại, ni với giọng lạnh nhạt:
- Anh Đội, đứa lớn nh ti hm nay đnh hn, con thỏ ny l ăn lễ hỏi.
Sa Nguyệt Lng cười:
- Lễ hậu hĩ qu nhỉ!
Mẹ cắt phần đầu con thỏ, ni:
- N hm nay đnh hn, mai đưa đồ cưới, ngy kia lm lễ thnh thn!
Mẹ quay lại nhn chằm chằm vo Sa Nguyệt Lượng, ni:
- Đừng qun uống rượu mừng đấy!
Sa Nguyệt Lượng ni: - Qun thế no được!
Ni xong, hắn khoc sng ln vai, miệng hut so lanh lảnh, bước ra cổng.
Mẹ tiếp tục lột da con thỏ, nhưng khng cn ho hng như trước. Mẹ treo con thỏ trn khung cửa, địu ti đi vo trong nh. Trn bn c mấy củ cải to. Mẹ cầm dao đến gần, củ cải khng phản ứng g, năm im chờ đợi. Mẹ qut to:
- Lai Đệ, n on cũng thể mẹ con, my cứ on tao đi!
Ni xong cu dữ dằn đ, mẹ m mặt khc khng thnh tiếng, đi vai run bần bật, nước mắt chảy rn rụa. Mẹ bắt đầu bổ củ cải. Một nht bổ xuống, củ cải bửa lm hai, lại một nht nữa, củ cải bửa lm tư. Bổ lin tiếp, động tc của mẹ ngy cng nhanh, ngy cng điệu nghệ. Củ cải bị băm nhỏ đầy bn. Mẹ lại giơ cao cn dao lần nữa, nhưng động tc hạ xuống th cực kỳ nhẹ nhng. Con dao rời khỏi tay, nằm trn đống củ cải đ băm nhỏ, mi hăng hắc tỏa ra khắp căn buồng.
Thằng cm giơ ngn tay ci ln tỏ khm phục mẹ, miệng lắp bắp để bổ sung cho động tc. Mẹ ko vạt o lau nước mắt, bảo thằng cm:
- Anh về đi!
Thằng cm hoa tay, tung chn đ vo khoảng khng. Mẹ cao giọng, chỉ về pha nh hắn, qut to:
- Anh về đi, ti bảo anh về đi!
Thằng cm hiểu ra. Hắn lm ngoo ộp một ci với ti như trẻ con, hng ria đen nhnh trn ci mi dầy. Hắn lm bộ rất chuẩn xc động tc tro cy, m phỏng động tc tm được con chim đang quẫy. Hắn cười, chỉ vo ti, lại chỉ vo tri tim hắn.
Mẹ lại chỉ,về hướng nh. Hắn ngẩn người, gục gặc đầu ra vẻ hiểu, rồi qu trước mặt mẹ - mẹ vội n sang một bn - hắn hướng về ci bn để củ cải, dập đầu một ci thật ku rồi vnh vo bước ra cổng.
Đm ấy, mẹ mệt mỏi ngủ thiếp đi. Tỉnh dậy, đếm đủ tm mươi tm con thỏ bo mũm mĩm treo đy trn cy ng đồng, cy hương xun v cy hạnh trong sn.
Mẹ vịn khung cửa, từ từ ngồi xuống.
Thượng Quan Lai Đệ mười tm tuổi, mặc chiếc o lng tử điu, cổ qung khăn lng chồn, đ bỏ đi cng với Đội trưởng Sa Nguyệt Lượng từ đm. Tm mươi tm con thỏ l snh lễ nộp cho mẹ, v cũng l cch ra oai của Sa Nguyệt Lương đối với mẹ. Chị Cả bỏ theo trai, chị Hai, chị Ba, chị Tư l đồng la. Sự việc.xảy ra khi đ qu nửa đm như sau: Khi mẹ mệt mỏi hắt hơi th chị Năm, chị Su chị Bảy đi vo giấc ngủ. Chị Hai nhổm dậy, chn trần, m mẫm tho gỡ những chướng ngại vật m mẹ dựng sau cửa, chị Ba chị Tư ko hai cnh cửa cho mở ra.
Lc chiều tối, Sa Nguyệt Lượng đ đổ đầu vo cột cửa, cửa mở khng một tiếng ku. Dưới nh trăng bng bạc của nửa đm về sng, chị em m nhau từ biệt. Sa Nguyệt Lượng nhn những con thỏ treo trn cy, cười thầm. Ngy thứ ba l ngy thằng cm v chị Cả lm lễ thnh hn. Mẹ bnh tĩnh ngồi khu v trn giường. Gần trưa, khng chờ đợi được nữa, thằng cm m đến. Hắn dng điệu bộ v cả nt mặt để đi người. Mẹ bước ra sn, chỉ sang buồng pha đng, rồi chỉ ln cy treo đầy những cn thỏ đ đng cng. Mẹ khng ni cu no, nhưng thằng cm hiểu hết.
Vo lc hong hn, cả nh ti đang ngồi trn giường ăn cho mạch, bỗng c tiếng đập cổng đnh rầm. Chị Hai đt cơm cho b nội ở chi ty hớt hải chạy vo, gọi:
- Mẹ, hỏng to rồi! Anh em nh thằng cm đến đấy. Đem theo cả ch. Cc chị hoảng sợ. Mẹ ngồi im như một tảng đ, dng tha đt cho mạch cho chị Tm. Khi chị Tm đ no, mẹ bắt đầu nhai củ cải rau ru. Trng mẹ thảnh thơi như một con thỏ ci c chửa. Tiếng ồn ngoi cổng bỗng lắng xuống. Khoảng ht tn diếu thuốc, ba bng đen vọt qua bức tường vy pha nam, nơi mặt tường rất thấp. Ba anh em nh cm đến rồi Cng vọt vo sn l ba con ch đen bng như sơn then. Chng như ba đạo hắc quang bay vo sn, khng một tiếng động. Dưới rng chiều đỏ rực, ba anh em nh cm v ba con ch đứng yn trong khoảnh khắc y hệt một nhm tượng. Thằng cm lớn tay cầm thanh nhuyễn đao Miến Điện nh thp sắc lạnh. Thằng Hai cm chống thanh yu đao. Thằng ba cm ko l thanh phc đao cn di c tua đỏ. Trn vai đứa no cũng khoc một bọc nhỏ bằng vải hoa nền xanh hoa trắng, hnh như chng sắp đi xa. Cc chị sợ đến nghẹt thở, cn mẹ th vẫn thản nhin như khng, hp cho sm sụp. Đột nhin, thằng cm lớn gầm ln một tiếng, Hai cm v Ba cm cũng gầm theo, những con ch cũng ln tiếng sủa. Nước bọt bắn ra từ miệng người v mm ch như những con trng nhỏ, lấp lnh trong nh hong hn. Tiếp đ, thằng cm lớn biểu diễn dao php, giống như hm đnh nhau với dn quạ trong buổi tang lễ trn cnh đồng la mạch. Trong ci buổi hong hn chớm đng xa xăm ấy, nh đao loang long trong sn nh ti, ba thằng đn ng hung hn như ba con ch săn, lin tiếp nhảy vọt ln, vươn di thn như tấm thp, chm nt những con thỏ treo trn cnh cy. Những con ch của chng gu gu mừng rỡ, lắc lắc ci đầu to bự giăng x những xc con thỏ, thịt bay tứ tung. Ba thằng cm st phạt chn ch, đứa no đứa ấy tỏ vẻ thỏa mn. Sn nh ti trở thnh l st sinh. Mấy con thỏ chỉ cn ci đầu treo lủng lẳng trn cy như những quả kh. Những thằng cm cng với mấy con ch diệu v dương oai mấy vng quanh sn, rồi cũng như khi đến, chng vượt tường, mất ht trong mn đm mờ ảo.
Mẹ bưng bt cho, cười nhạt. Nụ cười đặc biệt của mẹ khắc su trong đầu ti.


4
Người phụ nữ gi đi bắt đầu từ cặp v, cặp v gi đi bắt đầu từ đầu v. V chuyện chị Lai Đ bỏ theo trai, hai đầu v của mẹ vốn dĩ ngỏng ln th nay rũ xuống như bng k chn. Đồng thời, mu phấn hồng cũng chuyển sang mu đỏ sậm. Những ngy ấy lượng sữa t đi, mi vị cũng km phần thơm ngọt, trong vị sữa nhn nhạt c mi của gỗ mục. May m cng với thời gian tm trạng mẹ c kh hơn, nhất l sau khi mẹ ăn con lươn to bự, đầu v dần d lại ngỏng ln, mu đỏ sậm cũng nhạt đi, lượng sữa trở lại như hồi ma thu, trong sữa đ c nhiều vị sắt, ngoại trừ c vị tanh tanh, chất lượng sữa cao hơn trước. Điều khng yn tm l, lần suy yếu ny để lại một nếp hằn giữa đầu v bầu v như trang giấy bị gập, tuy đ được vuốt phẳng, nhưng nếp gấp khng mất đi. Biến cố ny l tiếng chung cảnh tỉnh cho ti, dựa vo bản năng, c lẽ l trời xui khiến vậy ti phải thay đổi thi độ đối với bầu v, phải trn trọng chng, phải coi chng như vật dễ vỡ m nhẹ chn nhẹ tay.
Ma đng năm nay lạnh kinh khủng. Nhờ c nửa gian buồng la mạch v một hầm củ cải, chng ti sống yn ổn cho đến khi sang xun. Trong những ngy rt buốt nhất của ma đng, tuyết rơi dầy đặc lấp kn cửa ra vo, đ gy những cnh cy trong vườn. Chng ti mặc o lng của Sa Nguyệt Lượng cho, ngồi quy quần xung quanh mẹ, mơ mng trong trạng thi ngủ đng.
Một hm, mặt trời l ra, tuyết tan, những cột băng treo dưới mi hin, những con chim sẻ từ chỗ nấp chui ra, nhảy nht trn cnh đầy tuyết. Chng ti bừng tỉnh sau thời kỳ ngủ đng. Chng ti đ trải qua nhiều ngy đun tuyết lấy nước, vi trăm lần ăn một mn củ cải đun bằng nước tuyết, khiến cc chị ớn đến tận cổ. Chị hai Chiu Đệ l người đầu tin đề xuất đi lấy nước sng về ăn, v tuyết năm nay c mi tanh của mu, nếu khng sẽ mắc bệnh m khng biết, ngay cả Kim Đồng chỉ ăn ton sữa mẹ cũng khng thot. Chị Chiu Đệ nghiễm nhin thay thế vị tr của chị cả Lai Đệ. Chiu Đệ c cặp mi đỏ mọng, giọng ni hơi r cực kỳ hấp dẫn. Lời chị như mệnh lệnh, v từ đầu ma đng đến giờ chị cng đng ton bộ chuyện ăn uống. Mẹ như một con b ci bị thương, lc no cũng nơm nớp, đi khi lại bao dạn hẳn ln, khoc chiếc o qu phi ln người, ngồi trn giường sửa sang lại dng vc, quan tm tới lượng v chất của sữa.
- Từ hm nay trở đi lấy nước sng về m dng?
Chị Hai nhn mẹ, ni bằng một giọng khng dễ bc bỏ. Mẹ khng phản ng g. Chị ba Lnh Đệ cau my nhận xt ci mi kh chịu của củ cải nấu bằng nước tuyết. Một lần nữa, chị lại dề xuất chuyện bn con la để lấy tiền mua thịt. Mẹ giễu cợt
- Băng tuyết thế ny th bn con la ở đu?
Chị Ba ni:
- Vậy chng ta đi săn thỏ rừng, trời đất ny thỏ bị cng khng chạy được.
Mặt me đột nhin đổi sắc:
- Cc con hy nhớ, cho đến khi chết, đừng để mẹ trng thấy thỏ rừng!
Thật ra, trong ma đng khắc nghiệt, rất nhiều gia đnh đi bắt thỏ về ăn thịt. Những con thỏ bo nc b l trong tuyết chứ khng chạy, ngay cc b b chn cũng bắt được. Ma đng năm ấy l thời kỳ hong kim của co lng đỏ v co cỏ. Do chiến tranh, sng săn bị đủ cc loại du kch tịch thu, người trong thn khng cn vũ kh. Cũng do chiến tranh, tnh cảm thn xm bị tổn thương, nn giữa ma săn co lấy lng, lũ co khng lo bị giết hại như những năm trước. Trong những đm di, chng thỏa sức vờn nhau trong đầm lầy, co ci c chửa nhiều hơn mức bnh thường. Những tiếng h th thảm của chng khiến người ta lo ngay ngy.
Chị Ba v chị Tư khing thng gỗ, chị Hai vc ci chong ra bờ sng Thuồng Luồng. Qua nh Tn Đại C, ng vo trong: mảnh sn hoang vắng, khng một cht hơi hướng của con người. Đn quạ đậu trn tường, cảnh tượng ồn o trước dy của nh họ Tn một đi khng trở lại những thằng cm cũng khng biết lưu lạc đến phương no. Cc chị lội tuyết đến bắp chn, lần xuống mp nước. Mấy con mo hoang nấp trong bụi tầm xun nhn cc chị. Mặt trời chếch hướng đng nam, nh nắng xin xin xuống lng son, sng la mắt. Băng gần bờ c mu trắng, dẫm ln c tiếng lạo xạo như bnh đa vỡ. Băng ở giữa dng c mu xanh nhạt, rắn v trơn. Cc chị loạng choạng trn băng, chị Tư ng một ci. Chị Ba ko chị Tư dậy, cũng ng lun. Đn gnh, thng gỗ v chong ku loảng xoảng trn băng, cc chị cười rũ.
Chị Hai chọn chỗ sạch nhất, bắt đầu đục băng. Chiếc chong to tướng t thời cụ tổ để lại, nặng nề ging xuống mặt băng, tiếng đục băng nhọn sắc như x mng nhĩ, vọng tới tận cửa sổ nh ti, giấy dn cửa ku lục bục. Mẹ vuốt ve mi tc vng trn đầu ti, lng mo rừng trn người ti, ni:
- Kim Đồng, Kim Đồng, cc chị đi ph băng, đục một lỗ to tướng, khing về thng nước uống, đổ ra nửa thng c. Chị Tm khoc o chẽn bằng lng con mo rừng ngồi thu lu ở gc giường, mỉm cười vụng về, như một pho tượng Quan m nhỏ. Chị Hai đục một nht, mặt băng xuất hiện một điểm trắng bằng hạt hạnh đo. Vi hạt băng bm trn chong. Chị lại giơ chong ln, lc ln th găng gượng, thả xuống th lẩy bẩy, mặt băng lại xuất hiện một điểm trắng, cch điểm trắng thứ nhất một thước. Khi mặt băng xuất hiện vi chục điểm trắng, chị Hai đ thở hồng hộc, thở ra từng luồng hơi trắng. Cố giơ ci chong ln, chị đ kiệt sc ng gục trn băng, mặt trắng nhợt, đi mi mọng tm ti, mắt mờ đi, mồ hi lấm tấm trn mũi.
Giữa lc cc chị tuyệt vọng gom nhặt thng gỗ v đn gnh để về nh, chuẩn bị đun chảy tuyết lấy nước thổi cơm trưa, hơn chục cỗ xe trượt rẽ sương m chạy như bay trn sng tới chỗ cc chị. V mặt băng phản chiếu nh nắng hắt trời, họ lại từ hướng đng nam chạy tới, nn chị Hai cho rằng họ từ trn trời theo tia nắng xuống trần gian. Kim quang chi lọi, nhanh như chớp giật v ngựa cuồn cuộn, nh bạc sng ngời, mng sắt băm trn mặt băng rn r. Một mảnh băng bắn vo m chị Hai. Chị ngớ ra, qun cả n trnh. Ngựa lượn một vng quanh cc chị rồi dừng lại. Lc ny, cc chị mới thấy r cc xe trượt đều sơn mu hong hạnh phu một lớp dy đầu ng đồng trng như knh mu. Mỗi cỗ xe c bốn người, đều đội mũ lng chồn. Ru, lng my, lng mi bm đầy tuyết, miệng mũi phả ra từng ln hơi nng hổi. Những con ngựa xinh đẹp, cẳng chn đều mọc lng di. Qua dng vẻ ung dung của bầy ngựa, chị Hai đon chng l giống ngựa Mng Cổ trong truyền thuyết. Một người cao lớn từ trn xe trượt nhảy xuống. Anh ta mặc chiếc o bằng da d thuộc khng ci khuy, để lộ chiếc trấn thủ bằng da bo, ci sau thắt lưng da to bản,l khẩu sng lục kiểu cối xay v một chiếc ba c cn ngắn.
Chỉ mỗi anh ta khng đội mũ lng, nhưng lại dội chiếc mũ ba cạnh bằng nỉ. Hai tai đeo chụp tai chống lạnh bằng da thỏ. Anh ta hỏi:
- Cc c nh Thượng Quan đấy phải khng?
Người ny l ng Hai nh Phc Sinh Đường.
- Cc c ra đy lm g? Anh ta hỏi.
Khng đợi trả lời, anh ta tự giải đp:
- ! Đục băng? Cng việc ny đu phải của đn b con gi!
Anh ta gọi những người trn xe:
- Xuống cả đy! Gip cc c hng xm một t. Cũng l để ngựa Mng Cổ của ta uống nước!
Mấy chục người trn xe đều xuống. Họ ho, khạc nhổ. Vi người ngồi xổm rt ba ở thắt lưng chm băng chan cht, mảnh băng bay tung te. Đ xuất hiện mấy vết nt trắng trn mặt băng. Một người ru quai nn, lấy ngn tay gại gại lưỡi ba, ni:
- Tư M đại ca, thế ny th đến đm cũng khng được một lỗ!
Tư M Khố ngồi xuống rt ba ra chm thử vi nht, chửi:
- Mẹ kiếp, rắn như thp ấy!
Ru quai nn ni:
- Đại ca, chng ta mỗi người đi một bi, n sẽ tan!
Tư M Khố chửi:
- Ni năng ci con c. g thế!
Nhưng ngay sau đ, anh ta vui vẻ hắn ln, vỗ mng đnh đt một ci, anh ta nhăn mặt v vết thương ở mng chưa lnh hẳn, ni:
- C cch rồi! Kỹ sư Khương đu rồi, lại đy?
Một người dong dỏng cao, c tn l kỹ sư Khương bước tới. Anh ta nhn Tư M Khố khng ni g, nhưng qua nt mặt chừng tỏ anh ta sẵn sng chờ sai bảo.
- Ci tr của anh c thủng được băng khng?
Kỹ sư Thương cười khinh khỉnh, giong the th như giọng đn b, ni:
- Dễ như đập trứng bằng ba đanh?
Tư M Khố phấn khởi, ni:
- Vậy th mau ln, khot cho ti tm tm su mươi tư ci lỗ, để b con nng dn được nhờ. Cc c ơi, đừng về vội - Anh ta bảo cc chị.
Kỹ sư Thương mở gi vải bạt trn xe trượt thứ ba, lấy ra một khối sắt c hnh dng quả đạn pho. Rất thnh thạo, anh ta rũ tung cuộn ghen bọc vỏ đỏ, lắp một đầu ống ghen vo đầu khối sắt. Anh ta nhn đồng hồ trn trn đầu khối sắt. Chiếc kim nhỏ trn đồng hồ lắc lư. Cuối cng, anh ta đeo găng tay bằng vải bạt, cầm ln một vật tựa khẩu sng hơi, lắp hai đầu ống ghen vo bp thử, lập tức một luồng kh phụt ra. Trợ thủ của anh ta, một cậu b qu lắm chỉ mười lăm tuổi, người gầy nhom, quẹt dim chm vo luồng kh. Ngọn lửa xanh, to bằng con nhộng, lập tức bng ln, ro . Anh ta sai cậu b lại chỗ cỗ xe trượt, điểu chỉnh ci nt trn đầu khối sắt, ngọn lửa xanh lập tức sng trắng, chi hơn nh sng mặt trời. Kỹ sư Khương tay cầm ci gọi l đồ chơi đ, nhn Tư M Khố, chờ đợi.
Tư M Khố nheo mắt, đẩy lng bn tay ra pha trước, h to:
- Cắt!
Kỹ sư Thương xịt ngọn lửa xuống mặt băng. Một ln khi trắng bốc ln cao khoảng một thước cng với tiếng nước rt rch. Cnh tay anh ta điều khiển cổ tay, cổ tay điều khiển sng phun lửa. Sng phun lửa phụt ra ngọn lửa trắng, cắt một đường trn trn mặt băng. Anh ta ngẩng ln ni:
- Cắt được một lỗ rồi!
Tư M Khố chưa tin, ci xuống nhn, quả nhin băng đ bị cắt một tảng bằng ci mm, nước sng trn ln từ vết cắt. Kỹ sư Thường dng lửa cắt thm hai nht hnh chữ thập, khối băng bị cắt lm tư. Anh ta dng chn ấn khối băng xuống, n bị nước sng cuốn đi. Một ci lỗ hiện ra, nước sng trn ln. Giỏi thật! Tư M Khố khen, những người xung quanh cũng nhn anh kỹ sư bằng con mắt thn phục. Tư M Khố ni:
- Cắt tiếp!
Kỹ sư Khương giở tuyệt chiu ra, cắt mấy chục ci lỗ trn băng dy nửa thước. C lỗ hnh trn, c lỗ hnh vung, lỗ hnh chữ nhật, hnh tam gic, hnh thang, hnh bt gic, hnh hoa mai... y hệt một gio trnh hnh học. Tư M Khố ni:
- Kỹ sư Khương ny, đy l chiến cng đầu của anh sau khi rời khỏi tp lều tranh. Ln xe, cc bạn ơi! Chập tối phải tới cầu sắt! Phải, cho ngựa uống nước ở sng Thuồng Luồng!
Họ li ngựa đến mương nước bn hố băng. Nhn khi đ, Tư M Khố hỏi chị Hai:
- C l thứ hai phải khng? C về ni lại với mẹ, rằng một ngy no đ, ti đập tan ci thằng Sa Nguyệt Lượng ch đẻ ấy! Ti sẽ cướp lại chị Cả của c trao trả thằng cm lớn!
- ng c biết chị em hiện giờ ở đu khng? - Chị Hai mạnh dạn hỏi.
Tư M Khố ni:
- Bun bn thuốc phiện cng Sa Nguyệt Lượng, mẹ kiếp, bọn Hỏa-mai đốn mạt.
Chị Hai khng dm hỏi thm, chỉ đứng nhn Tư M Khố tro ln xe trượt. Mười hai cỗ xe thnh hng dọc, lướt như tn bắn về hướng ty, mất ht sau khc ngoặt của sng Thuồng Luồng.
Cc chị m mẩn trước quang cảnh kỳ lạ đ, phấn chấn đến nỗi qun cả rt, đi xem lần lượt ci lỗ, từ tam gic đến hnh trụ, từ hnh trụ đến hnh vung, từ hnh vung đến hnh chữ nhật. Nước sng từ lỗ trn ln thấm ướt giy của cc chị, chỉ một long đ đng lại thnh băng. Ln hơi tưới mt của dng sng a ln miệng lỗ khiến lng dạ lng lng. Chị Hai, chị Ba v chị Tư đều rất ngưỡng mộ Tư M Khố. Do chị Cả đ nu gương, trong đầu chị Hai một nghĩ thong qua: Lấy Tư M Khố. Hnh như c tiếng ai đ cảnh co chị: Tư M Khố đ c ba vợ.... Vậy th chị lm vợ thứ tư? Tất nhin đ l chuyện về sau ny. Chị Tưởng Đệ hốt hoảng ku:
- Chị ơi, cy thịt kia ka!
Ci m chị Tư gọi l cy thịt l con lệch, một loại lươn to bự. N vụng về quẫy khc, từ dưới đy sng nổi ln. Ci đầu gần giống đầu rắn, to bằng nắm tay, hai mắt tối sầm khiến người ta nghĩ đến sự thm hiểm của loi rắn. N l đầu st mặt nước, mũi sủi bong bng. Chị Hai ku ln:
- Một con lệch bự!
V chị vung đn gnh nhằm đầu con lệch bổ một nht. Mc sắt ở đầu đn gnh ku lanh canh, nước bắn tung te. Con lệch chm xuống nhưng lập tức nổi ln, một bn mắt dập nt. Chị Hai dng đn gnh đnh tiếp. Con lệch đuối sức dần, đờ ra. Chị Hai quẳng đn gnh, tm lấy đầu con lệch li ln. Ln khỏi mặt nước, con lệch đng cứng lại như một cy thịt. Chị Hai bảo chị Ba v chị Tư khing thng nước, cn chị th tay cầm chong, tay ko l con lệch, mi mới về đến nh.
Mẹ dng cưa cắt bỏ đui, chia phần thn lm mười tm khc. Mỗi khc khi rơi xuống đất, vang ln một tiếng bịch. Dng nước sng Thuồng Luồng nấu lệch của sng Thuồng Luồng thơm ngon khng thể tả. Từ hm đ, hai bầu v mẹ hồi xun, d rằng, như trn đ từng ni, vết hằn như nếp gấp tờ giấy vẫn cn.
V cũng trong ci đm ăn canh lệch thơm bổ ấy, mẹ thấy trong lng khoan khoi, gương mặt hiền từ như Đức Mẹ, như Quan m Bồ Tt. Cc chị quy quần xung quanh, nghe mẹ kể chuyện vng Cao Mật. Đm xun ấm p, nhi nữ tnh thương. Gi vi vu trơn theo lng sng Thuồng Luồng, thổi vo ống khi như thổi so. Cy trong vươn rũ băng lắc rắc. Rm băng dưới mi hin rớt xuống tảng đ dng để giặt quần o vỡ vụn, vang ln một tiếng kh khốc.
Mẹ kể, những năm thời Hn Phong triều Thanh, vng ny chưa c người đến định cư. Ma h, ma thu, người ta đến đnh c, hi thuốc, chăn d cừu. Tại sao gọi l Đại Lan? V đy l nơi đn cừu nghỉ đm.Những người chăn cừu dng cnh cy quy thnh chuồng, nhốt đn cừu lại, chuồng kiểu ấy, người ta gọi l đại lan. Ma đng, người ta đến đy săn co, chồn, nhưng nghe ni họ đều chết bất đắc kỳ tử, khng chết cng trong tuyết th cũng mắc những bệnh qui gở. Về sau, cũng khng r năm no thng no, c một người to khỏe, chn tay vạm vỡ, gan cc ta. Người ấy chnh l Tư M Răng-To, ng nội của anh em Tư M Đnh v Tư M Khố. Răng-To l biệt hiệu của ng ta, tn thật th khng ai biết. Biệt hiệu l Răng-To nhưng răng cửa th khng cn chiếc no, khi ni cứ um um, pht m khng r. Răng-To dựng một tp lều bn bờ sng, sống nhờ ngọn lao c v khẩu sng săn. Thời bấy giờ c nhiều v kể, ngoi sng, trong rạch, trong đầm, nửa l c, nửa l nước. Ma h năm ấy, Răng-To ngồi lao c bn bờ sng, trng thấy một ci chum lớn từ thượng lưu tri xuống. ng giỏi bơi lội, c thể lặn dưới nước bằng thời gian ht tn điếu thuốc. ng nhảy xuống sng li ci chum vo bờ. Trong chum l một c gi m.
Chng ti nhn chăm chăm vo Ngọc Nữ. Chị ngoẹo đầu, dỏng tai nghe, mạch mu trn vnh tai r mồn một.
C gi đ cực kỳ xinh đẹp, nếu khng bị m, th nn lấy vua, trở thnh hong hậu. Về sau, c gi m sinh được một người con trai th chết. Răng-To nui thằng nhỏ bằng canh c, đặt tn l Tư M ng, chnh l cha đẻ của Tư M Đnh v Tư M Khố by giờ.
Tiếp theo, mẹ kể về lịch sử di dn đến qu hương đng bắc ny, kể về ng thợ rn - cụ tổ của chng ti - v tnh thn hữu của cụ với Tư M Răng-To; kể về Nghĩa Ha Quyền khuấy đảo miền đng bắc, kể về trận c chiến cười nn ruột ở Bi-Ct-Di pha ty thn, giữa một bn l cụ tổ chng ti v Tư M Răng-To với một bn l người Đức, cho rằng qun Đức khng c đầu gối, chn thẳng đuột khng gập lại được. Cn ni qun Đức ưa sạch, rất sợ dnh phn vo người, hễ dnh phn l nn oẹ cho đến chết. Lại ni bọn Ty đầu l con chin. Chin th sợ hổ bo lang si. Thế l hai vị tin phong trong cng cuộc khai ph vng đng bắc, tụ tập một số bợm rượu, con bạc, du đng... Tất nhin họ đều l những kẻ khng sợ chết, v nghệ siu quần, thnh lập đội hổ Lang. Tư m Răng-To v cụ tổ Thượng Quan Đẩu cng đội Hổ Lang dụ qun Đức tới Bi-Ct-Di, nghĩ rằng chng sẽ sa lầy v chn chng thẳng đuỗn như cy củi. Rồi đội Hổ Lang rung cy để những bọc phn rơi tung te ln đầu qun giặc, khiến chng lợm giọng m chết. Để chuẩn bị cho trận ny, Răng-To v cụ tổ Thng Quan Đẩu bỏ ra một thng gom nhặt phn người bỏ vo lọ đem đến Bi-Ct-Di. Họ đ biến nơi sực nức hương thơm của hoa he thnh nơi x uế khng thể chịu nổi, khiến hng ngn vạn con ong mật bị sặc mi thối m chết.
Cũng trong ci đm tuyệt diệu ấy, chng ti m mẩn với lịch sử đầy hấp dẫn của vng Cao Mật. Khi chng ti đang tưởng tượng ng Răng-To v cụ tổ Thượng Quan Đẩu với trận địa phn của hai vị, th chu đch tn của ng Răng-To l Tư M Khố đang ở cch chng ti ba mươi dặm, dưới cy cầu đường sắt bắc qua sng Thuồng Luồng, viết trang sử mới cho vng Cao Mật.
Con đường sắt Giao Đng-Tế Nam ny do Đức xy dựng, cc anh hng ho kiệt của đội Hố Lang anh dũng chiến đấu, dng những chiến thuật chưa từng thấy tự cổ ch kim, ko di thời han hon thnh con đường. Nhưng rốt cuộc cũng khng ngăn được con đường xẻ đi ci bụng mềm mại của vng Cao Mật, m ni như Tư M ng th l: Mẹ kiếp, chẳng khc rạch một nht dao ln bụng mẹ vợ mnh! Con rồng khổng lồ bằng thp nhả khi, trườn qua vng Cao Mật như dn trn ngực chng ti. Giờ đy, con đường ny thuộc quyền qun Nhật, chở đi than v bng của chng ti, chở đến l vũ kh đạn được m cuối cng l để ging ln đầu chng ti. Hnh động ph cầu đường sắt của Tư M Khố, c thể ni l tiếp tục ch của ng nội anh ta, pht huy truyền thống vẻ vang của qu hương, c điều, thủ đoạn cao cường hơn tổ tin m thi.
Sao Hm đ ngả về ty, vầng trăng lưỡi liềm gc trn ngọn cy. Gi ty honh hnh trn sng, rt qua những thanh sắt trn cầu. Đm ấy lạnh kinh khủng, băng trn sng nứt toc thnh từng vệt. Tiếng băng vỡ cn rn hơn tiếng sng. Cỗ xe trượt của Tư M Khố dng lại chỗ bờ sng dưới chn cầu. Anh ta nhảy xuống trước, cảm thấy mng đau như bị mo cắn. Trn trời l nh sao yếu ớt, dưới đất l nh sng mờ mờ của dng sng, khoảng giữa l mn đen giơ tay khng nhn thấy ngn. Tư M Khố vỗ tay một ci, xung quanh đp lại tiếng vỗ tay rời rạc. Đm đen thần b khiến họ bị kch động, phấn chấn đến căng thẳng. Sau ny người ta hỏi tm trạng trước khi ph cầu như thế no, Tư M Khố trả lời: Vui lắm, vui như Tết.
Cc đội vin nắm tay nhau lần xuống chn cầu. Tư M Khố m mẫm tro ln trụ, rt ba ở thắt lưng chm một nht vo dầm cầu. Lưỡi ba te lửa, Tư M Khố chửi:
- Đ. b n, ton sắt l sắt!
Một nh sao sa rạch dứt bầu trời, ko theo một ci đui di, ngọn lửa mu lam tuyệt đẹp khiến trời đất. bng ln trong khoảnh khắc. Nhn lc sao đổi ngi, Tư M Khố trng r mố cầu bằng b tng v những thanh sắt ngang dọc. Anh ta gọi:
- Kỹ sư Khương, ln đy!
Mọi người đn kỹ sư Thương tro ln mố cầu, tiếp theo l cậu thiếu nin trợ thủ của anh ta. Những cục băng trn cầu nhiều như nấm. Tư M Khố giơ tay ko cậu nhỏ th bị trượt chn, khi cậu ta gượng lại được trn mố th Tư M Khố rớt xuống đất, mu te ra từ chỗ mng bị thương thấm đẫm băng vải.
- ối mẹ ơi! - Anh ta ku - Đau qu, mẹ ơi!
Cc đội vin chạy đến nng anh ta dậy. Anh ta tiếp tục ku đau, giọng oang oang lan đi rất xa. Một đội vin khuyn:
- Nhịn đau một t, đại ca, kẻo lộ mất!
Nghe ni vậy, Tư M Khố mới chịu im, người cứ run bần bật, ra lệnh:
- Kỹ sư Khương, cắt mau ln, cắt vi thanh rồi rt. Đ. mẹ thằng Sa Nguyệt Lượng, cho mnh thuốc m cng đắp cng đau?
Một đội vin ni:
- Đại ca bị trng gian kế rồi!
- Lẽ no cậu khng biết cu c bệnh th vi tứ phương hay sao? Tư M Khố ci.
Đội vin ấy lại ni:
- Đại ca rng chịu vậy. Về nh ti sẽ chữa cho, bị bỏng th chỉ mỡ con hoan mới khỏi, bi đu khỏi đấy!
Một chm nửa xanh bng ln giữa cc thanh dầm cầu, sng chi, mắt chảy nước. Vm cầu, mố cầu, dầm cầu, cc thanh giằng, o khoc da ch v mũ lng chồn, xe trượt mu vng, ngựa Mng Cổ, tất cả r mồn một, sợi lng rơi trn băng cũng c thể nhn thấy. Hai người, kỹ sư Phương v cậu gip việc, leo ln dầm cầu như khỉ, dng sng phun lửa cắt dầm cầu, khi trắng bốc trn mặt dầm thp, mi kỳ lạ của thp bị nung chảy lan tỏa mặt sng. Tư M Khố ngy ra m nhn những tia lửa hồ quang, qun cả chỗ đau ở mng, lửa hn ăn vo thp như tằm ăn du, chỉ một lt, một thanh dầm đ gục xuống, gc chnh chếch trn lớp băng dy.
- Cắt nữa đi! Tư M Khố qut to.
Cng bằng m ni, nếu như trước đ tin tức m họ nhận được l chnh xc, th trận đnh bằng phn v nước tiểu chắc chắn l thắng. Mẹ ni, sau khi thất bại, đội Hổ Lang c mở cuộc điều tra nửa cng khai nửa b mật ko di đến nửa năm, thăm d hng nghn người, cuối cng mới biết đch xc người đầu tin nhận được ci tin bậy bạ lnh Đức khng c đầu gối, dnh phn l chết, lại chnh l Đội trưởng Răng-To, m người cung cấp tin ny lại l Tư M ng, thằng con trai ăn chơi đng điếm, con của b m. Người điều tra li Tư M ng ra khỏi chăn của một con điếm, hỏi nguồn tin do ai cung cấp. Hắn ni do Nhất Phẩm Hồng, c điếm ở Lầu-qun-bun ni với hắn. Người điều tra hỏi Nhất Phẩm Hồng, c bảo c khng bao giờ ni như thế. C ni, c đ tiếp tất cả kỹ sư v binh lnh Đức trong đội đo đạc, từng bị đầu gối của chng dằn nt đi, lm sao c thế ci tin bậy bạ ấy lại từ miệng c ni ra? Đầu mối đến đy th bị đứt, cc đội vin thot chết của đội Hổ Lang trở về với nghề cũ của mnh, ai đnh c th đi đnh c, ai cy ruộng th về cy ruộng. Mẹ ni rằng, chồng của d chng ti l Vu-Bn-Vả khi ấy l một thanh nin cường trng, tuy khng tham gia đội Hổ Lang, nhưng c dự trận đnh phn v nước tiểu, cng ba v phn trn cy gậy. ng kể, khi qun Đức qua cầu, Răng-To bắn về pha chng một pht hỏa mai, Thượng Quan Đẩu bắn một pht sng săn, rồi dẫn ton đội rt về Bi-Ct-Di. Bọn lnh Đức đầu đội mũ đen cắm lng chim năm mu, mnh mặc o mu xanh lục đầy cc đồng, quần b ống mu trắng, chn vừa thon vừa di, khi chạy khng co gối, quả nhin trng như khng c đầu gối. Rt đến chn Bi-Ct-Di, ton đội dn hng ngang m chửi, chửi c vần c v, đều do ng gio trường tư thục Trần Đằng Giao soạn thảo. Đội Hổ Lang dn trận chửi, bọn lnh Đức nhất loạt qu một chn xuống. Sao bảo bọn Đức khng biết qu? ng ch dượng chng ti băn khoăn thầm nghĩ. Mẹ ni, ng chưa hiểu nếp tẻ ra sao, đ thấy những cụm khi trắng tỏa ra từ đầu nng sng của bọn Đức, tiếp đ l hng loạt tiếng nổ, vi đội vin của đội Hổ Lang đang chửi bỗng ng gục, trn người chảy mu. Thấy tnh thế bất lọi, Răng-To vội ra lệnh khnh những xc chết về pha sau Bi-Ct-Di. Ct ln su đến bắp chn, họ đang nghĩ đến chuyện bọn Đức khng c đầu gối. Lnh Đức rượt theo c thể trng r đầu gối to tướng hằn ln trong quần.
Chng chạy trong ct khng vất vả như cc đội vin đội Hổ Lang. Cc đội vin hoang mang, Răng-To cũng dm hoảng nhưng ni cứng:
- Đừng sợ, anh em ơi, ct khng vi chng n, th ta đ c chiu khc!
Đng khi ấy, bọn Đức vượt được bi ct, xng vo rừng cy he. Cụ tổ nh mnh h: Giật! Mấy chục đội vin cầm lấy đầu thừng giấu trong ct giật mạnh, những chum lọ đựng cứt đi treo lẫn trong những cụm hoa he o o trt xuống trn đầu trn người bọn Đức như mua, vi chum buộc khng chặt rơi trng đầu một tn Đức chết tại chỗ. Bọn Đức ku rầm trời, xch sng bỏ chạy tn loạn. Ch dượng ti ni, gi như dội Hổ Lang thừa thắng xng ln th chẳng khc mnh hổ xng vo đn d, tm mươi tn lnh Đức chắc chắn khng một tn sống st. Đăng ny cc ng tướng lại cứ đứng đực ra m vỗ tay hoan h, m cười hể hả, để mặc bọn Đức rt về m sng. Chng nhảy o xuống nước, tắm gội thật sạch cứt đi trn người, rồi nng sng bắn từng loạt. Một vin đạn xuyn từ miệng ra sau gy ng Răng-To, ng chết ngay lập tức, khng ku được tiếng no. Bọn Đức đốt trụi vng Cao Mật. Vin Thế Khải đem qun đến bắt sống cụ tổ Thượng Quan Đẩu. Để h dọa mọi người, chng p dụng hnh phạt cực kỳ thảm khốc đối với cụ tổ dưới cy liễu cổ thụ giữa thn: đi chn trần trn lưỡi mai nung đỏ. Hm thi hnh n, cả vng Cao Mật rung động, người đến chứng kiến c cả hng ngn, d chng ti cũng c mặt. D kể, bọn quan lại cho xếp đ để dặt trn đ mười tm ci lưỡi mai, chất củi ở dưới đốt cho lưỡi mai đỏ ln. Rồi bọn đao phủ dẫn cụ tổ đến, bắt đi trn lưỡi mai đỏ rục bằng chn trần. Bn chn cụ tổ chy kht lẹt, khiến d ti chng mặt mấy ngy liền. D ti kể rằng, Thượng Quan Đẩu khng hổ danh l thợ rn, xương đồng da sắt, hnh phạt thảm khốc như vậy, tuy c khc, c go, nhưng tuyệt nhin khng một lời van xin. Cụ đi lại hai lượt trn lưỡi mai, đi bn chn khng cn ra hnh th g nữa... Sau đ, bọn quan lại giết chết cụ tổ, chặt lấy đầu đem đi triển lm tại thủ phủ Tế Nam.
- Đại ca, hm hm rồi đấy - Anh đội vin hứa sẽ dng mỡ con hoan chữa bỏng cho Tư M Khố, bảo với Tư M Khố như vậy - chuyến tầu trước lc trời sng sắp đến rồi.
Dưới chn cầu đ c hng chục thanh sắt nằm ngổn ngang, tia lửa trng xanh vẫn đang hoạt động pha trn.
- Mẹ kiếp! - Tư M Khố ni - Chng tưởng bở! Cậu c đảm bảo cầu sẽ gục khng?
- Đại ca, cắt nữa th tầu chưa đến, cầu đ gục!
- Vậy th thi, kỹ sư Khương, kỹ sư Khương, xuống đi! - Tư M Khố ni to - Cc cậu đỡ hai hảo hn ny xuống, thưởng cho mỗi người một chai rượu!
Những tia lửa tắt phụt. Cc đội vin đỡ kỹ sư Thương v cậu gip việc xuống, du lại chỗ xe trượt. Trước khi trời sng, gi ngừng thổi, trời cng lạnh, như cắt da cắt thịt. Những con ngựa Mng Cổ ko xe trượt, m mẫm đi trong bng đm. Chng hai dặm, Tư M Khố ra lệnh dừng lại. Anh ta ni:
- Vất vả cả một đm, xem cho đ mắt!
Khi mặt trời vừa l th đon tầu đến. Khc sng hừng sng. Cy cối hai bn bờ lấp lnh nh vng, nh bạc. Chiếc cầu nằm im. Tư M Khố lun xoa tay tỏ vẻ sốt ruột, miệng lẩm bẩm chửi tục. Con tầu đồ sộ oai phong lẫm liệt trườn tới, gần tới cầu ko một hồi ci vang dội. Đầu tầu nhả khi đen, phụt hơi trắng giữa khoảng cch cc bnh, tiếng va đập khiến người rừng mnh, rung cả mặt băng trn sng. Cc đội vin thấp thỏm nhn đon tầu. Ngựa Mng Cổ cụp tai ra pha sau, p st tận bờm. Đon tầu ngất ngưởng trườn ln cầu, th bạo v man rợ. Chiếc cầu vẫn uy nghi, khng hề rung chuyển. Trong một thong, Tư M Khố v cc đội vin mặt trắng bệch, nhưng chỉ một giy sau đ, họ đ nhay cỡn trn băng m hoan h. Người to miệng nhất l Tu M Khố, nhảy ln cao nhất cũng l Tư M Khố, mặc d vết thương ở mng quả thật trầm trọng. Chiếc cầu chỉ trong một giy rụng xuống cng với t vẹt, đường ray, đ dăm, b tng v ci đầu tầu. Đầu tầu dập vo mố cầu, mố cầu đổ theo, sau đ mới nghe một tiếng ầm dinh tai nhc c, rồi sau đ mới thấy đất đ, những mẩu t vẹt, những mẩu sắt cong queo, v những mảnh băng tung ln cao mấy chục trượng, loang long trong nắng sớm. Rồi tiếp đ l mấy chục toa chở đầy hng tng vo nhau, toa rơi xuống sng, toa đổ kềnh bn đường ray, tiếng ầm ầm khng dứt bắt đầu từ toa chở thuốc nổ rồi lan sang cc toa chở đạn được. Băng trn sng nứt vỡ, nước sng tro ln, trong nước c tm c, c cả những con cua mai mu xanh. Một cẳng chn người cn nguyn cả giy ủng văng trng đầu con ngựa Mng Cổ. Con ngựa bị chong, hai chn khuỵu xuống mặt băng, ướt đẫm cả một mảng lng. Một bnh tầu nặng dễ hng tấn văng xuống lm tung ln một cột nước ton l đất bn. Những tiếng nổ đanh lm cho Tư M Khố đặc cả hai tai, anh ta trng thấy lũ ngựa Mng Cổ chạy tn loạn cng với những cỗ xe trượt chẳng khc những con nhặng bị ngắt đầu, cc đội vin hoặc đứng hoặc ngồi, cứ ngẩn ra m nhn, c người chảy cả mu tai. Tư M Khố go ln, chnh anh ta cũng khng nghe thấy tiếng của mnh. Cc đội vin h miệng, hnh như cũng đang ku ln, nhưng chnh họ cũng khng nghe thấy tiếng của họ.
Tư M Khố rất vất vả mới đưa được chiếc xe trượt của anh ta trở lại chỗ cắt băng hm qua. Chị Hai dẫn chị Ba, chị Tư lại ra chỗ đ lấy nước bắt c. Những ci lỗ băng hm qua, chỉ qua một đm đ bị lấp kn, băng dy một mng tay. Chị Hai dng chong ngắn dập vỡ băng. Đội qun của Tư M Khố đ rt hết về đy, những con ngựa Mng Cổ tranh nhau uống nước. Vi pht sau khi uống no, những con ngựa chn lẩy bẩy ng vật xuống, chỉ lt sau tất cả đều chết. Nước lạnh khiến những l phổi nở hết cỡ của chng bị vỡ.
Sng sớm hm đ, ton bộ sinh linh vng Cao Mật: người, lừa ngựa, tru b, g ch, ngan ngỗng... ngay cả những con rắn đang ngủ đng trong hang, đều cảm nhận được tiếng nổ khủng khiếp từ pha ty nam dội tới. Những con rắn tưởng đ l sấm ma xun, tranh nhau b ra khỏi hang, chết cng hết ở ngoi đồng. Tư M Khố dẫn cc đội vin về thn để chấn chỉnh đội ngũ, chửi họ bằng tất cả những cu tục tĩu nhất của Trung Quốc, nhưng họ chẳng nghe thấy g cả, cn tưởng rằng đang được biểu dương v trng thấy nt mặt dương dương tự đắc của anh ta khi chửi. Ba c vợ của Tư M Khố thi nhau đưa ra bi thuốc gia truyền của mnh, chữa bỏng v chữa cng ở mng cho anh chồng chung. Thường l c vợ cả vừa dn miếng cao ln mng chồng, c vợ hai đ b lại một chậu nước thuốc, sắc từ hơn chục vị thuốc qu lột bỏ cao dn, rửa mng sạch sẽ, c vợ ba đ lập tức đem tới thuốc bột tinh chế từ l trắc bch diệp, đng thanh căn, trứng g, ru chuột x... Lin tục như vậy, khiến ci mng của Tư M Khố hết kh lại ướt, hết ướt lại kh, vết thương mới đỡ ln vết thương cũ, đến nỗi Tư M Khố phải mặc lun quần vo, thắt hai thắt lưng, trng thấy bng ba c vợ l cầm ngay lấy ba hoặc ln c sng. Vết thương ở mng chưa khỏi, nhưng thnh lực th đ khi phục.
Khi tai đ nghe được, th cu đầu tin l cu chửi của anh trai:
- My l đồ ch chết! Cả thn sẽ bị tai họa v my, cứ đấy m xem?
Tư M Khố giơ bn tay nhỏ nhắn nhưng mũm mĩm như bn tay anh trai, nắm lấy cằm Tư M Đnh. Anh ta nhn mấy sợi ru tr trn mp anh trai, những sợi ru quăn queo vng ệch v những vết nứt nẻ trn mi, lắc đầu thương hại:
- Ti v anh đều l hạt giống của cha, chửi ti tức l chửi anh, anh cứ chửi đi, chửi cho đ!
Ni xong bỏ tay ra.
Tư M Đnh cứng họng, nhn từ sau lưng thn hnh to lớn của em trai, lắc đầu tỏ vẻ bất lực. Lo cầm thanh la, bước ra khỏi nh, lng ngng tro ln thp canh, ngng về hướng ty bắc.
Tư M Khố dẫn cc đội vin trở lại chỗ cầu sắt một lần nữa li về những thanh đường ray cong queo, một bnh tầu hỏa cn nguyn sơn đỏ, v một đống đồng nt sắt vụn, by ra trước cổng chnh của gio đường để khoe với b con nng dn. Hai bn mp si bọt, anh ta kể đi kể lại anh ta đ ph cầu, lật đổ đon tu của qun Nhật như thế no, mỗi lần kể lại thm những tnh tiết mới, cng kể cng phong ph, cng th vị, đến nỗi về sau khng km chuyện Phong Thần. Chị hai Chiu Đệ trở thnh thnh giả trung thnh của anh ta, lc đầu l thnh giả sau trở thnh nhn chứng của vũ kh mới, rồi cuối cng l người tham gia vo việc ph cầu, y như chị cng Tư M Khố tro ln mố cầu, rồi cng bị ng, khi Tư M Khố đau ở chỗ mng th chị cũng cắn răng, như l chị cũng đau ở mng.
Đng như mẹ ni, đn ng nh Tư M ai cũng đin đin khng khng. C gi m trong chum, xinh đẹp v cng nhưng hai mắt thong manh, khi ni khng ai hiểu l ni g, khng những khng nghe r lời, m cũng khng hiểu tứ ra sao? C khng phải l hồ ly tinh hiện hnh th cũng l bệnh tm thần! Bạn thử nghĩ, con chu của người đn b như vậy, lm sao bnh thường được. Mẹ cũng nhận ra nỗi lng của Chiu Đệ, dự cảm sẽ ti diễn chuyện như Lai Đệ. Mẹ lo lắng nhn rất lu vo nh mắt ho hức đng ngại trong con mắt đen ly cng với cặp mi đỏ mọng như thm kht của chị. Đu phải l một c gi mới mười bảy tuổi? R rng l một con b ci tơ đang động đực? Mẹ ni:
- Chiu Đệ, con gi của mẹ, con đ lm l bao?
Chị mở to cặp mắt, ci:
- Bằng tuổi con, mẹ đ lấy bố con rồi! Mẹ cn kể, năm mười su tuổi, d đ đẻ sinh đi, cả hai đứa trẻ đều rất mập.
Đến nước ny th mẹ cũng đnh lắc đầu thở di. Nhưng chị Hai vẫn dấn tới:
- Con biết mẹ đnh ni anh ta đ c ba vợ. Con sẽ lm vợ thứ tư. Con biết mẹ định ni anh ta nhiều tuổi hơn mẹ. Con với anh ta khng cng họ, cng khng phải đồng tng, chẳng phải ci g hết!
Mẹ từ bỏ quyền quản chế chị Hai, mặc chị muốn lm g th lm. Bề ngoi mẹ tỏ ra bnh tĩnh, nhưng qua mi vị của sữa, ti biết trong lng mẹ đang nổi gi. Trong những ngy chị Hai cặp k với Tư M Khố, mẹ cng su chị khc của ti đo một đường hầm từ hầm củ cải thng ra bn ngoi bức tường pha nam, chỗ c một đống rơm rạ. Đất đo ln, phần th đổ xuống hố phn, phần th rải trong chuồng lừa, cn phần lớn th đổ xuống giếng cạn chỗ cy rơm.
Tết Nguyn đn bnh yn tri qua. Trong đm nguyn tiu, mẹ địu ti trn lưng, dẫn su chị ra phố xem đỡn. Trong thn, nh no cũng treo đn, nhưng đều l đỡn nhỏ, chỉ c nh Phc Sinh Đường treo hai chiếc đn lồng to bằng hai ci ang đụng nước ở hai bn cổng, bn trong l hai cy nến to hơn bắp tay ti, nh nến lung linh, đẹp mắt. Chị Hai đi đu, mẹ cũng khng hỏi. Chị đ trở thnh chiến sĩ du kch của gia đnh ti, c khi ba ngy khng về nh, c khi về bất chợt. Trong đm trừ tịch, chng ti đang chuẩn bị đốt pho mừng thần ti, chị khoc chiếc o chong đen trở về. Chị cố khoe chiếc thắt lưng da m chặt vng eo v khẩu sng lục kiểu cối xay nặng chĩu, sng ngời nh thp. Mẹ ni mỉa:
- Khng ngờ nh Thượng Quan lại nảy ni một con ngựa va.
Ni rồi mẹ chau my ủ rũ. Chị Hai lại cười, một nụ cười thiếu nữ, khiến mẹ cảm thấy cn c cơ cứu vn bước đường sai lầm của chị. Thế l mẹ bảo:
- Chiu Đệ, mẹ khng bằng lng cho con lm vợ b Tư M Khố!
Chiu Đệ cười nhạt, ci cười cay độc của đn b, niềm hy vọng vừa nhen ln trong mẹ, lập tức tắt ngấm.
Ngy mồng một tết, mẹ đến nh d chc tết, nhắc đến chuyện Lai Đệ v Chiu Đệ. D l một người từng trải. D ni:
- Chuyện bọn con gi cứ phải để vậy thi. Với lại chị c hai con rể như Tư M Khố v Sa Nguyệt Lượng th cn lo nỗi g? Chng l hai con đại bng!
Mẹ ni:
- Chu chỉ sợ chng n khng được chết trn giường!
B d ni:
- Chết trn giường phần lớn l đồ bị thịt!
Mẹ cn định ca cẩm, nhưng b d sốt ruột, xua tay như đuổi ruồi khng cho mẹ ni tiếp. B ni:
- Cho d xem thằng cu no!
Mẹ bế ti ra khỏi ti đặt trn giường. Ti sợ hi nhn khun mặt nhỏ b, đầy vết nhăn v cặp mắt xanh tinh tường nằm giữa hai hốc mắt của b. Lng my th khng c, tri lại, quanh viền mắt lại đầy những lng mi mu vng. B giơ bn tay kh khỏng xoa đầu ti, ko tai ti bp nhẹ mũi ti, thậm ch thọc tay vo giữa hai di sờ chim ti. Ti rất ght ci lối sờ soạng c tnh chất hạ nhục ấy, cố b ra mp giường. B tm lấy ti, qut to:
- Thằng con lai, đứng ln xem no!
Mẹ ni:
- D ơi, n mới được bảy thng, đứng ln thế no được?
B ni:
- Tao lc bảy thng đ ra ổ g lấy trứng cho b ngoại rồi!
- D ơi đ l d, d khng phải con người bnh thường!
B ni:
- Thằng nhỏ ny, ta thấy cũng khng phải l người bnh thường! Tiếc ci ng Mala qu!
Mẹ đỏ mặt, rồi ti nhợt. Ti b đến bn cửa sổ, bm gờ cửa đứng ln. B d vỗ tay:
- Xem ka, ta bảo n đứng dậy l n đứng dậy. Quay lại đy, thằng con lai.
- D ơi, n tn l Kim Đồng, sao d cứ gọi l thằng con lai?
- Con lai hay khng, chỉ c mẹ n biết, phải khng, c chu ruột của ta! Với lại ta thch gọi thằng con lai, thằng nước, thằng sc sinh, thỏ con... đều l gọi yu. Thằng con lai, lại đy.
Ti quay lại, hai chn lẩy bẩy, nhn mẹ nước mắt đầm đa. - Kim Đồng, con yu của mẹ! - Mẹ giơ hai tay gọi ti.
Ti nho vo lng mẹ. Ti biết đi rồi. Mẹ m chặt ti, lẩm bẩm:
- Con trai ti biết đi rồi!
B d giọng nghim trang, ni:
- Con ci như đn chim, khi chng đ biết bay th c giữ cũng chẳng giữ nổi. Chu thế no? Ta ni l họ chết cả rồi, chu sống ra sao?.
Mẹ ni:
- Chu sống được.
B d cao giọng, ni:
- Được hay khng l ở chỗ khi c chuyện th phải nghĩ rộng trn trời dưới biển, ch t cũng phải ngang tầm quả ni, đừng tự mnh lm khổ mnh. Chu c hiểu ta khng?
Mẹ ni:
- Chu hiểu.
Khi co từ ra về, b d hỏi:
- Mẹ chồng chu cn sống khng?
Mẹ ni:
- Cn sống, giường cứt chiếu đi trong chuồng lừa!
B d ni:
- Cả đời hung hăng, ai ngờ đến nng nỗi ấy!
Nếu khng c buổi trao đổi ring tư hm mồng một tết, th ti chưa thể bảy thng đ biết đi, mẹ cũng kh m vui vẻ dẫn chng ti đi xem đn ngoi phố, chng ti chỉ ăn một ci tết nguyn tiu v vị, v như vậy lịch sử của gia đnh ti khng phải như by giờ. Người trn đường nườm nượp, nhưng hầu như ton những khun mặt khng quen. Một khng kh đon kết yn vui giữa mọi người. Trẻ con dốt pho chuột, len lỏi trong đm đng. Chng ti dừng lại trước cổng nh Phc Sinh Đường, ngắm nhn hai quả đn lồng to như hai chum nước treo hai bn cổng. nh đn rạng rỡ chiếu sng tấm biển Phc Sinh Đường. Cổng nh Phc Sinh Đường mở rộng, khoảng sn hun ht đn nến sng.trưng, tiếng ồn o rộ ln từng đợt. Rất đng người tụ tập ngoi cổng, khoanh tay đứng im như đang chờ đợi. Chị Ba vốn lắm lời, hỏi người bn cạnh:
- Bc ơi, sắp pht chẩn hả bc?
Người đ khng biết trả lời ra sao, chỉ lắc đầu. Một người đứng pha sau ni:
- C b, lm g c chuyện pht chẩn? Chị Hai quay lại hỏi:
- Khng phải pht chẩn th c chuyện g vậy?.
Người kia ni:
- Diễn kịch hiện đại, nghe đu c nghệ sĩ xuất sắc từ Tế Nam về biểu diễn.
Chị Hai cn định hỏi nữa, nhưng mẹ vo cho chị một ci, nn thi.
Rồi, bốn người từ bn trong nh Tư M đi ra, trn tay cầm bốn cy so di, đầu so treo bốn vật đen s, phun lửa chi mắt, sng như ban ngy, khng, sng hơn ban ngy. Trn thp chung cch nh Tư M khng xa, đn bồ cu bay tn loạn, vụt qua vng sng rồi mất ht vo mn đm. Trong đm đng c người xut xoa đn kh. Từ đ, chng ti mới biết, ngoi đn đầu lạc, đn đầu hỏa, đn huỳnh quang, cn c đn kh sng nhức mắt. Bốn đại hn đen nhẻm chia nhau đứng thnh một hnh vung trước cổng chẳng khc bốn cy cột nh chy. Trong cổng lại c mấy người khnh ra một tấm chiếu ci cuộn thnh hnh ống. Họ dặt cuộn chiếu xuống khoảnh đất hnh vung giữa bốn người kia, cơi dy buộc, tấm chiếu tự động mở ra. Họ ci xuống tm lấy gc chiếu, cn hai chn th đi chuyển những buộc ngắn m nhanh. Do nhịp bước nhanh v nh sng những cy đn qu mnh liệt, nn chng ti bị hiện tượng lưu ảnh trong mắt, nhn người no cũng c t nhất l bốn chn, giữa hai chn cn c luồng nh sng trong suốt v chằng chịt như mạng nhện, thnh thử trng như họ đang giẫy giụa trong một ci mạng nhện khổng lồ. Trải chiếu xong, họ cho khn giả bằng điệu bộ của phường tuồng, mặt người no cũng ha trang thnh một loại th: bo, hươu sao, mo rừng, c người ha trang thnh con hoan, một loại chồn khun mặt rằn ri, chuyn ăn vụng đồ cng trong miếu. Cho xong, họ rt lui theo vũ điệu ương ca, hai bước tiến một bước li, vo trong sn nh Phc Sinh Đường.
Trong tiếng ro của đn kh đốt, chng ti im lặng chờ đợi, chiếc chiếu mới tinh cũng đang chờ đợi. Bốn đại hn đen nhẻm, đ biến thnh bốn tượng đ, tay giơ cao bốn cy đn kh đốt. Một hồi no bạt rung ln, chng ti v cng no nức, mọi nh mắt đều nhn vo trong cổng. Ti c cảm tưởng chờ đợi đ nửa đời người mới thấy ng chủ Phc Sinh Đường, Trưởng trấn Đại Lan, đương kim Trưởng An ninh thị trấn Tư M Đnh với bộ mặt u sầu bước ra. Lo xch trn tay chiếc thanh la mo m v bị g hng tỉ lần, đi vng quanh sn khấu một cch gượng gạo rồi dừng lại ở giữa chiếu, ni với khn giả:
- Cc vị hương đảng, cc cụ ng cụ b, cc bc cc ch, cc anh cc chị, cc c cc d v cc em! Anh em Tư M ti đnh sập cầu, diệt đon tu, tin thắng trận bay đi mun ngả! Xa gần đều hỉ hả, qu tặng thư khen chất đầy nh. Để ăn mừng thắng lợi vĩ đại ny, anh em ti c mời một ban ht về biểu diễn. Họ sắp sửa phấn son trnh diện, diễn tch mới để gio dục chung, ăn tết vui chớ qun chống Nhật, quyết đnh Nhật gn giữ qu hương! Tư M Đnh l đấng nam nhi, khng chịu lm tay sai cho giặc. ới b con, người Trung Quốc chng ta, khng bao giờ lm tay sai cho giặc!
Ni xong những lời c vần c v ấy, Tư M Đnh ci cho, xch thanh la chạy vo va phải những người đang đi ra: một cy nhị, một cy so ngang, một cy t b. Cc nhạc cng ny nch kẹp nhạc cụ, tay cầm ghế đẩu, tiến ra sn khấu.
Cc nhạc cng ngồi bn cạnh chiếc chiếu, so dy tưng tửng, lấy độ cao của so lm chuẩn. Cao th hạ thấp, thấp th tăng cao. Thống nhất giữa nhị, so v t b xong, họ dạo một đoạn tay ba, rồi dừng lại, chờ đợi. Rồi trống, thanh la, no bạt, phch ko ra, ngồi đối diện với cc nhạc cng rồi tấu ln một hồi đinh tai nhức c. Tiếng thanh la nht gừng, tiếng trống điểm, t b, nhị, so cng nổi ln, nu chn chng ti lại khng cho bỏ đi, giữ hồn chng ti lại khng cho nghĩ sang chuyện khc. Ln điệu l th, ai on bi lụy, lc th nức nở, lc no nuột. Đ l khc g nhỉ? Đ l một ln điệu vng Cao Mật với giọng rướn cao, tục gọi l đng cọc vợ. Điệu ny m ht ln l đảo lộn cương thường, nghe điệu ny l qun cha qun mẹ. Thế l, cng với tiếng phch, người nghe chn g nhịp, mi mấp my v con tim th lồng ln. Sự chờ đợi của chng ti căng thẳng như dy cung ko hết cỡ... Một giọng rướn cao, lc sắp kết thc lại tăng ln một cung bậc nữa, vt tận trời xanh. Em l thiếu nữ dịu dng... ny... Trong dư m của tiếng ht lả lơi, chị Hai Chiu Đệ đầu ci bng hồng nhưng, mặc o ci cc lệch mu xanh sĩ lm, quần chng, giy thu, tay tri khoc ln, tay phải cầm di g, bước đi như lưu thủy, từ trong cổng lướt ra sn khấu. Chị dừng lại giữa chiếu, ngay dưới nh đn, cho khn giả. Khng phải lng my m l vầng trăng lưỡi liềm, mắt sắc như nước, mũi dọc dừa, cặp mi mọng, đỏ hơn hoa anh đo thng Năm. Một khoảng im lặng, hng vạn cặp mắt nhn khng chớp, hng vạn tri tim ngừng đập, nn thở, rồi tất cả bật ra lời tn thưởng. Tiếp đ, chị Hai nhn chn nghing mnh đảo một vng quanh sn khấu, thn hnh lả lướt như cy liễu bn hồ, chn bước nhẹ nhng như rắn mạch tiu trn ngọn la. Tối hm đ tuy trời khng gi, nhưng rất lạnh, chị Hai mặc bộ đồ mỏng, mẹ kinh ngạc khi nhận ra rằng, từ sau ngy ăn thịt con lệch, cơ thể chị Hai rất pht triển, hai tri l đầy đặn v rất đẹp trước ngực, kế thừa truyền thống v to mng ny của nh Thượng Quan. Chị Hai dạo một vng, hơi thở bnh thường, thần sắc khng thay đổi, ht tiếp cu thứ hai:.. kết duyn cng anh hng Tư M Khố. Cu ny đều đều, khng c đoạn vt ln cao, nhưng tc động th lại gh gớm. Khn giả th thầm hỏi nhau:
- Con nh ai thế!
- Con gi nh Thượng Quan đấy!
- Con gi nh Thượng Quan chẳng phải đ bỏ nh đi theo đội trưởng Đội Hỏa-Mai rồi sao?
- Đy l đứa thứ hai.
- Lm vợ b Tư M Khố từ hồi no vậy?
- Đ. mẹ cc vị, đy l diễn kịch! - Đ. mẹ cc vị, cm mồm!
Chị ba Lnh Đệ v cc chị go ln để thanh minh cho chị Hai. Đm đng tạm thời im lặng.
Chồng ti l chuyn gia ph cầu. Tết Đoan dương dng rượu đnh hỏa cng, cầu Thuồng Luồng lửa xanh trm kn, bọn giặc ln ku mẹ khc cha! Mng bị thương chng khng bỏ cuộc, đm hm qua mưa gi đầy trời, chng lại ph sập đường sắt....
Tiếp theo, chị Hai lm động tc đục băng, giặt giũ quần o. Chị giả vờ xut xoa v rt, chẳng khc chiếc l kh cn vương trn cnh giữa ma đng. Khn giả như bị nhập cuộc, người th xut xoa than thở, kẻ lau nước mắt. Đột nhin, chị Hai đứng vụt dậy nhn về phương xa...
Hướng ty nam tiếng nổ vang trời, nh lửa hồng rừng rựectrong đm, nhất định l chng ti đ thắng, lũ giặc ln đi chầu Dim vương. Ti trở về nhanh tay hầm rượu, vặt con g lm một bt ninh....
Rồi chị Hai lm bộ thu dọn quần o, ht tiếp: Ngẩng ln nhn, gặp một con lang.... Những người khnh chiếu khi ny mặt vẽ rằn ri, lộn vng trn ra sn khấu, vy quanh chị Hai, người co người cấu, chẳng khc no bốn con mo vy quanh một con chuột. Người mặt vẽ sọc như con hoan ht giọng qui gở: đội trưởng Kaxi chnh l ta, ta đang tm c gi mặt hoa. Nghe nơi đy người đẹp đầy đường, ngước mắt nhn gặp ngay một ả Nương tử ơi, xin hy dừng chn, theo ta về cng nhau hưởng phc. Liền sau đ, bốn người p st chị Hai. Chị Hai cứng người lại thẳng như một khc gỗ, bốn tn giặc Nhật nng chị cao qu đầu, đi vng quanh chiếu. Thanh la no bạt dồn dập như ging bo. Khn giả kch động sn lại gần. Mẹ qut to:
- Để con gi ti xuống - vừa qut vừa xng ln sn khấu.
Ti đứng thẳng hai chn trong ti, c cảm gic giống như sau ny ti cưỡi ngựa. Mẹ giơ hai tay như chim ưng sắp vồ con thỏ, gh chặt hai chn đội trưởng Kaxi. Hắn ku ln đau đớn rồi bỏ tay ra. Ba tn kia cũng rụt tay về. Chị Hai ng thẳng cẳng trn chiếu, ba người kia bỏ chạy. Mẹ ti ngồi ln bụng Kaxi, co x mặt anh ta. Chị Hai ko tay mẹ, lớn tiếng trch:
- Mẹ ơi, đy l diễn kịch, khng phải thật!
C mấy người chạy ra, gỡ Kaxi khỏi tay mẹ. Đội trưởng Kaxi mặt đầy mu, bỏ chạy vo trong cổng. Mẹ thở hồng hộc, vẫn chưa hết giận, ni:
- Dm h hiếp con gi ta nữa thi?
Chị Hai nổi cu:
- Mẹ, kịch hay thế m mẹ ph đm.
Mẹ bảo:
- Chiu Đệ, về nh đi con, con khng nn diễn loại kịch ny.
Mẹ giơ tay ko chi Hai Chị gạt tay mẹ ra, rầu rĩ:
- Mẹ đừng bu xấu con ở chỗ ny! Mẹ ni:
- Chnh con bu xấu mẹ! Về nh!
Chị Hai ni:
- Con khng về.
Lc ny Tư M Khố ht giọng nam cao bước ra: Đnh sập cầu, ta thc ngựa trở về.... Anh ta đi ủng, dội mũ lnh, tay cầm roi da, xuống ngựa - con tuấn m tưởng tượng - chn di chuyển, người nhấp nh như sng, hai tay giữ dy cương v hnh, lm bộ phi ngựa. Ching trống rầm trời, đn so ro rắt, nhất l cy so ngang khiến người tm thần m mẩn, khng phải v kinh sợ, m v sức truyền cảm. Tư M Khố mặt đanh lại, ht tiếp: Trn đ chợt nghe tiếng ồn o, ra roi thc ngựa đến xem sao?.. Hồ cầm m phỏng tiếng v ngựa, cộp cộp... cộp cộp... Lng như lửa dốt, ngựa ruổi như bay, một bước gộp nửa, ba bước gộp hai... Ching trống cng gấp, đnh gt, nhch chn, đại bng nghing cnh, tru gi vận hơi, sư tử h cầu... Tư M Khố biểu diễn ton bộ những tuyệt kỹ của anh ta, kh m nghĩ rằng mng đt anh ta đang dn miếng cao nặng nửa cn.
Chị Hai sốt ruột đẩy mẹ ra. Mẹ vẫn chửi sơi sơi nhưng đ lui về chỗ cũ. Ba diễn vin sắm vai lnh Nhật lch vo giữa lại định nng chị Hai ln. Đội trưởng Kaxi đ mất tăm, ba người cn lại đnh phải hai người khnh đằng đầu, một người khnh hai chn, mi tc hoa rm của anh ta kẹp giữa hai chn chị Hai trng thật ngộ, khn giả cười rũ. Ci đầu kẹp giữa hai chn nhy mắt nhu my, khn giả cng cười, lại cng nhu my nhy mắt. Tư M Khố tỏ vẻ khng bằng lng, nhưng vẫn ht tiếp: Chợt nghe tiếng người huyn no, giặc Nhật kia giở thi ngng cuồng, khng kể hiểm nguy ta liều xng tới lm điệu bộ tm tay.
- Dừng ngay! Tư M Khố tm tc trn ci đầu kẹp giữa hai chn chị Hai, qut to. Tiếp đ l cảnh đấu v, vốn l bốn đấu một, nay chỉ cn ba đấu một. Sau một trận đnh xp l c, Tư M Khố đ đnh bại qun Nhật, cứu thot vợ. Giặc Nhật qu trn chiếu, Tư M Khố dắt tay chị Hai trong tiếng nhạc tung bừng phấn khởi đi vo trong cổng. Sau đ bốn người cầm đn kh đốt đột nhin sống lại, vc so chạy vo trong, nh sng khng cn nữa, trước mắt chng ti l mn đm đen kịt.
Sng sm hm sau, qun Nhật chnh cống bao vy thn. Tiếng sng, tiếng pho, tiếng ngựa h li chng ti ra khỏi giấc ngủ. Mẹ bế ti dẫn bảy chị xuống hầm, b một đoạn tối tăm ướt t v lạnh, đến chỗ hầm rộng. Mẹ thắp đn. nh đn vng vọt, chng ti ngồi trn cỏ kh, lắng nghe động tĩnh bn trn. Khng r thời gian đ tri đi bao lu, c tiếng thở ph ph ở đoạn hầm pha trước. Mẹ cầm lấy ci km rn sắt, thổi tắt ngọn đn trong hốc vch hầm. Trong hầm lập tức tối đen. Ti khc, mẹ nht đầu v vo miệng ti. Ti cảm thấy đầu v của mẹ lạnh ngắt v cng, mất hẳn tnh đn hồi, cn c vị vừa mặn vừa đắng.
Tiếng thở ngy cng gần, mẹ giơ cao chiếc km. Khi đ ti nghe r tiếng chị Hai đ lạc cả giọng:
- Mẹ ơi, mẹ đừng đnh, con dy m!...
Mẹ thở ra một hơi, hai tay cầm km bung thng:
- Chiu Đệ, con lm mẹ sợ chết khiếp - mẹ ni.
- Mẹ thắp đn ln đi, pha sau cn c người - chị Hai ni.
Mẹ rất vất vả mới thắp được đn ln. nh đn vng vọt lại chiếu sng căn hầm. Chng ti nhn chị Hai lấm bn từ đầu đến chn. Trn m chị c một vết mu, trong tay m một ci bọc. - Bọc g đấy? Mẹ hoảng sợ, hỏi. Miệng chị Hai chợt mo xệch, nước mắt chảy trn khun mặt lem luốc:
- Mẹ ơi! chị nức nở, đy l con trai của b Ba.
Mẹ sững người, nổi đin ln:
- ở đu th đem trả về đ!
Chị lết bằng đầu gối, ngửa mặt nhn mẹ:
- Xin mẹ mở lng từ bi, anh ấy bị giết cả nh, chỉ cn mỗi hạt giống ny....
Mẹ lật một gc ci bọc, lộ ra khun mặt choắt vừa gầy vừa đen của thằng nhỏ nh Tư M. N đang ngủ say. N thở đều đều, miệng chp chp như đang b. Ti căm thằng nhỏ qu đỗi. Ti nhả đầu v ra, go thật to. Mẹ bịt miệng ti bằng ci đầu v cng đắng hơn.
- Mẹ c bằng lng cho n ở lại khng? - Chị Hai hỏi.
Mẹ nhắm mắt, khng trả lời.
Chị Hai di thằng nhỏ vo lng chị Ba, qu xuống lạy mẹ một lạy, vừa khc vừa ni:
- Mẹ ơi, con sống l người của người ta, chết l ma của người ta. Mẹ cứu thằng nhỏ ny, suốt đời con khng qun ơn đức của mẹ.
Chị Hai vng dậy b ra ngoi. Mẹ nu chị lại, hỏi:
- My đi đu by giờ?
Chị Hai ni:
- Mẹ ơi, chn anh ấy bị thương, hiện nấp ở chỗ cối xay bột. Con phải đi tm anh ấy!
Lc ny, bn ngoi vọng lại tiếng chn ngựa v tiếng sng chi tai. Mẹ nghing người bịt lấy lối ra hầm củ cải, ni:
- Mẹ đồng với con bất cứ điều g, nhưng khng thể để con đến chỗ chết!
Chi Hai ni:
- Mẹ ơi, chn anh ấy mu cứ chảy mi. Con khng đến th anh ấy sẽ chết. Anh ấy m chết, th con sống cn c nghĩa g? Mẹ, mẹ cho con đi...
Mẹ ku trời, nhưng sau đ im bặt.
Chị Hai ni:
- Mẹ, con gi mẹ xin lạy mẹ đy!
Chị qu xuống, dập đầu lạy, ấp mặt vo bắp chn mẹ một thong, rồi chị nhắc chn mẹ sang một bn, chui ra ngoi.

5
Cho đến tiết thanh minh ấm p, mười tm ci đầu nh Tư M vẫn treo lủng lẳng trn gi gỗ ngoi cổng Phc Sinh Đường. Chiếc gi gỗ dựng bằng năm cy sam to v thẳng đuột, trng giống một cy đu. Những ci đầu xu bằng dy thp, treo dưới cy gỗ bắc ngang. Tuy đ bị lũ quạ, chim sẻ, chim ct mổ hết thịt, nhưng vẫn rất dễ nhận ra đầu no l đầu của vợ Tư M Đnh; đầu hai đứa con ngơ ngẩn của Tư M Đnh; của vợ cả, vợ hai v vợ ba của Tư M Khố; chn ci đầu của lũ con trai con gi do ba người vợ của Tư M Khố đẻ ra, đầu của bố mẹ b Ba đến thăm con gi v đầu của hai người em của ng b. Sau trận cướp ph, thn xm sặc mi chết chc, những người sống st th như hồn ma, ban ngy rc vo chỗ tối, ban đm mới dm m ra. Chị Hai đi biệt, khng một mẩu tin. Thằng nhỏ chị để lại cho chng ti đ gy biết bao phiền no. Trong những ngy nấp trong hầm tối, v khng nỡ để n chết đi mẹ buộc phải cho n b sữa. N ngoc miệng, mở to cặp mắt th lố, mt chn chụt bầu v vốn thuộc về ti. N ăn nhiều kinh khủng, ti đến nỗi hai bầu v chi cn như hai ci ti da lp, m vẫn ngoc miệng ra khc. N khc như tiếng quạ, như tiếng ếch, tiếng c ku. Ve ngoi của n giống ch si, ch hoang, giống con thỏ rừng. N l kẻ th khng đội trời chung của ti. Khi n độc chiếm bầu v của mẹ, ti chỉ khc. Khi ti ginh lại bầu v của mẹ, n cũng khc. Khi go khc, n vẫn mở to mắt. Mắt n như mắt của thằn lằn. Chị Chiu Đệ chết tiệt đ đem về một tiểu yu do thằn lằn đẻ ra. Bị hai tầng xu x, mặt mẹ bủng ra trn người đ thấy những mầm mống của bệnh tật, chẳng khc những củ cải trải qua một ma đng di đặc dưới hầm. Trước tin l ở hai bầu v của mẹ. Sữa ngy một t đi, trong sữa ti cảm thấy mi vị của củ cải thối. Ci thằng khốn nạn nh Tư M, lẽ no mi khng cảm thấy mi vị đng sợ ấy Của ai th người ấy tiếc, nhưng ti khng thể tiếc bầu v của mẹ được nữa. Ti khng b th n b. Hồ l của ti, bồ cu non của ti, lọ sứ của ti đ nhăn nheo, thủy phần giảm, gn xanh chằng chịt, đầu v thm lại, rũ rượi chc đầu xuống.
V tnh mạng của ti v của thằng khốn nạn, mẹ mạnh dạn đưa cc chị ti ra khỏi hầm, về với trần gian đầy nh nắng. La mạch ở chi đng khng cn một hạt, lừa v la cũng khng cn, nồi niu bt đĩa vỡ nt, tượng Quan m trn bn thờ chỉ cn l ci xc khng đầu. Mẹ qun khng dm o lng chồn xuống hầm, o chẽn lng mo rừng của ti v chị Tm cũng mất. o khoc của cc chị, v bất li thn, nn vẫn cn, nhưng lng rụng từng mảng, cc chị giống như những con th bị thương khắp người. B nội nằm dưới ci cối xay ở chi ty, ngốn hết hai mươi cn củ cải mẹ để lại, ị ra một đống phn lổn nhổn như đ cuội. Khi mẹ vo cho b ăn, b nm những cục phn kh vo người mẹ. Mặt b nội như củ cải thối, tc bạc bết lại như sợi thừng, c lọn dựng ngược, lọn th rũ xuống lưng. Mắt b nội c mu xanh lục. Mẹ chẳng cn cch no, chỉ lắc đầu, đặt mấy củ cải trước mặt b nội. Người Nhật, c lẽ l người Trung Quốc, chỉ để lại cho chng ti một phần nhỏ củ cải đ mọc mầm. Mẹ tuyệt vọng qu, b ra một ci vại chưa bị đập vỡ, trong vại c gi bột thạch tn m b nội giấu kỹ. Mẹ đổ thạch tn vo nồi củ cải. Thạch tn tan ra, mặt nồi c vng như đầu, một mi tanh bay ln. Mẹ dng mi khuấy đều, mc ln một mi rồi rt xuống nồi: một thứ nước đục lờ chảy qua chỗ mi mẻ, rớt tong tỏng. Hai bn mp mẹ giật giật một cch kỳ qui. Mẹ mc củ cải ra ci bt mẻ, bảo chị Lnh Đệ:
- Lnh Đệ, đem bt củ cải vo cho b nội.
Chị Ba ni:
- Mẹ cho thuốc độc vo củ cải ?.
Mẹ gật.
- Để b nội trng độc m chết hả mẹ? Chị Ba hỏi.
Mẹ ni:
- Cả nh cng chết!
Cc chị khc ầm ln, chị Tm m cũng khc theo, tiếng khc mảnh như sợi tơ, như tiếng vo ve của con ong mật. Chị Tm l th thảm nhất của nỗi th thảm, đng thương nhất của sự đng thương.
- Mẹ ơi, chng con khng muốn chết!
Cc chị van xin mẹ. Ti cũng ha theo khc tấm tức:
- Mẹ.. mẹ...
Mẹ ni:
- Khổ thn cc con!...
Mẹ khc a ln, khc rất lu chng ti khc theo. Mẹ hỉ mũi r ku, quẳng ci bt cng với thạch tn ra sn, ni:
- Khng chết nữa! Chết đ khng sợ, th sống khng c g phải sợ cả!
Ni xong, mẹ đứng dậy dẫn chng ti ra phố tm ci ăn. Chng ti l những người đầu tin xuất hiện ngoi đường.
Lc đầu, khi trng thấy những ci đầu của nh Tư M, cc chị cn c vẻ sợ; vi hm sau, cc chị coi như khng c g xảy ra. Thằng khốn nh Tư M mẹ bế đằng trước, đối xứng với ti ở pha sau lưng. Mẹ c lần chỉ vo những ci đầu treo lủng lẳng đ, khẽ bảo n:
- Con ơi, hy nhớ lấy!
Mẹ v cc chị ra khỏi thn, ra đồng đo rễ cỏ rửa sạch, đem về gi nhỏ nấu cho. Chị Ba rất thng minh, chị tm ra hang chuột đồng, khng những thịt rất thơm, m cn lấy được lương thực giấu trong hang. Cc chị cn đan lưới bằng chỉ gai, bắt những con c, con tm gầy đt v thm s sau một ma đng nhịn đi. Một hm, mẹ thử đt cho ti một tha cho c, ti lập tức nhổ ra v cất tiếng khc. Mẹ đt tha cho vo miệng thằng khốn nh Tư M, n nuốt lun. Mẹ lại đt cho n tha nữa, n lại nuốt. Mẹ phấn khởi, ni:
- Tốt rồi, thằng oan nghiệt ny ăn lấy được rồi!
- Cn con th sao?
Mẹ nhn ti:
- Con cũng đ đến lc cai sữa rồi!
Ti kinh hoảng tm chặt bầu v của mẹ.
Noi gương chng ti, những người trong thn m ra khỏi nh. Tai họa khủng khiếp ging ln đầu lũ chuột đồng, rồi tiếp theo l thỏ, c tm, ốc, hến, rắn, nhi. Trn những cnh đồng mnh mng, mọi sinh vật chỉ cn st lại cc ta c nhựa độc v loi chim c cnh. Nếu như rau dại khng mọc kịp thời, th qu nửa người dn trong thn đ chết đi. Sau tết thanh minh, hoa đo rụng cnh, hơi nước lang thang trn mặt ruộng, đất đai đ cựa mnh đợi gieo trồng, nhưng chng ti khng c gia sc, khng c hạt giống. Khi nước trong đầm đ đầy, những con nng nọc bo mẫm bơi dy đặc ven hồ v ao chum, dn chng bắt đầu bỏ qu, tha phương cầu thực. Đến thng Tư gần như cả thn bỏ đi hết, nhưng sang thng Năm, phần lớn lại trở về. ng Ba Phn ni, d sao th nơi đy cn c rau dại, cỏ dại ăn đỡ đi, những nơi khc, ngay cả rau dại cỏ dại cũng khng cn. Đến thng Su c rất nhiều người nơi khc đến đy. Lc đầu, họ ngủ trong nh thờ, trong ci sn su hun ht của nh Tư M, trong khu vục cối xay bột bỏ hoang. Họ đin khng như những con ch đi, cướp giật hết thức ăn của chng ti. Về sau, ng Ba Phn tập hợp những người đn ng trong thn mở đợt truy đuổi những kẻ ngụ cư. ng Ba Phn l lnh tụ của chng ti. Đm ngụ cư cũng cử ra lnh tụ của chng. Đ l một thanh nin c cặp lng my rậm. Anh ta l một tay săn chim cừ khi, lc no cũng c hai cy cung giắt ở thắt lưng, vai đeo cho một ti vải, trong đ chứa đầy những vin dạn nặn bằng đất st. Chị Ba khi đo rau dại đ chng kiến tuyệt kỹ của anh ta: Hai con g g đang giao phối trn lưng chừng trời, anh ta rt cy cung, cũng khng thm ngắm, gần như bắn chơi một vin, con g g rơi thẳng đứng ngay dưới chn chị Ba. Anh ta cầm con g g bước tới chỗ chị Ba. Chị căm th nhn anh ta. ng Ba Phn đ tuyn truyền rất nhiều về những kẻ ngụ cư, nhen ln mối hận th của chng ti với họ. Anh ta khng những khng nhặt con g g dưới chn chị, m cn đưa nốt con g g trn tay rồi đi lun, khng ni cu no.
Chị Ba cầm hai con g g về nh, để mẹ ăn phần thịt, cc chị v thằng khốn hp xương ninh nhừ, cn xương khng th dnh cho b nội. B nhai rm rốp. Chị Ba giữ b mật cho ring mnh về chuyện anh chng ngụ cư cho chị g g. Rất nhanh, g g biến thnh mi vị thơm ngon của sữa, chảy vo dạ dy ti. Một bận, nhn lc ti ngủ, mẹ thử nht v vo miệng thằng khốn Tư M, nhưng n từ chối. N lớn ln nhờ rễ cỏ vỏ cy, ăn khỏe kinh khủng, thứ g đưa vo l hắn ăn tuốt. Đng l một con lừa, mẹ ni vậy, số mi l số ăn cỏ. Phn của n thải ra cũng giống như phn lừa, phn ngựa. Hơn thế, mẹ cn cho rằng n c những hai dạ dy, biết nhai lại. Thường trng thấy cỏ dại ợ ra trong miệng n. N lim dim mắt nhai ro rạo c vẻ rất ngon lnh, mp si bọt trắng. Nhai kỹ rồi, n dưới cổ nuốt ục một ci vo bụng.
Dn lng trong thn mở cuộc chiến với dn ngụ cư. Trước tin, ng Ba Phn ni l với bọn chng, mời chng đi khỏi địa phận chng ti. Đại biểu dn ngụ cư lại chnh l chuyn gia về săn bắt chim, c biệt hiệu l Hn Chim, người đ tặng chị Ba hai con g g. Tay giữ chặt cy cung bắn lin chu, anh ta cũng dng l lẽ để bc bỏ, khng cht nhn nhượng. Anh ta ni rằng, vng Cao Mật vốn l đất v chủ, đất hoang, mọi người đều l dn từ nơi khc đến, cc ng ở được, tại sao chng ti khng được ở? Lời đi tiếng lại, thnh ra ci nhau, ci hăng qu biến thnh xỉa xi, giằng ko. Trong thn c một anh chng hung hăng biệt hiệu l Su-bạo-phổi, từ pha sau ng Ba Phn nhảy vọt ra, nhằm đầu b mẹ Hn Chim vụt một gậy sắt. B lo vỡ c, chết tại chỗ. Hn Chim r ln một tiếng như con si bị thương, rt cy cung bắn một pht đạn đi, vỡ tung hai mắt của Su-bạo-phổi. Tiếp theo l một cuộc hỗn chiến. Những người ngụ cư yếu thế. Hn Chim cng xc mẹ, vừa đnh vừa rt lui về dưới chn Bi-Ct-Di. Hn Chim đặt xc mẹ xuống, đặt đạn vo đy cung nhằm ng Ba Phn, ni:
- Lo đầu sỏ kia, khng nn cạn tu ro mng. Con giun xo lắm cũng quằn đấy!
Lời chưa dứt, một tiếng phụt, vin đạn x rch tai tri ng Ba Phn. Hn Chim ni:
- Ta nể lo cũng l người Trung Quốc, tha chết cho lo!
Ba Phn m ci tai rch đi, lẳng lặng rt lui.
Những người ngụ cư dựng ln mấy chục tp lều từ chn Bi-Ct-Di, ginh lấy chỗ đứng cho mnh. Mười mấy năm sau, nơi dy trở thnh thn trang. Lại qua đi mười mấy năm, trở thnh một thị trấn phồn hoa, nh cửa nối liền với trấn Đại Lan, chỉ một khoảng trống l ci đầm lớn v một con đường nhỏ. Những năm 90, Đại Lan trở thnh thnh phố, thị trấn Bi-Ct-Di trở thnh khu Loan Ty của thnh phố. Khi ấy, nơi đy xy dụng một Trung tm nui chim phương Đng; những giống chim qu đ tuyệt chủng ở nhiều nước, c thể mua được ở đy. Đương nhin, việc mua bn chim th qu phải tiến hnh b mật. Người sng lập Trung tm Chim l con trai Hn Chim, c biệt hiệu Hn Vẹt. Hn Vẹt giu ln nhờ nui dưỡng, nhn giống v lai tạo giống mới, giống chim vẹt, v được sự trợ gip của vợ l Cảnh Lin Lin, anh ta vang bng một thời, sau đ bị ngồi t.
Hn Chim chn mẹ trn Bi-Ct-Di. Tay xch cung, ni giọng vng khc, anh ta đi hai vng trn phố, miệng th chửi bới, tứ như sau:
- Tao by giờ l thằng độc thn, giết một người ha vốn, giết hai người li một. Mong cc người coi như khng c chuyện g xảy ra.
Tấm gương Su-bạo-phổi m cả hai mắt v lo Ba Phn đứt đi vnh tai sờ sờ ra đấy! Những người trong thn khng ai muốn dằn mặt anh ta. Với lại, chị Ba ni, người ta đ phải trả gi bằng ci chết của b mẹ rồi.
Từ đ, dn ngụ cư v dn trong thn chung sống ha bnh với nhau, tuy bằng mặt chẳng bằng lng. Chị Ba v Hn Chim hầu như mỗi ngy đều gặp nhau ở nơi lần đầu họ gặp nhau, tặng g g cho nhau, lc đầu lm ra vẻ ngẫu nhin, sau đ trở thnh hẹn ước nơi điền d, chưa gặp mặt th chưa về. Hai bn chn chị Ba đ biến nơi hẹn h thnh một mảnh đất trống trơn, khng cỏ no mọc được. Mỗi lần gặp, Hn Chim đều khng ni g, chỉ bỏ chim lại rồi đi, lc th đi chim gy, lc con vịt trời.
Một bận, anh ta bỏ lại một con chim cực lớn, dễ đến ba mươi cn, chị Ba vất vả lắm mới vc được n về nh. Ngay cả ng Ba Phn l người hiểu rộng biết nhiều cũng khng biết n l chim g. Ti chỉ biết rằng thịt n cực ngon, tất nhin l ti cảm nhận mi vị ấy qua sữa của mẹ.
ng Ba Phn cậy vo mối quan hệ thn mật với gia đnh ti, đặc biệt lưu mẹ ti về mối quan hệ giữa chị Ba với Hn Chim. Những lời ng ni rất km gi trị, thối tha nữa l khc:
- C chu đu ny, con đĩ nh mnh với thằng bắt chim ấy m... Hừm, bại hoại lun thường! Mọi người thấy chướng mắt lắm!
Mẹ ni:
- Nhưng n cn nhỏ m?
ng Ba Phn ni:
- Con gi nh chị khc con nh người ta!
Mẹ vặc lại một cu:
- Ci bọn rỗi hơi ấy cho chng n xuống địa ngục!
Tuy mẹ ci lại ng Ba Phn, nhưng khi chị Ba lễ mễ vc con sếu đầu đỏ về nh, mẹ đ ni chuyện nghim chỉnh với chị:
- Lnh Đệ! - Mẹ ni - nh mnh khng ăn thịt chim của người ta nữa?
Chị Ba nhướng mắt hỏi:
- Sao thế, mẹ? Anh ấy bắt chim cn dễ hơn mnh bắt rận ở trn người?
Mẹ ni:
- Dễ mấy cũng l người khc bắt, con khng hiểu cu h miệng mắc quai hay sao?
Chị Ba ni:
- Sau ny ta sẽ trả nợ anh ấy?
Mẹ hỏi:
- Lấy g để trả?
Chị Ba nhẹ như khng:
- Con lấy anh ấy.
Mẹ nghim sắc mặt:
- Lnh Đệ, hai chị con đ đủ cho nh Thượng Quan xấu hổ rồi, đến lượt con, ni g th mẹ cũng khng chịu đu?
Chị Ba vng vằng:
- Mẹ ni hay nhỉ! Nếu khng c anh ấy, liệu n c được như vậy khng?
Chị Ba chỉ vo ti, lại chỉ vo thằng khốn nh Tư M:
- V cả n nữa!
Mẹ nhn khun mặt hồng ho của ti v khun mặt hồng hồng của thằng nước nh Tư M, khng ni lại được cu no. Lặng đi một lc, mẹ ni:
- Lnh Đệ, từ nay trở đi khng thm ăn thịt chim của n nữa!
Hm sau, chị Ba xch về một xu chim cu ngi, giận dỗi quẳng dưới chn mẹ.
Thấm thot đ sang thng Tm, từng đn chim nhạn từ phương xa bay về, đậu trn vng đầm pha ty nam thn ti. Người trong thn v dn ngụ cư dng lưỡi cu, dng lưới - những phương thức cổ lỗ - để bắt chim nhạn. Lc đầu bắt được rất nhiều, đến nỗi chỗ no cũng c lng nhạn, nhưng rồi những con nhạn tinh khn ra, khng đỗ ở những nơi rất su trong đầm lầy, ngay cả những con co cũng khng thể đặt chn tới, khiến những mnh lới của mọi người đều đ trng xe ct, chỉ c chị Ba mỗi ngy đem về một con nhạn khi cn sống, lc đ chết, c trời mới biết Hn Chim lm thế no để bắt được chng.
Trước sự thực đ, mẹ đnh thỏa hiệp, v rằng nếu khng ăn thịt chim của Hn Chim cho, chng ti sẽ thiếu dinh dưỡng; sẽ như phần lớn số người trong thn, ph thũng, thở nặng nhọc, hai mắt đỏ như lửa cứ nhy lin tục. M nhận chim của Hn Chim th chắc chắn l c một con rể chuyn gia về săn bắt chim tiếp theo rể đội trưởng Đội Hỏa mai v rể chuyn gia ph cầu.
Buổi sng ngy mười su thng Tm, chị Ba lại ra chỗ cũ để lấy chim. Chng ti ngồi đợi ở nh. Mọi người đ ngn ăn thịt nhạn c vị c xanh, hi vọng Hn Chim đổi khẩu vị, cho chng ti loại chim khc. Chng ti khng dm mơ ước chị Ba lại đem về một con chim cực lớn, thịt thơm ngon như ngy no, nhưng rất c thể chị đem về đại loại như vịt trời, chim ct, cu gy, ngỗng trời chăng hạn.
Chị Ba trở về tay khng, hai mắt đỏ như hạt đo v khc. Mẹ hỏi nguyn do, chị ni:
- Hn Chim đ bị một bọn mặc qun phục đen, đeo sng trường, cưỡi xe đạp bắt đi rồi... Cng bị bắt l mười mấy thanh nin trai trng. Họ bị tri thnh một xu. Hn Chim cố vng ra, bắp thịt ở vai gồng ln như những quả bng nhỏ. Bọn lnh dng bng sng nện vo mng vo lưng, đ vo chn Hn Chim. Anh ta vằn mắt ln, đỏ quạch như sắp bật mu hoặc sắp te lửa. - Cc ng bắt ti v tội g - Hn Chim go ln. Một tn tiểu đầu mục bốc một nắm bn nm vo mặt Hn Chim bịt kn cả hai mắt. anh ta gầm tht như con th cng đường. Chị Ba chạy vượt ln gọi to: Anh Hn Chim... Dừng lại! Chị gọi nữa: - Anh Hn Chim. Bọn lnh nhn chị, cười đểu cng. Cuối cng, chị Ba ni: - Hn Chim, em đợi anh! Hn Chim qut to: Ct mẹ c đi, ai cần c đợi?
Bữa trưa, nhn nồi canh rau dại c thể soi gương, chng ti - tất nhin trong đ c mẹ ti - mới thấm tha tầm quan trọng của Hn Chim đối với gia đnh ti. Chị Ba nằm sấp trn giường, khc hai ngy hai đm. Mẹ dng mấy chục cch để chị nn nhưng khng kết quả.
Sau ngy Hn Chim bị bắt được ba hm, chị Ba ngồi dậy, chn trần, chị để hở ngực m khng xấu hổ bước ra sn. Chị tro ln ngọn cy thạch lựu, sức nặng uốn cnh lựu cong như một cy cung. Mẹ vội ko chị xuống, chị nhanh nhẹn chuyền sang cy ng đồng, rồi từ cy ng đồng chuyền sang cy trứng g, từ cy trứng g chị nhảy xuống nc nh. Chị nhanh nhẹn đến mức kh tin, như mọc thm đi cnh. Chị cưỡi trn nc nh, hai mắt ngy dại, nụ cười m hồn nở trn khun mặt. Mẹ đứng dưới sn, van vỉ rất đng thương:
- Lnh Đệ, con gi yu của mẹ! Xuống đi con, từ nay mẹ khng bắt khoan bắt nhặt con nữa, con muốn lm g th lm!
Chị Ba khng phản ứng g, hnh như chị đ biến thnh chim, khng hiểu tiếng người. Mẹ gọi chị Tư, chị Năm, chị Su, chị Bảy, chị Tm v cả thằng nhc nh Tư M ra sn, bảo cc chị cng gọi chị Ba. Cc chị nước mắt rn rụa, ln tiếng gọi. Chị Ba vẫn thản nhin như khng. Chị nghing đầu, gặm gặm vo vai như chim rỉa lng. Đầu chị quay đi, quay lại với một gc kh rộng, cổ linh hoạt như trục xoay, chị khng những c thể gặm vo vai, m c thể ci xuống gặm hai đầu v nho nhỏ. Ti khng nghi ngờ rằng chị c thể ci xuống gặm mng, vo gt chn, hễ muốn l chị c thể tiếp xc với bất cứ bộ phận no trn cơ thể.
Trn thực tế, ti cho rằng, khi chị Ba ngồi trn nc nh, chị đ nhập vo thế giới của loi chim, suy nghĩ l suy nghĩ của chim, hnh vi l hnh vi của chim, thi độ l thi độ của chim. Ti cho rằng, nếu như mẹ khng gọi một số người cương quyết như ng Ba Phn, lấy mu ch đổ ln đu chị Ba, chắc chắn chị sẽ mọc thm đi cnh tuyệt đẹp, biến thnh một con chim đẹp, khng l phượng hong th l khổng tước, khng l khổng tước th l g nấm, d biến thnh chim g th chị cũng cất cnh bay cao, đi tm Hn Chim của chị. Nhưng cuối cng lại l một kết quả đng hổ thẹn v đng giận: ng Ba Phn sai Trương Mao Lm, một thanh nin c thn hnh nhỏ b, linh hoạt, c biệt hiệu l Lm-khỉ, xch một thng mu ch, b mật tro ln nc nh tiếp cận chị Ba từ pha sau rồi đổ p ln đầu chị. Chị Ba nhảy dựng ln, giang rộng hai tay mang đầy niệm về bay lượn nhưng thn thể chị th lại lăn lng lốc trn mi hin rồi rơi xuống lối đi đầy gạch vỡ. Đầu chị thủng một lỗ to bằng hạt hạnh, mu chảy nhiều, chị ngất đi.
Mẹ vừa khc vừa bốc một nắm tro đắp vo lỗ thủng trn đầu chị, rồi cng với chị Tư chị Năm, rửa sạch mu ch trn người chị, khnh chị vo giường. Lc chạng vạng tối, chị Ba tỉnh lại. Mẹ rưng rung nước mắt, hỏi:
- Lnh Đệ, con khỏi hẳn chưa?
Chị nhn mẹ, c vẻ như gật đầu lại hnh như khng phải l gật. Nước mắt chị rơi l ch: Mẹ ni:
- Khổ thn con ti.
Chị Ba lạnh lng ni:
- Anh ấy bị bắt sang Nhật rồi, mười tm năm sau mới trở về. Mẹ lập bn thờ cho con, con l Tin Chim đấy!
Nghe chị ni vậy, mẹ như st đnh ngang tai, lng rối như tơ v. Mẹ nhn nt mặt đầy yu kh của chị Ba, c bao nhiu diều muốn ni, nhưng rồi mẹ lại thi. Chỉ trong một giai đoạn lịch sử ngắn ngủi vng Cao Mật, từng c su người, ton l nữ, v tnh duyn trắc trở, v vợ chồng cơm chẳng lnh canh chăng ngọt, đ đội bt nhang thờ thần co, thần chuột x, thần rắn, thần hoan mặt rằn ri, thần đợi... sống một cuộc sống b ẩn, người người kinh sợ. Nay một nng Tin Chim xuất hiện trong nh ti, mẹ v cng rầu ruột, một cảm gic nặng nề, nhưng mẹ chưa khi no ni nửa chữ khng, bởi v cch đy mười năm đ c bi học xương mu: C vợ trẻ của anh chng li lừa Vin Kim Tiu l Phương Kim Chi tư tnh với một thanh nin km tuổi hơn ở khu mộ địa. Người nh họ Vin đnh chết tươi chng thanh nin nọ, Phương Kim Chi cũng bị một trận thừa sống thiếu chết. Vừa thẹn vừa giận, c uống thạch tn nhưng bị lộ, người ta đổ phn vo miệng để c nn hết ra, c được cứu sống. Sau khi tỉnh lại, Phương Kim Chi tự xung l Nng Tin Co nhập hồn, đi lập điện thờ. Nh họ Vin khng chịu. Từ đ nh họ Vin thỉnh thoảng lại chy nh, nồi niu xoong chảo v cớ bị vỡ nt, cụ cố nh họ Vin rt rượu uống th trong be rượu chui ra một con thạch sng, cụ b nh họ Vin hắt hơi văng ra hai chiếc răng cửa từ trong lỗ mũi, nh họ Vin nấu sủi cảo, khi đổ ra l một chậu cc chết. Họ Vin đnh chịu thua, đặt thần vị Nng Tin Co, để Phương Kim Chi sống trong tĩnh thất.
Tĩnh thất của Nng Tin Chim đặt tại chi đng. Mẹ cng chị Tư, chị Năm loại trừ tất cả chổi cn rễ rch của Sa Nguyệt Lượng để lại, qut sạch mạng nhện trn tường, bụi bặm trn x nh, dn lại giấy cửa sổ, by biện hương n ở gc trong pha bắc, thắp ba cy đn hương cn thừa trn bn thờ Quan m Bồ Tt của b nội. Nhưng cn Nng Tin Chim th hnh dng như thế no? Mẹ đnh hỏi kiến của chị Ba. Mẹ qu trước mặt chị, thnh tm rất mục:
- Thưa C, thần tượng by trn hương n th thỉnh ở đu?
Chị Ba ngồi ngay ngắn, mắt nhắm, mặt đỏ hồng, hnh như đang trải qua một giấc mơ đẹp. Mẹ khng dm sống sượng, hỏi lại lần nữa với thi độ chn thnh. Chị Ba ngp một ci thật di, mắt vẫn nhắm, bằng một giọng lơ lớ nửa tiếng chim nửa tiếng người, ni:
- Ngy mai sẽ c.
Sng hm sau, một người ăn xin c khun mặt mũi quạ, mắt diều vo nh ti. Người ấy tay tri cầm gậy xua ch bằng trc, tay phải cầm bt tộ mẻ hai chỗ ở miệng, mnh lấm lem như từ vũng bn chui ra hay mọi trải qua một cuộc hnh trnh vạn dặm ngay ở lỗ tai cũng bm đầy bụi đất. ng ta khng ni nửa cu, lừ lừ đi vo giữa nh tự nhin như đi vo nh mnh, mở vung, mc một bt rau dại hp sm sụp. Ăn xong, vẫn khng ni một tiếng, ng ta đưa nh mắt sắc như dao nhn như lột da mặt mẹ. Mẹ hơi hoảng, nhưng vẫn lm ra vẻ thản nhin, ni:
- Thưa ng khch, nh ngho chẳng c g đi đằng, nếu ng khng ch th xin mời thứ ny. Mẹ dưa cho ng một nắm rau dại, ng ta khng nhận, liếm cặp mi kh nẻ, nhiều chỗ rớm mu, ni:
- Con rể nh b c nhờ ti đem đến hai vật ny! Ni rồi, ng ta cũng khng ra ngoi. Chng ti nhn manh o mỏng rch bươm v lớp da mốc thếch, sần si v bẩn thỉu của ng lộ ra qua lỗ thủng trn o, quả thực khng hiểu ng cất hai vật đ ở chỗ no. Mẹ sốt ruột hỏi:
- Con rể no.
Mũi diều mắt quạ ni:
- Ti cũng khng r anh con rể no, chỉ biết anh ta cm, biết chữ, biết sử dụng đao, cứu sống ti một lần, ti cũng cứu sống anh ta một lần, thế l ha, chẳng ai nợ ai. Do vậy, trước đy hai pht, ti cn lưỡng lự, xem c nn trả hai bửu bối cho b khng? Nếu như lc ny ti tự tiện mc cho ăn, b tỏ ra khiếm nh th ti lờ đi khng trả. Nhưng b khng ni g, lại cn cho ti cả mớ rau dại. Ti đnh trả cho b. Ni rồi ng ta cầm ci bt sứt đặt ln bếp, ni:
- Đy l ci bt sứ men xanh rạn vừng, n l kỳ ln phượng hong trong đồ cổ, l của độc trong thin hạ. Anh con rể b khng biết gi trị của n. Anh ta được chia sau một trận vơ vt. Ti lưu b về gi trị của n. Cn ci ny... - ng ta tng đầu gậy xuống đất, c tiếng ku của vật rỗng.
- C cần dao khng? - Mẹ đưa con dao thi rau cho ng ta.
ng ta đn lấy con dao chẻ đi cy gậy một bức tranh cuộn trn rơi ra, bức tranh sơn đầu. ng ta mở bức tranh, một mi ẩm mốc xộc ln mũi. Chng ti trng thấy chnh giữa bức tranh bằng giấy quyến đ ngả mu vng, vẽ một con chim lớn th sũng người:. rất giống con chim thịt thơm phức m c lần chị Ba đ đem về. Con chim trong tranh ngẩng cao đầu cặp mắt to v cảm nhn chng ti. ng mũi diều mắt quạ khng giải thch g thm về bức tranh v con chim. ng cuộn bức tranh lại, gc n ln miệng ci bt cổ rồi bước ra khỏi nh, khng ngoi lại. Hai tay ng đ được tự do, vung vẩy vụng về theo mỗi bước đi.
Mẹ như cy tng, ti như cy tầm gửi. Năm chị em như năm cy bạch hoa. Thằng nhc nh Tư M như cy tượng thu nhỏ. Chng ti tụm lại thnh một nhm hỗn hợp, đứng lặng trc ci bt tộ men xanh v bức họa sơn dầu đầy b ẩn. Nếu khng c chị Ba cười khanh khch trn giường, c lẽ chng ti đ ha thnh cy.
Lời tin tri của chị Ba đ ứng nghiệm. Chng ti knh cẩn rước chim vo tịnh thất, treo trn hương n. Ci bt cổ sứt miệng c một lai lịch khng bnh thường như vậy, người trần mắt thịt đu dm dng. Mẹ thnh tm dng ci bt ln hương n, rt đầy nước trong để chim uống. Ci tin nh ti được Nng Tin Chim nhập vo chị Ba khng cnh m bay khắp vng Cao Mật v cn lan xa hơn. Người ta nườm nượp đến xin thuốc, xem bi. Nng Tin Chim chỉ tiếp mỗi ngy mười người. Chị tự giam mnh trong tịnh thất, những người đến cầu Tin đều qu ngoi cửa sổ. Giọng nửa người nửa chim lọt qua lỗ thủng trn giấy dn cửa sổ, gip người xem ra khỏi bến M, cho phương thuốc chữa bệnh. Những đơn thuốc của chị Ba, khng, của Nng Tin Chim hết sc lạ lng. Bi thuốc chữa đau mắt của Tin như sau: Ong mật một con, dế mn một cặp, bọ ngựa năm con, giun đất một con, gi nt đắp vo lng bn tay. Người bệnh cầm lấy mảnh giấy bay ra từ trong cửa sổ, nhn qua, nt mặt khinh khỉnh:
- Đng l Tin Chim, ton l những thức ăn của chim.
Anh ta bất mn ra về. Chng ti sợ thay cho chị. Co co chu chấu đều l thức ăn của chim, lm sao chữa được bệnh đau mắt? Chnh lc đang nghĩ ngợi min man như vậy, người bệnh kia chạy trở lại như bay, qu sụp trước cửa sổ, dập đầu lạy như tế sao, lun miệng khấn:
- Xin Tin C tha tội! Xin Tin C tha tội!
Chị Ba trong buồng cười nhạt. Về sau ti nghe kể lại rằng, người bệnh lắm điều đ vừa ra khỏi cổng liền bị một con diều hu từ trn trời lao thẳng xuống đầu, chộp lấy chiếc mũ của ng ta rồi bay mất. Lại c lần một người đn ng khng đứng đắn, giả vờ bị vim niệu đạo, qu trước cửa sổ xin thuốc. Nng Tin Chim hỏi vọng ra:
- ng bệnh g?
Anh ta ni:
- Ti bị b đi, cứ cương ln!
Trong buồng yn lặng, hnh như Tin C đ thăng v xấu hổ. Người kia gh mắt qua lỗ thủng, nhm vo trong buồng. Bỗng anh ta r ln một tiếng th thảm: một con rết to bự rơi trng cổ v đợp cho anh ta một miếng. Thong ci, cổ anh ta sưng v ln, mặt cũng sung, hp cả hai mắt, trng chẳng khc con c oa oa, đầu người mnh c.
Chuyện về Nng Tin Chim giở php thần thng, trừng phạt bọn lưu manh, khiến những người tử tế thch th. Tiếng lnh đồn xa. Những ngy tiếp theo, những người đến xin thuốc, xem bi, đầu l người vng xa. Mẹ hỏi thăm, được biết người th qu Đng Hải, người qu Bắc Hải. Hỏi họ từ đu m biết Tin C hiển linh, họ chỉ mở to mắt, khng biết trả lời thế no. Người họ tot ra mi mặn cht, mẹ bảo đ l mi của biển. Những người ở xa th ngủ đm trong sn nh ti, kin tr đợi đến lượt Nng Tin Chim rất ngang, mỗi ngy chỉ tiếp mười bệnh nhn rồi thăng. Khi Tin C đ thăng, chi đng im lm như chết. Mẹ sai chị Tư thay chị Ba bưng nước vo rồi lại sai chị Năm đem cơm vo thay chị Tư. Cứ lun phin như vậy khiến những người hnh hương hoa cả mắt, khng sao đon nổi Tin C l ai.
Sau thời gian xuất thần, chị Ba trở lại con người bnh thường, nhưng cũng khng t những thi độ v cử chỉ khc người. Chị ni rất t, mắt lim dim, thch ngồi xổm, uống nước l, hơn nữa, mỗi lần nuốt lại vươn di cổ ra, điển hnh cho loi chim khi uống nước. Chị khng ăn lương thực, quả thực chng ti cũng khng ăn lương thục. Những người đến xin thuốc xem bi đều thuận theo tập tnh của loi chim, đem đến no l co co chu chấu, no l nhộng tằm, su đậu, đom đm, c người cn cung tiến hạt quả gai, quả thng, hạt hướng dương. Chị Ba ăn khng hết, mẹ v cc chị ăn chỗ cn lại. Cc chị rất biết nhường nhịn, c khi chỉ một con nhộng m cứ đn đẩy cho nhau. Lượng sữa tiết của mẹ xuống tới mc thấp nhất, nhưng chất lượng sữa th rất tốt. Trong thời gian đ, mẹ đ mấy lần định cai sữa cho ti, nhưng ti khc dữ qu nn lại thi.
Để cảm ơn chng ti đ cho nước si v gip đỡ trong sinh hoạt, tất nhin trước hết cảm ơn Nng Tin Chim đ gip họ giải hạn, những người miền biển để lại một bao tải c kh trước khi ra về. Chng ti v cng cảm kch, tiễn họ ln tận mặt đ, mới trng thấy trn dng Thuồng Luồng m ả c mấy chiếc thuyền đnh c đang đậu cột buồm cao vt. Trong lịch sử sng Thuồng Luồng chỉ c mấy chiếc thuyền thng bằng gỗ để dng khi nước lũ. Nhờ Nng Tin Chim, sng Thuồng Luồng c quan hệ trực tiếp với những miền biển rộng lớn. Lc ny l đầu thng Mười, từng đợt ngắn gi ty bắc thổi mạnh trn sng. Những người miền biển ln thuyền, ko ln cnh buồm xm v những miếng to tướng, nhch dần ra giữa dng, bnh li khuấy bn đục ngầu. Từng đn hải u mu xm đến theo con thuyền, nay cng đi. Chng ku ln những tiếng lảnh lt, lc vọt ln cao lc s xuống thấp, c con cn biểu diễn bay ngửa hoặc dang cnh lượn vng. Trong thn c nhiều người ln mặt đ. Họ ln xem những con thuyền, v hnh trung trở thnh những người đưa tiễn. Những cnh buồm căng gi, mi cho mềm mại, con thuyền xa dần. Họ từ sng Thuồng Luồng rẽ sang sng đo, từ sng đo chuyển sang sng Bạch M, từ Bạch M ra Bột Hải. Ton bộ hnh trnh l hai mươi mốt ngy. Những kiến thức về địa l ny l do Hn Chim bảo ti mười tm năm sau. Những người khch phương xa tm đến vng Cao Mật, c phần giống như chuyện Trịnh Ha, Từ Phc được ti diễn, l trang sử vẻ vang của vng Cao Mật. M tất cả những ci đ l do Nng Tin Chim của nh Thượng Quan m c. Niềm vinh quang lm vợi nỗi buồn của mẹ, c thể mẹ cn mong xuất hiện Nng Tin Th, Nng Tin C trong nh, m cũng c thể chẳng bao giờ mẹ muốn như thế.
Sau khi những người ngư dn ra đi, lại c một vị khch sang đến. B ta đi một chiếc xe du lịch đen bng, đứng trn bậc ln xuống ở hai bn thnh xe l hai đại hn tay cầm sng tiểu lin. Bụi tung m mịt trn đường lng cho đn khch qu. Khổ thn cho hai đại hn, người bm đầy bụi như con lừa tắm khan ở bi đất. Chiếc xe dng lại trước cổng nh ti, vệ sĩ mở cửa xe. Một ci đầu đầy trm ngọc chui ra trước rồi đến ci cổ, rồi một cơ thể bo tốt. Người phụ nữ ny từ vc dng đến tinh thần, chẳng khc một con ngỗng ci tắm rửa sạch sẽ. Nghim chỉnh m ni, ngỗng cũng thuộc loi chim.
Mặc d thn thế khc người, nhưng khi gặp Nng Tin Chim, b ta tỏ ra v cng cung knh. Tin C chưa bi đ biết, nhn thấu mọi sự, trước mặt C khng được giả dối v kiu ngạo. B qu trước cửa sổ, nhắm mắt, lẩm bẩm khấn. Khun mặt b tươi như hoa, khng phải người c bệnh, trn người đầy vng ngọc, khng phải đến cầu ti. Loại người như vậy đến cầu g ở Tin C? Một lt sau, từ lỗ hổng trn cửa sổ bay ra một mảnh giấy trắng. Người đn b cầm ln xem, mặt đỏ như mo g trống. B ta để lại vi đồng rồi đi thẳng. Nng Tin Chim viết g trn mảnh giấy? Chỉ c Tin C v người đn b kia biết. Những ngy ngựa xe nườm nượp qua đi rất nhanh, bao tải c kh cũng đ ăn hết. Một ma đng lạnh gi bắt đầu. Sữa mẹ ton một vị rễ cỏ v vỏ cy. Ngy mồng Bảy thng Chạp, nghe tin gio phi Thần Chiu hội thuộc Cơ Đốc gio trn huyện sẽ pht chẩn vo ngy mồng Tm thng Chạp tại nh thờ lớn Quan Bắc, mẹ cng chng ti đem theo bt đũa, nhập vo đon người đi kht, đi suốt đm về hướng huyện thnh. ở nh chỉ cn hai người: chị Ba v b nội, v một người nửa Người nửa Tin, cn một người nửa Người nửa Quỉ, nhịn đi nhịn kht giỏi hơn chng ti. Mẹ quẳng cho b nội một b cỏ kh, ni:
- Mẹ ơi, nếu chết được th mẹ chết nhanh đi, mẹ chịu cực cng chng con lm g!
Đy l lần đầu tin chng ti đi trn con đường dẫn tới huyện lỵ. Ci gọi l con đường chỉ l một lối mn mu xm được tạo nn bởi những vết chn người v sc vật, khng hiểu người đn b sang trọng kia cho xe chạy bằng cch no?. Chng ti đi dưới trời sao lạnh. Ti đứng trong ti trn lưng mẹ, thằng nhc nh Tư M trn lưng chị Tư, chị Năm cng chị Tm, chị Su chị Bảy tự đi. Vo lc nửa đm, trn cnh đồng hoang d, tiếng trẻ khc lin min khng dứt. Chị Bảy chị Tm v thằng nhc nh Tư M cũng khc. Mẹ lớn tiếng mắng cc chị. Nhưng mẹ cũng lại khc, chị Tư chị Năm chị Su đều khc hết. Cc chị loạng choạng gục xuống, mẹ dựng ngược chị ny dậy th chi khc lại gục xuống, ko được chị kia dậy th chị ny lai đổ xuống. Về sau, mẹ cũng ngồi bệt trn mặt đất băng gi. Chng ti chụm lại một chỗ sưởi m cho nhau. Mẹ xoay ti ra pha ngực, dng ngn tay t cng quệt mũi cho ti. Chắc mẹ nghĩ ti đ bị chết cng. Ti dng hơi thở thoi thp để bo cho mẹ biết l ti vẫn cn sống. Mẹ nng mảnh vải che, nht đầu v lạnh như băng vo miệng ti, ti tưởng như cục băng đang tan, miệng ti mất hết cảm gic. Trong bầu v của mẹ khng c g, ti cố mt cũng chỉ rỉ ra một chất mảnh như tơ nhện. Rt ơi l rt! Trong gi lạnh, những con người đi kht tưởng tượng ra bao cảnh hấp dẫn: Lửa rừng rực trong l, g vịt trong nồi bốc hơi nghi ngt, từng mm bnh bao, lại cn hoa tươi, lại cn cỏ xanh mượt. Trước mắt ti lại ton l những bầu v đầy nhựa sống như tri hồ l, trn trịa như chim bồ cu b nhỏ, nhẵn nhụi bng bẩy như bnh sứ. Mi thơm của chng, vẻ đẹp của chng, nước cam lồ m chng tự động tiết ra rt đầy bụng ti, thấm đẫm ton thn ti, ti m lấy bầu v, ti bơi trong dng sữa... Trn đầu, hng tỉ tỉ ngi sao đang xoay vần, xoay mi, xoay trn thnh những bầu v Bầu v Thin Lang, bầu v Bắc Đẩu, bầu v Người Đi Săn, bầu v Chức Nữ, bầu v Ngưu Lang, bu v của Hằng Nga trong vầng trăng, bầu v của mẹ... Ti nhả v mẹ ra, nhn thấy pha trước khng xa, một người giơ ngọn được bằng da d rch b lại, nhảy như ngựa đến chỗ chng ti. Đ l ng Ba Phn. ng cởi trần, ht to, giọng khản đặc, trong mi kht tức thở của da d, dưới nh sng của ngọn được:
- B con ơi, đừng ngồi xuống... Đừng ngồi xuống? Ngồi xuống l chết cng... Đứng dậy cả đi b con ơi! Đi tiếp đi, b con ơi!... Đi tiếp l sống, ngồi lại l chết!...
Lời ku gọi cảm động của ng Ba Phn khiến nhiều người cố thot khỏi sự ấm p giả tạo dẫn đến tử vong, trở lại ci rt khắc nghiệt nhưng l để sống. Mẹ đứng ln, xoay ti ra sau lưng, m thằng nhỏ đng thương nh Tư M trước ngực, dắt tay chị Tm, rồi như một con ngựa đin, mẹ đ lia lịa vo chị Tư chị Năm chị Su ch Bảy, bắt cc chị đứng ln. Chng ti đi theo ng Ba Phn; người đ dng tri tim mnh lm ngọn được soi đường, khng phải đi bằng chn, m l bằng thc, bằng tấm lng, nhằm hướng huyện lỵ, nhằm nh thờ lớn Bc Quan, hướng về m trạch của Thượng đế, hướng về bt cho bố th, đi tới.
Trong cuộc hnh trnh bi trng đ, để lại dọc đường mấy chục xc chết, c xc vn o ln, khun mặt ngời ngời hạnh phc như được ngọn lửa sưởi ấm lồng ngực. ng Ba Phn chết giữa lc vừng hồng vừa l ln. Chng ti được ăn cho bố th của Thượng đế. Ti được ăn qua bầu v mẹ. Suốt đời ti khng thể qun cảnh hp cho. Nh thờ cao to sừng sũng. Lũ quạ đậu trn cy thnh gi. Xe lửa thở ph ph trn đường sắt. Hai ci chảo lớn c thể luộc cả con tru, bốc hơi nghi ngt. ng mục sư mặc o chng đen đứng bn cầu nguyện. Vi trăm người đi xếp hng. Người hội vin hội Thần chiu dng ci muỗng c cn di chia cho, mỗi người một muỗng khng kể bt lớn bt b. Tiếng hp cho soạn soạt, mi cho thơm phức. Bao nhiu giọt nước mắt rơi xuống bt cho. Hng trăm ci lưỡi liếm sạch cho trong bt. Hp xong một bt lại xếp hng. Vi bao gạo, vi thng nước lại đổ vo chảo. Lc ny, qua sữa mẹ, ti biết rằng, bt cho từ bi ny được nấu bằng gạo tms, cao lương mốc, đậu ủng v la mạch cn nguyn cả trấu.


o0o

 

Pages  1  2  3  4  5  Next